Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Podczas stosowania indapamidu (1,5 mg) należy zwrócić szczególną uwagę na możliwe interakcje z innymi lekami, które mogą wpływać na bezpieczeństwo i skuteczność terapii. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis interakcji lekowych w zależności od kategorii bezpieczeństwa ich stosowania.

Połączenia, które nie są zalecane

Lit: Jednoczesne stosowanie indapamidu z preparatami litu prowadzi do zwiększenia stężenia litu w osoczu, co może wywołać objawy przedawkowania. Mechanizm tej interakcji jest podobny do efektu diety bezsolnej – dochodzi do zmniejszonego wydalania litu z moczem. W przypadku konieczności zastosowania takiego połączenia, należy ściśle monitorować stężenie litu w osoczu i odpowiednio modyfikować dawkowanie litu.¹

Połączenia wymagające określonych środków ostrożności

Leki wywołujące torsades de pointes: Szczególną uwagę należy zwrócić na połączenie indapamidu z lekami mogącymi wywoływać groźne zaburzenia rytmu typu torsades de pointes. Hipokaliemia indukowana przez indapamid stanowi tutaj dodatkowy czynnik ryzyka. Do tej grupy należą:²

• Leki przeciwarytmiczne klasy Ia (np. chinidyna, hydrochinidyna, dyzopiramid)³
• Leki przeciwarytmiczne klasy III (np. amiodaron, sotalol, dofetylid, ibutylid, bretylium)⁴
• Leki przeciwpsychotyczne:
  • Pochodne fenotiazyny (np. chlorpromazyna, cyjamemazyna, lewomepromazyna, tiorydazyna, trifluoperazyna)⁵
  • Pochodne benzamidu (np. amisulpiryd, sulpiryd, sultopryd, tiapryd)⁶
  • Pochodne butyrofenonu (np. droperydol, haloperydol)⁷
  • Inne leki przeciwpsychotyczne (np. pimozyd)⁸
• Inne substancje: beprydyl, cyzapryd, difemanyl, erytromycyna dożylna, halofantryna, mizolastyna, pentamidyna, sparfloksacyna, moksyfloksacyna, winkamina dożylna, metadon, astemizol, terfenadyna⁹

Przed zastosowaniem takiego połączenia należy obowiązkowo skontrolować stężenie potasu w surowicy i w przypadku hipokaliemii, skorygować niedobór. Konieczne jest również monitorowanie elektrolitów i wykonanie badania EKG. Jeśli to możliwe, w przypadku hipokaliemii zaleca się wybór leków, które nie zwiększają ryzyka wystąpienia torsades de pointes.¹⁰

Niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ): Stosowanie ogólne NLPZ, w tym selektywnych inhibitorów COX-2 oraz kwasu acetylosalicylowego w dużych dawkach (≥3 g/dobę) może zmniejszać działanie przeciwnadciśnieniowe indapamidu. U pacjentów odwodnionych istnieje zwiększone ryzyko ostrej niewydolności nerek z powodu zmniejszonej filtracji kłębkowej. Przed rozpoczęciem takiego leczenia należy odpowiednio nawodnić pacjenta i kontrolować czynność nerek.¹¹

Inhibitory konwertazy angiotensyny (ACE): Przy włączaniu inhibitora ACE u pacjentów leczonych indapamidem istnieje ryzyko nagłego niedociśnienia i/lub ostrej niewydolności nerek, szczególnie u osób z istniejącym niedoborem sodu (zwłaszcza przy zwężeniu tętnicy nerkowej). U pacjentów z nadciśnieniem, u których wcześniej stosowano leki moczopędne, należy:¹²

• przerwać stosowanie leku moczopędnego na 3 dni przed rozpoczęciem leczenia inhibitorem ACE i ewentualnie powrócić do podawania leku moczopędnego nieoszczędzającego potasu, lub
• podać małą dawkę początkową inhibitora ACE i stopniowo ją zwiększać¹³

U pacjentów z zastoinową niewydolnością serca należy rozpocząć leczenie od bardzo małych dawek inhibitora ACE, jeśli to możliwe po zmniejszeniu dawki leku moczopędnego nieoszczędzającego potasu. U wszystkich pacjentów należy monitorować czynność nerek (stężenie kreatyniny w osoczu) przez kilka pierwszych tygodni leczenia inhibitorem ACE.¹⁴

Inne leki powodujące hipokaliemię: Jednoczesne stosowanie indapamidu z następującymi lekami zwiększa ryzyko hipokaliemii w wyniku działania addytywnego:

• amfoterycyna B (podawana dożylnie)
• glikokortykosteroidy i mineralokortykosteroidy (stosowane ogólnoustrojowo)
• tetrakozaktyd
• środki przeczyszczające pobudzające perystaltykę¹⁵

Konieczne jest monitorowanie stężenia potasu w osoczu i jego korekta w razie potrzeby. Szczególnie istotne jest to podczas jednoczesnego leczenia glikozydami naparstnicy. Zaleca się stosowanie leków przeczyszczających niepobudzających perystaltyki.¹⁶

Baklofen: Lek ten nasila działanie przeciwnadciśnieniowe indapamidu. Przy rozpoczynaniu leczenia baklofenem należy odpowiednio nawodnić pacjenta i monitorować czynność nerek.¹⁷

Glikozydy naparstnicy: Hipokaliemia i/lub hipomagnezemia indukowana przez indapamid zwiększa toksyczne działanie glikozydów naparstnicy. Podczas jednoczesnego stosowania tych leków należy regularnie kontrolować stężenie potasu i magnezu w osoczu oraz wykonywać badanie EKG. W razie potrzeby należy zweryfikować sposób leczenia.¹⁸

Połączenia wymagające szczególnej ostrożności

Allopurynol: Jednoczesne stosowanie indapamidu z allopurynolem może zwiększać częstość występowania reakcji nadwrażliwości na allopurynol.¹⁹

Połączenia, które należy wziąć pod uwagę

Leki moczopędne oszczędzające potas (amiloryd, spironolakton, triamteren): Mimo że takie połączenie może być korzystne dla niektórych pacjentów, nadal istnieje ryzyko zarówno hipokaliemii (szczególnie u pacjentów z niewydolnością nerek lub cukrzycą), jak i hiperkaliemii. Należy monitorować stężenie potasu w osoczu oraz wykonywać EKG. W razie konieczności należy zmodyfikować leczenie.²⁰

Metformina: Stosowanie indapamidu z metforminą zwiększa ryzyko kwasicy mleczanowej indukowanej metforminą. Przyczyną jest możliwość rozwoju czynnościowej niewydolności nerek związanej ze stosowaniem leków moczopędnych, zwłaszcza diuretyków pętlowych. Nie należy stosować metforminy, jeżeli stężenie kreatyniny w osoczu przekracza 15 mg/l (135 μmol/l) u mężczyzn i 12 mg/l (110 μmol/l) u kobiet.²¹

Środki kontrastowe zawierające jod: W przypadku odwodnienia spowodowanego lekami moczopędnymi istnieje zwiększone ryzyko ostrej niewydolności nerek, szczególnie przy stosowaniu dużych dawek jodowych środków kontrastowych. Przed zastosowaniem jodowego środka kontrastowego należy odpowiednio nawodnić pacjenta.²²

Leki przeciwdepresyjne o działaniu podobnym do imipraminy, neuroleptyki: Leki te nasilają działanie przeciwnadciśnieniowe indapamidu i zwiększają ryzyko niedociśnienia ortostatycznego (działanie addycyjne).²³

Sole wapnia: Przy jednoczesnym stosowaniu indapamidu z preparatami wapnia istnieje ryzyko hiperkalcemii, spowodowanej zmniejszonym wydalaniem wapnia z moczem.²⁴

Cyklosporyna, takrolimus: Istnieje ryzyko zwiększenia stężenia kreatyniny w osoczu bez zmiany stężenia krążącej cyklosporyny, nawet przy braku niedoboru wody i/lub sodu.²⁵

Kortykosteroidy, tetrakozaktyd (działające ogólnoustrojowo): Osłabienie działania przeciwnadciśnieniowego indapamidu przez zatrzymywanie wody i/lub sodu wskutek stosowania kortykosteroidów.²⁶

Interakcje z alkoholem

Spożywanie alkoholu podczas terapii indapamidem może potęgować działanie przeciwnadciśnieniowe leku, prowadząc do nasilenia niedociśnienia ortostatycznego. Mechanizm ten wynika z nakładania się działania rozszerzającego naczynia krwionośne zarówno alkoholu, jak i indapamidu.

Ponadto alkohol może nasilać działanie moczopędne indapamidu, prowadząc do zwiększonego odwodnienia i hipokaliemii. Jest to szczególnie niebezpieczne u pacjentów przyjmujących jednocześnie leki o wąskim indeksie terapeutycznym, takie jak glikozydy naparstnicy czy leki mogące powodować torsades de pointes.

Należy zalecić pacjentom zachowanie ostrożności lub całkowitą abstynencję od alkoholu podczas terapii indapamidem, zwłaszcza na początku leczenia, gdy organizm adaptuje się do zmienionego ciśnienia tętniczego.

Tabela interakcji lekowych