Działania niepożądane leku Levetiracetam NeuroPharma

Lewetyracetam, substancja czynna preparatu Levetiracetam NeuroPharma, jest lekiem przeciwpadaczkowym o szerokim zastosowaniu klinicznym. Podobnie jak w przypadku innych leków przeciwpadaczkowych, stosowanie lewetyracetamu wiąże się z występowaniem działań niepożądanych, które mogą mieć znaczący wpływ na jakość życia pacjentów i przebieg terapii. Niniejszy artykuł przedstawia szczegółową analizę profilu bezpieczeństwa lewetyracetamu, ze szczególnym uwzględnieniem potencjalnych zagrożeń związanych z jego stosowaniem.¹

Ogólny profil bezpieczeństwa lewetyracetamu

Profil działań niepożądanych lewetyracetamu został ustalony na podstawie zbiorczej analizy badań klinicznych kontrolowanych placebo, obejmujących wszystkie badane wskazania, w których lek podawano łącznie 3416 pacjentom. Dane te uzupełniono informacjami pochodzącymi z otwartych badań uzupełniających oraz obserwacjami z okresu po wprowadzeniu produktu do obrotu. Generalnie profil bezpieczeństwa lewetyracetamu jest podobny we wszystkich grupach wiekowych (dorośli i dzieci) oraz we wszystkich zarejestrowanych wskazaniach w leczeniu padaczki.²

Najczęstsze działania niepożądane

Wśród najczęściej raportowanych działań niepożądanych lewetyracetamu wymienia się: zapalenie błony śluzowej nosa i gardła, senność, ból głowy, zmęczenie oraz zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego. Te objawy mogą istotnie wpływać na codzienne funkcjonowanie pacjentów, dlatego należy je uwzględnić przy planowaniu terapii oraz poinformować o nich pacjentów.³

Ciężkie działania niepożądane

Podczas stosowania lewetyracetamu możliwe jest wystąpienie poważnych działań niepożądanych, które mogą stanowić zagrożenie dla zdrowia i życia pacjenta. Należą do nich między innymi:⁴

• Zaburzenia hematologiczne – szczególnie małopłytkowość, leukopenia, pancytopenia, neutropenia i agranulocytoza. W niektórych przypadkach pancytopenii zaobserwowano zahamowanie czynności szpiku kostnego.
• Ciężkie reakcje skórne – w tym zespół Stevensa-Johnsona, martwica toksyczno-rozpływna naskórka (zespół Lyella) i rumień wielopostaciowy.
• Reakcje nadwrażliwości – obejmujące obrzęk naczynioruchowy i anafilaksję.
• Reakcje polekowe z eozynofilią i objawami narządowymi (zespół DRESS).
• Zaburzenia wątroby – niewydolność wątroby, zapalenie wątroby.
• Ostre uszkodzenie nerek.
• Rabdomioliza ze zwiększoną aktywnością fosfokinazy kreatynowej we krwi.
• Encefalopatia – zazwyczaj występująca na początku leczenia (od kilku dni do kilku miesięcy) i ustępująca po przerwaniu leczenia.

Zaburzenia psychiczne i neurologiczne

Na szczególną uwagę zasługują zaburzenia psychiczne i neurologiczne, które mogą towarzyszyć terapii lewetyracetamem. Obejmują one:⁵

• Zaburzenia nastroju – depresja, chwiejność emocjonalna, wahania nastroju
• Zaburzenia zachowania – wrogość/agresywność, nerwowość/drażliwość, pobudzenie
• Zaburzenia psychotyczne – omamy, splątanie, zaburzenia myślenia, majaczenie
• Zaburzenia lękowe – lęk, napady paniki
• Zaburzenia snu – bezsenność
• Myśli i zachowania samobójcze – myśli samobójcze, próby samobójcze

Do najczęstszych zaburzeń neurologicznych związanych ze stosowaniem lewetyracetamu należą:⁶

• Senność i ospałość – mogące znacząco upośledzać funkcjonowanie pacjenta
• Bóle i zawroty głowy – zarówno pochodzenia ośrodkowego, jak i błędnikowego
• Zaburzenia koordynacji ruchowej – ataksja, drżenie, choreoatetoza, dyskineza
• Zaburzenia poznawcze – niepamięć, zaburzenia pamięci, zaburzenia koncentracji uwagi

Specyficzne grupy pacjentów: dzieci i młodzież

Profil bezpieczeństwa lewetyracetamu u dzieci i młodzieży jest generalnie podobny do profilu obserwowanego u dorosłych, jednak istnieją pewne istotne różnice. W badaniach klinicznych lewetyracetam podawano 190 pacjentom w wieku od 1 miesiąca do poniżej 4 lat oraz 645 pacjentom w wieku od 4 do 16 lat.⁷

U dzieci i młodzieży w wieku od 4 do 16 lat, częściej niż w innych grupach wiekowych obserwowano:⁸

• Wymioty (bardzo często, 11,2%)
• Agresję (często, 8,2%)
• Zaburzenia zachowania (często, 5,6%)
• Pobudzenie (często, 3,4%)
• Ospałość (często, 3,9%)
• Wahania nastroju (często, 2,1%)
• Chwiejność emocjonalną (często, 1,7%)

U niemowląt i dzieci w wieku od 1 miesiąca do poniżej 4 lat częściej występowały:⁹

• Drażliwość (bardzo często, 11,7%)
• Zaburzenia koordynacji ruchów (często, 3,3%)

Specjalne badanie dotyczące wpływu lewetyracetamu na funkcje poznawcze i neuropsychiczne u dzieci z napadami częściowymi wykazało, że lek nie różnił się od placebo pod względem wpływu na pamięć i uwagę. Jednakże obserwowano pogorszenie w zakresie zachowań agresywnych u pacjentów leczonych lewetyracetamem. Warto zaznaczyć, że w długoterminowym, otwartym badaniu obserwacyjnym u pacjentów przyjmujących lewetyracetam zazwyczaj nie występowało pogorszenie w zakresie funkcji behawioralnych i emocjonalnych.¹⁰

Szczególne grupy etniczne

Warto zwrócić uwagę, że częstość występowania niektórych działań niepożądanych lewetyracetamu jest znacząco większa u Japończyków w porównaniu z pacjentami niepochodzącymi z Japonii. Dotyczy to zwłaszcza rabdomiolizy i zwiększenia aktywności fosfokinazy kreatynowej we krwi.¹¹

Wybrane działania niepożądane – opis

Niektóre działania niepożądane lewetyracetamu wymagają szczególnej uwagi:¹²

• Jadłowstręt – ryzyko jego wystąpienia jest większe w przypadku jednoczesnego stosowania lewetyracetamu i topiramatu.
• Łysienie – w kilku przypadkach zaobserwowano ustąpienie zmian po odstawieniu lewetyracetamu.
• Pancytopenia – w kilku przypadkach zaobserwowano zahamowanie czynności szpiku kostnego.
• Encefalopatia – przypadki zazwyczaj występowały na początku leczenia (w ciągu kilku dni do kilku miesięcy) i były odwracalne po przerwaniu leczenia.

Tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych lewetyracetamu

Poniższa tabela przedstawia szczegółowe zestawienie działań niepożądanych zgłaszanych w badaniach klinicznych oraz po wprowadzeniu produktu do obrotu, wraz z ich częstością występowania i nasileniem. Działania niepożądane zostały uszeregowane według klasyfikacji układów i narządów oraz częstości występowania.¹³

* Częstość występowania jest znacząco większa u Japończyków, w porównaniu z pacjentami niepochodzącymi z Japonii.¹⁴

Monitorowanie bezpieczeństwa i zgłaszanie działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu niezwykle istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania leku. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.¹⁵

Dane kontaktowe:
Departament Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych
Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych
Al. Jerozolimskie 181C
02-222 Warszawa
Tel.: + 48 22 49 21 301
Faks: + 48 22 49 21 309
Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl¹⁶

Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.¹⁷