Przedawkowanie
Emla Plaster 25 mg + 25 mg

Przedawkowanie plastra leczniczego Emla, zawierającego 25 mg lidokainy i 25 mg prylokainy, może prowadzić do poważnych powikłań, w tym methemoglobinemii, która jest szczególnie niebezpieczna u noworodków, niemowląt poniżej 12 miesiąca życia, osób z wrodzoną podatnością oraz pacjentów stosujących leki indukujące powstawanie methemoglobiny (np. sulfonamidy, nitrofurantoina, fenytoina, fenobarbital). Methemoglobinemia objawia się sinicą, dusznością i zawrotami głowy, a jej diagnostyka wymaga CO-oksymetrii, gdyż pulsoksymetria może dawać fałszywie wysokie wartości saturacji. Poza tym, toksyczność lidokainy i prylokainy manifestuje się neurologicznymi objawami pobudzenia (niepokój, drgawki) i zahamowania OUN (depresja oddechowa), a także zaburzeniami układu krążenia, w tym bradykardią i zapaścią krążeniową.

Pobierz ChPL PDF Emla Plaster – Plaster leczniczy – 25 mg + 25 mg
  1. Przedawkowanie leku Emla Plaster (25 mg + 25 mg)
    1. Methemoglobinemia jako główne powikłanie przedawkowania
    2. Grupy szczególnego ryzyka
    3. Diagnostyka methemoglobinemii
    4. Ogólnoustrojowe objawy toksyczności
    5. Postępowanie w przypadku przedawkowania
    6. Objawy przedawkowania produktu Emla Plaster
    7. Kolejne rozdziały
Wskazania
  1. miejscowe znieczulenie skóry
Substancja czynna
  1. lidokaina
  2. prylokaina
Kategoria leku
  1. leki miejscowo znieczulające

Przedawkowanie leku Emla Plaster (25 mg + 25 mg)

Przedawkowanie produktu leczniczego Emla Plaster, zawierającego 25 mg lidokainy i 25 mg prylokainy w postaci plastra leczniczego, może prowadzić do szeregu poważnych powikłań klinicznych, które wymagają szybkiej interwencji medycznej. Niniejszy artykuł szczegółowo omawia zagrożenia związane z przedawkowaniem tego produktu oraz postępowanie w przypadku wystąpienia objawów toksyczności.1

Methemoglobinemia jako główne powikłanie przedawkowania

Methemoglobinemia stanowi jedno z najpoważniejszych powikłań związanych z przedawkowaniem produktu Emla Plaster. Występuje rzadko, jednak w przypadku pojawienia się stanowi istotne zagrożenie kliniczne. Prylokaina zastosowana w nadmiernych dawkach może prowadzić do wzrostu frakcji methemoglobiny we krwi, co zaburza zdolność hemoglobiny do transportu tlenu.2

Grupy szczególnego ryzyka

Szczególnie narażone na rozwój methemoglobinemii w przypadku przedawkowania Emla Plaster są następujące grupy pacjentów:

  • Osoby z wrodzoną podatnością na methemoglobinemię3
  • Noworodki i niemowlęta poniżej 12 miesiąca życia, zwłaszcza przy zbyt częstym stosowaniu produktu4
  • Pacjenci przyjmujący jednocześnie leki indukujące powstawanie methemoglobiny, takie jak:

    • 5

Diagnostyka methemoglobinemii

W przypadku podejrzenia methemoglobinemii należy pamiętać, że standardowe pomiary pulsooksymetryczne mogą być mylące. Pulsooksymetr może błędnie zawyżać wartości wysycenia hemoglobiny tlenem u pacjentów z methemoglobinemią, co może prowadzić do opóźnienia w rozpoznaniu i leczeniu tego groźnego powikłania.6

Rekomendowaną metodą diagnostyczną w przypadku podejrzenia methemoglobinemii jest CO-oksymetria, która umożliwia dokładniejsze oznaczenie rzeczywistego wysycenia krwi tlenem.7

Ogólnoustrojowe objawy toksyczności

Poza methemoglobinemią, przedawkowanie Emla Plaster może wywoływać inne ogólnoustrojowe objawy toksyczności charakterystyczne dla anestetyków miejscowych. Obejmują one spektrum zaburzeń neurologicznych i kardiologicznych, które można podzielić na fazy:8

  1. Faza pobudzenia OUN – charakteryzująca się niepokojem, dezorientacją, zaburzeniami mowy, drżeniami mięśniowymi, a w końcu drgawkami
  2. Faza zahamowania OUN – objawiająca się depresją ośrodkowego układu nerwowego, która w skrajnych przypadkach może prowadzić do niewydolności oddechowej
  3. Zaburzenia układu krążenia – mogące prowadzić do zapaści krążeniowej

9

Należy zaznaczyć, że ze względu na powolne wchłanianie substancji czynnych z nieuszkodzonej skóry, objawy toksyczności mogą pojawić się z opóźnieniem. Z tego powodu pacjent z podejrzeniem przedawkowania powinien pozostawać pod obserwacją medyczną przez kilka godzin po wdrożeniu leczenia doraźnego.10

Postępowanie w przypadku przedawkowania

W przypadku methemoglobinemii: Klinicznie istotną methemoglobinemię należy leczyć poprzez powolne dożylne podanie błękitu metylenowego. Jest to terapia z wyboru, która umożliwia enzymatyczną redukcję methemoglobiny do hemoglobiny.11

W przypadku objawów neurologicznych: Ciężkie objawy neurologiczne, takie jak drgawki czy depresja ośrodkowego układu nerwowego, wymagają natychmiastowego leczenia objawowego poprzez:

12

W przypadku zaburzeń układu krążenia: Należy wdrożyć standardowe procedury resuscytacyjne zgodnie z aktualnymi wytycznymi.13

Objawy przedawkowania produktu Emla Plaster

Objaw Opis Mechanizm Postępowanie
Methemoglobinemia Zwiększenie frakcji methemoglobiny we krwi, prowadzące do zaburzeń transportu tlenu; objawia się sinicą, dusznością, zawrotami głowy, bólami głowy Utlenianie żelaza w cząsteczce hemoglobiny przez metabolity prylokainy Powolna iniekcja dożylna błękitu metylenowego, tlenoterapia, monitorowanie za pomocą CO-oksymetrii
Pobudzenie OUN Niepokój, dezorientacja, zaburzenia mowy, drżenia mięśniowe, drgawki Działanie lidokainy i prylokainy na centralny układ nerwowy Leki przeciwdrgawkowe, zabezpieczenie dróg oddechowych
Zahamowanie OUN Sedacja, zaburzenia świadomości, depresja oddechowa Blokowanie kanałów sodowych w neuronach OUN przez lidokainę i prylokainę Oddech wspomagany, intubacja w razie potrzeby
Zaburzenia układu krążenia Bradykardia, hipotensja, zaburzenia rytmu serca, zatrzymanie krążenia Działanie kardiotoksyczne lidokainy i prylokainy Procedury resuscytacyjne wg aktualnych wytycznych
Reakcje alergiczne Pokrzywka, obrzęk, wstrząs anafilaktyczny Nadwrażliwość na lidokainę lub prylokainę Adrenalina, leki antyhistaminowe, glikokortykosteroidy

Ze względu na skład produktu Emla Plaster (lidokaina 25 mg + prylokaina 25 mg) oraz jego formę farmaceutyczną (plaster leczniczy), przedawkowanie zwykle nie występuje przy prawidłowym stosowaniu zgodnie z zaleceniami. Należy jednak zachować szczególną ostrożność, zwłaszcza u pacjentów z grup podwyższonego ryzyka, stosując jednocześnie odpowiedni monitoring kliniczny.14

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl