Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Losacor 50 mg
Losartan potasowy (Losacor, 50 mg) jest przeciwwskazany w drugim i trzecim trymestrze ciąży ze względu na udokumentowane toksyczne działanie na płód i noworodka, obejmujące pogorszenie czynności nerek, małowodzie, opóźnienie kostnienia czaszki, niewydolność nerek, niedociśnienie tętnicze oraz hiperkaliemię. W pierwszym trymestrze stosowanie losartanu nie jest zalecane z powodu potencjalnego, choć niejednoznacznego, ryzyka teratogennego związanego z mechanizmem działania inhibitorów receptora angiotensyny II (AIIRAs). W przypadku rozpoznania ciąży u pacjentki stosującej losartan, konieczne jest natychmiastowe przerwanie terapii i wprowadzenie alternatywnego leczenia przeciwnadciśnieniowego o udokumentowanym bezpieczeństwie w ciąży. Zaleca się również kontrolne badania ultrasonograficzne oceniające czynność nerek i rozwój czaszki płodu oraz ścisłą obserwację noworodków pod kątem niedociśnienia tętniczego.
Wpływ leku na płodność, ciążę i laktację
Dokładna wiedza na temat bezpieczeństwa stosowania leków u kobiet w ciąży oraz karmiących piersią jest kluczowym elementem praktyki lekarskiej. W przypadku losartanu potasowego (Losacor, 50 mg, tabletki powlekane) należy szczególnie uwzględnić wpływ leku na zdrowie zarówno matki, jak i rozwijającego się płodu lub karmionego piersią dziecka.1
Stosowanie w okresie ciąży
Stosowanie losartanu potasowego w okresie ciąży podlega istotnym ograniczeniom ze względu na potencjalne ryzyko dla rozwijającego się płodu. Zalecenia dotyczące stosowania losartanu w ciąży różnią się w zależności od trymestru:2
- Pierwszy trymestr ciąży: stosowanie losartanu nie jest zalecane
- Drugi i trzeci trymestr ciąży: stosowanie losartanu jest bezwzględnie przeciwwskazane
Należy zwrócić uwagę, że chociaż dane epidemiologiczne dotyczące potencjalnego działania teratogennego inhibitorów ACE w pierwszym trymestrze ciąży nie są jednoznaczne, nie można wykluczyć niewielkiego wzrostu ryzyka. Podobne zastrzeżenia dotyczą inhibitorów receptora angiotensyny II (AIIRAs), do których należy losartan, ze względu na podobny mechanizm działania.3
Zalecenia dla pacjentek planujących ciążę
U pacjentek planujących ciążę, które są leczone losartanem, konieczna jest zmiana terapii na alternatywne metody leczenia przeciwnadciśnieniowego o ustalonym profilu bezpieczeństwa stosowania w czasie ciąży. Kontynuacja leczenia inhibitorem receptora angiotensyny II może być rozważana wyłącznie w przypadkach, gdy jest to bezwzględnie konieczne.4
Postępowanie w przypadku wykrycia ciąży
W przypadku rozpoznania ciąży u pacjentki stosującej losartan potasowy należy:5
- Natychmiast przerwać stosowanie losartanu
- Wprowadzić alternatywną metodę leczenia przeciwnadciśnieniowego o udokumentowanym bezpieczeństwie stosowania w ciąży
Potencjalne zagrożenia dla płodu i noworodka
Narażenie na inhibitory receptora angiotensyny II, w tym losartan, w drugim i trzecim trymestrze ciąży wiąże się z udokumentowanym toksycznym działaniem na płód oraz noworodka.6
Udokumentowane działania toksyczne obejmują:
| Działania toksyczne na płód | Działania toksyczne na noworodka |
|---|---|
| Pogorszenie czynności nerek | Niewydolność nerek |
| Małowodzie | Niedociśnienie tętnicze |
| Opóźnienie kostnienia czaszki | Hiperkaliemia |
Zalecane monitorowanie
W przypadku narażenia płodu na działanie losartanu od drugiego trymestru ciąży, zaleca się wdrożenie następujących procedur diagnostycznych:7
- Kontrolne badania ultrasonograficzne oceniające czynność nerek płodu
- Kontrolne badania ultrasonograficzne oceniające rozwój czaszki płodu
Ponadto, po porodzie należy ściśle obserwować noworodki, których matki przyjmowały losartan w okresie ciąży, ze szczególnym uwzględnieniem możliwości wystąpienia niedociśnienia tętniczego.8
Stosowanie w okresie karmienia piersią
Brak jest wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania losartanu potasowego podczas karmienia piersią. W związku z tym:9
- Stosowanie losartanu nie jest wskazane u kobiet karmiących piersią
- Zaleca się wprowadzenie alternatywnego leczenia o lepiej udokumentowanym profilu bezpieczeństwa w okresie laktacji
Szczególną ostrożność należy zachować w przypadku karmienia piersią noworodków oraz dzieci urodzonych przedwcześnie, ze względu na ich większą wrażliwość na potencjalne działania niepożądane.10
Podsumowanie przeciwwskazań i ostrzeżeń
Losartan potasowy (Losacor, 50 mg) w kontekście wpływu na płodność, ciążę i laktację charakteryzuje się następującymi przeciwwskazaniami i ostrzeżeniami:11
- Pierwszy trymestr ciąży: stosowanie niezalecane
- Drugi i trzeci trymestr ciąży: stosowanie przeciwwskazane
- Okres karmienia piersią: stosowanie niezalecane
W każdym przypadku planowania ciąży lub jej stwierdzenia u pacjentki leczonej losartanem, należy rozważyć zmianę terapii na lek o udokumentowanym bezpieczeństwie stosowania w okresie ciąży i laktacji, po dokładnej analizie stosunku korzyści do ryzyka.12
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania