Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania flutykazonu propionianu

Stosowanie produktu leczniczego Fanipos (50 μg/dawkę donosową, aerozol do nosa, zawiesina) wymaga szczególnej uwagi w określonych przypadkach klinicznych. Pełne korzyści terapeutyczne mogą być osiągnięte dopiero po kilku dniach regularnego stosowania leku, co należy uwzględnić planując terapię.¹

Wpływ na czynność nadnerczy

Szczególną ostrożność należy zachować podczas zmiany leczenia z kortykosteroidów o działaniu ogólnoustrojowym na terapię produktem Fanipos, zwłaszcza gdy istnieje podejrzenie zaburzenia czynności nadnerczy.² Stosowanie donosowych kortykosteroidów w dawkach większych niż zalecane może prowadzić do istotnego klinicznie zahamowania czynności nadnerczy. W takich przypadkach należy rozważyć dodatkowe podawanie kortykosteroidów ogólnoustrojowych w okresach stresu lub przed zabiegami chirurgicznymi.³

Ogólnoustrojowe działania kortykosteroidów

Podczas stosowania kortykosteroidów wziewnych, szczególnie w dużych dawkach i przez dłuższy czas, mogą wystąpić działania ogólnoustrojowe. Wystąpienie tych działań jest jednak znacznie mniej prawdopodobne niż przy stosowaniu doustnych kortykosteroidów. Objawy mogą różnić się u poszczególnych pacjentów i zależeć od rodzaju zastosowanego kortykosteroidu.⁴

Potencjalne działania ogólnoustrojowe flutykazonu propionianu obejmują:⁵

• Zespół Cushinga – charakteryzujący się specyficznym wyglądem twarzy i innymi objawami klinicznymi
• Zahamowanie czynności kory nadnerczy – mogące wymagać dodatkowej interwencji terapeutycznej
• Spowolnienie wzrostu u dzieci i młodzieży – wymagające regularnej kontroli wzrostu
• Zaćma i jaskra – komplikacje okulistyczne wymagające monitorowania
• Zaburzenia psychiczne, które mogą obejmować:
  • Nadpobudliwość psychoruchową
  • Zaburzenia snu
  • Stany lękowe
  • Depresję
  • Agresję (zwłaszcza u dzieci)

Istotne interakcje lekowe

Należy zwrócić szczególną uwagę na możliwość wystąpienia istotnych interakcji między flutykazonu propionianem a silnymi inhibitorami izoenzymu 3A4 układu cytochromu P450. Do tej grupy leków należą m.in. ketokonazol oraz inhibitory proteazy, takie jak rytonawir. Jednoczesne stosowanie tych leków może prowadzić do zwiększenia ogólnoustrojowego narażenia na flutykazonu propionian, co manifestuje się objawami zespołu Cushinga i zahamowaniem czynności nadnerczy.⁶

Z tego powodu należy unikać jednoczesnego stosowania flutykazonu propionianu i rytonawiru, chyba że spodziewane korzyści terapeutyczne przewyższają potencjalne ryzyko wystąpienia ogólnoustrojowych działań niepożądanych kortykosteroidów.⁷

Zaburzenia widzenia

Ogólnoustrojowe i miejscowe stosowanie kortykosteroidów może prowadzić do wystąpienia zaburzeń widzenia. Jeżeli u pacjenta pojawią się takie objawy jak nieostre widzenie lub inne zaburzenia widzenia, należy rozważyć skierowanie go do okulisty w celu ustalenia możliwych przyczyn.⁸

Potencjalne przyczyny zaburzeń widzenia podczas terapii kortykosteroidami obejmują:⁹

• Zaćma – zmętnienie soczewki oka
• Jaskra – zwiększone ciśnienie wewnątrzgałkowe
• Centralna chorioretinopatia surowicza (CSCR) – rzadka choroba siatkówki notowana po ogólnoustrojowym i miejscowym stosowaniu kortykosteroidów

Skuteczność terapii i leczenie dodatkowe

W większości przypadków stosowanie produktu Fanipos skutecznie kontroluje objawy sezonowego alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa. Jednak w przypadku ekspozycji na bardzo wysokie stężenia alergenów w okresie letnim, może zaistnieć konieczność zastosowania dodatkowego leczenia, szczególnie w celu opanowania objawów dotyczących oczu.¹⁰

Infekcje i zakażenia

U pacjentów z określonymi schorzeniami należy dokonać szczególnie starannej oceny stosunku korzyści do ryzyka przed rozpoczęciem terapii produktem Fanipos. Dotyczy to pacjentów:¹¹

• Chorych na gruźlicę
• Z niewyleczonymi infekcjami
• Z opryszczkowym zakażeniem oczu
• Po niedawno przebytym zabiegu chirurgicznym w obrębie nosa lub jamy ustnej
• Po urazie w obrębie nosa lub jamy ustnej

Występowanie zakażeń miejscowych błony śluzowej nosa wymaga odpowiedniego leczenia, ale nie stanowi przeciwwskazania do stosowania produktu Fanipos.¹²

Stosowanie u dzieci i młodzieży

U dzieci i młodzieży otrzymujących niektóre donosowe kortykosteroidy w zalecanych dawkach opisywano przypadki opóźnienia wzrostu. W związku z tym zaleca się:¹³

1. Regularną kontrolę wzrostu dzieci długotrwale leczonych donosowymi kortykosteroidami
2. W przypadku stwierdzenia opóźnienia wzrostu – ponowną analizę leczenia i jeśli to możliwe, zmniejszenie dawki donosowego kortykosteroidu do najmniejszej dawki zapewniającej skuteczną kontrolę objawów choroby¹⁴
3. Rozważenie skierowania dziecka do specjalisty pediatry w przypadku stwierdzenia istotnych zaburzeń wzrostu¹⁵