Działania niepożądane
Lenalidomide Zentiva 7,5 mg

Lenalidomid, stosowany w leczeniu szpiczaka mnogiego w dawkach 5 mg, 10 mg, 15 mg i 25 mg, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które wymagają ścisłego monitorowania. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to neutropenia (60,8-79,0%), małopłytkowość/trombocytopenia (23,5-72,3%), biegunka (38,9-54,5%), zapalenie płuc (9,8-10,6%), zmęczenie (22,8-73,7%), leukopenia (22,8-31,7%), wysypka (24,3-31,7%) oraz skurcze mięśni (20,5-33,4%). W badaniach CALGB 100104 i IFM 2005-02 odnotowano także częste infekcje dróg oddechowych, takie jak zapalenie oskrzeli (47,4%) i zakażenia górnych dróg oddechowych (26,8%). W schemacie RVd (lenalidomid + bortezomib + deksametazon) zwiększa się częstość neuropatii obwodowej (71,8%), hipokalcemii (50,0%) oraz zaparć (56,1%) w porównaniu do schematu Rd (lenalidomid + deksametazon).

Działania niepożądane leku Lenalidomide Zentiva

Lenalidomid jest substancją czynną stosowaną w leczeniu szpiczaka mnogiego, dostępną w postaci kapsułek twardych w różnych dawkach (5 mg, 10 mg, 15 mg, 25 mg). Jako lek o szerokim spektrum działania przeciwnowotworowego, charakteryzuje się również specyficznym profilem działań niepożądanych, które powinny być dokładnie monitorowane przez personel medyczny sprawujący opiekę nad pacjentem.1

Profil bezpieczeństwa w różnych grupach pacjentów

Profil bezpieczeństwa lenalidomidu został ustalony na podstawie wielu badań klinicznych, uwzględniających różne populacje pacjentów ze szpiczakiem mnogim. Poniżej przedstawiono szczegółową analizę działań niepożądanych w poszczególnych grupach pacjentów.2

Pacjenci z noworozpoznanym szpiczakiem mnogim po ASCT otrzymujący leczenie podtrzymujące lenalidomidem

W badaniu CALGB 100104 odnotowano działania niepożądane zarówno po przeszczepieniu komórek macierzystych poprzedzonym wysokodawkową chemioterapią (HDM/ASCT), jak i w okresie leczenia podtrzymującego. Dodatkowa analiza wskazała, że faktyczna częstość działań niepożądanych w fazie podtrzymującej mogła być niższa niż pierwotnie raportowano. Z kolei w badaniu IFM 2005-02 uwzględniono wyłącznie działania niepożądane z okresu leczenia podtrzymującego.3

W tej grupie pacjentów, ciężkie działania niepożądane występujące częściej (≥5%) podczas terapii podtrzymującej lenalidomidem w porównaniu do placebo to:4

  • Zapalenia płuc (10,6% – termin złożony) w badaniu IFM 2005-02
  • Zakażenie płuc (9,4% – zarówno ogółem, jak i po rozpoczęciu leczenia podtrzymującego) w badaniu CALGB 100104

W badaniu IFM 2005-02 zaobserwowano następujące działania niepożądane z większą częstością w grupie leczonej lenalidomidem w porównaniu do placebo:5

  • Neutropenia (60,8%) – znaczące zmniejszenie liczby neutrofili
  • Zapalenie oskrzeli (47,4%) – stan zapalny dróg oddechowych
  • Biegunka (38,9%) – zwiększona częstość wypróżnień
  • Zapalenie nosa i gardła (34,8%) – infekcja górnych dróg oddechowych
  • Skurcze mięśni (33,4%) – mimowolne skurcze mięśni szkieletowych
  • Leukopenia (31,7%) – zmniejszenie liczby białych krwinek
  • Astenia (29,7%) – osłabienie, utrata sił
  • Kaszel (27,3%) – odruch obronny dróg oddechowych
  • Małopłytkowość (23,5%) – zmniejszenie liczby płytek krwi
  • Zapalenie błony śluzowej żołądka i jelit (22,5%) – stan zapalny przewodu pokarmowego
  • Gorączka (20,5%) – podwyższona temperatura ciała

Z kolei w badaniu CALGB 100104 najczęściej występującymi działaniami niepożądanymi przy stosowaniu lenalidomidu w porównaniu z placebo były:6

  • Neutropenia (79,0% ogółem, 71,9% po rozpoczęciu leczenia podtrzymującego)
  • Małopłytkowość (72,3% ogółem, 61,6% po rozpoczęciu leczenia podtrzymującego)
  • Biegunka (54,5% ogółem, 46,4% po rozpoczęciu leczenia podtrzymującego)
  • Wysypka (31,7% ogółem, 25,0% po rozpoczęciu leczenia podtrzymującego)
  • Zakażenie górnych dróg oddechowych (26,8% – zarówno ogółem, jak i po rozpoczęciu leczenia podtrzymującego)
  • Zmęczenie (22,8% ogółem, 17,9% po rozpoczęciu leczenia podtrzymującego)
  • Leukopenia (22,8% ogółem, 18,8% po rozpoczęciu leczenia podtrzymującego)
  • Niedokrwistość (21,0% ogółem, 13,8% po rozpoczęciu leczenia podtrzymującego)

Pacjenci z noworozpoznanym szpiczakiem mnogim, otrzymujący lenalidomid w skojarzeniu z bortezomibem i deksametazonem, którzy nie kwalifikują się do przeszczepu

W badaniu SWOG S0777 ciężkie działania niepożądane występujące częściej (≥5%) w przypadku stosowania schematu lenalidomid + bortezomib + deksametazon (RVd) w porównaniu do lenalidomidu + deksametazonu (Rd) to:7

  • Niedociśnienie tętnicze (6,5%) – patologicznie obniżone ciśnienie krwi
  • Zakażenie płuc (5,7%) – infekcja w obrębie tkanki płucnej
  • Odwodnienie (5,0%) – niedobór wody w organizmie

Działania niepożądane występujące częściej w schemacie RVd (lenalidomid + bortezomib + deksametazon) w porównaniu do schematu Rd (lenalidomid + deksametazon):8

  • Zmęczenie (73,7%) – uczucie osłabienia i wyczerpania
  • Neuropatia obwodowa (71,8%) – zaburzenia funkcji nerwów obwodowych
  • Trombocytopenia (57,6%) – obniżona liczba płytek krwi
  • Zaparcie (56,1%) – trudności z wypróżnianiem
  • Hipokalcemia (50,0%) – obniżone stężenie wapnia we krwi

Pacjenci z noworozpoznanym szpiczakiem mnogim niekwalifikujący się do przeszczepienia, otrzymujący lenalidomid w skojarzeniu z małymi dawkami deksametazonu

Ciężkie działania niepożądane występujące częściej (≥5%) podczas stosowania lenalidomidu w skojarzeniu z małymi dawkami deksametazonu (Rd i Rd18) w porównaniu do schematu melfalan + prednizon + talidomid (MPT):9

  • Zapalenie płuc (9,8%) – stan zapalny tkanki płucnej
  • Niewydolność nerek (6,3%, w tym ostra) – upośledzenie funkcji nerek

Działania niepożądane występujące częściej po zastosowaniu schematów Rd lub Rd18 w porównaniu do schematu MPT:10

  • Biegunka (45,5%) – zwiększona częstość oddawania luźnych stolców
  • Zmęczenie (32,8%) – utrzymujące się uczucie wyczerpania
  • Ból pleców (32,0%) – dolegliwości bólowe w odcinku grzbietowym
  • Astenia (28,2%) – osłabienie ogólne
  • Bezsenność (27,6%) – zaburzenia zasypiania lub utrzymania snu
  • Wysypka (24,3%) – zmiany skórne
  • Zmniejszony apetyt (23,1%) – ograniczenie łaknienia
  • Kaszel (22,7%) – odruch obronny dróg oddechowych
  • Gorączka (21,4%) – podwyższona temperatura ciała
  • Skurcze mięśni (20,5%) – nieprawidłowe skurcze mięśni szkieletowych

Tabela działań niepożądanych lenalidomidu

Działanie niepożądane Opis Częstość występowania
Neutropenia Zmniejszenie liczby neutrofili we krwi, zwiększające ryzyko infekcji Bardzo często (60,8-79,0%)
Małopłytkowość/Trombocytopenia Zmniejszenie liczby płytek krwi, zwiększające ryzyko krwawień Bardzo często (23,5-72,3%)
Biegunka Zwiększona częstość oddawania luźnych stolców Bardzo często (38,9-54,5%)
Zapalenie płuc Stan zapalny tkanki płucnej, często o etiologii infekcyjnej Często (9,8-10,6%)
Zmęczenie Uczucie osłabienia, wyczerpania, zmniejszenie energii Bardzo często (22,8-73,7%)
Leukopenia Zmniejszenie liczby białych krwinek Bardzo często (22,8-31,7%)
Wysypka Zmiany skórne o różnym charakterze Bardzo często (24,3-31,7%)
Skurcze mięśni Mimowolne, bolesne skurcze mięśni szkieletowych Bardzo często (20,5-33,4%)
Neuropatia obwodowa Uszkodzenie nerwów obwodowych, objawiające się drętwieniem, mrowieniem, bólem Bardzo często (71,8% w schemacie RVd)
Zaparcie Trudności z wypróżnianiem, twarde stolce Bardzo często (56,1% w schemacie RVd)
Zapalenie oskrzeli Stan zapalny oskrzeli, często o etiologii infekcyjnej Bardzo często (47,4%)
Niedokrwistość Zmniejszenie liczby czerwonych krwinek lub stężenia hemoglobiny Bardzo często (21,0%)
Astenia Ogólne osłabienie, utrata sił Bardzo często (28,2-29,7%)
Zapalenie nosa i gardła Stan zapalny błony śluzowej nosa i gardła Bardzo często (34,8%)
Zakażenie górnych dróg oddechowych Infekcje w obrębie górnych dróg oddechowych Bardzo często (26,8%)
Kaszel Odruch obronny dróg oddechowych Bardzo często (22,7-27,3%)
Gorączka Podwyższona temperatura ciała Bardzo często (20,5-21,4%)
Hipokalcemia Obniżone stężenie wapnia we krwi Bardzo często (50,0% w schemacie RVd)
Ból pleców Dolegliwości bólowe w odcinku grzbietowym kręgosłupa Bardzo często (32,0%)
Bezsenność Zaburzenia zasypiania lub utrzymania snu Bardzo często (27,6%)
Zmniejszony apetyt Ograniczenie łaknienia Bardzo często (23,1%)
Zapalenie błony śluzowej żołądka i jelit Stan zapalny błony śluzowej przewodu pokarmowego Bardzo często (22,5%)
Niedociśnienie tętnicze Patologicznie obniżone ciśnienie krwi Często (6,5% w schemacie RVd)
Niewydolność nerek Zaburzenie funkcji nerek, mogące mieć postać ostrą Często (6,3%)
Odwodnienie Niedobór wody w organizmie Często (5,0% w schemacie RVd)

Powyższa tabela przedstawia główne działania niepożądane lenalidomidu raportowane w badaniach klinicznych. Częstość występowania określono jako bardzo często (≥1/10) lub często (≥1/100 do <1/10) na podstawie danych procentowych z badań klinicznych.11

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl