Właściwości farmakodynamiczne
Elvanse 30 mg

Elvanse to sympatykomimetyk o działaniu ośrodkowym, zawierający lisdeksamfetaminę dimezylan – prolek, który po doustnym podaniu ulega szybkiemu wchłanianiu i hydrolizie w erytrocytach do aktywnej deksamfetaminy. Mechanizm działania polega na blokadzie wychwytu zwrotnego noradrenaliny i dopaminy oraz zwiększeniu ich uwalniania w przestrzeni synaptycznej, co skutkuje pobudzeniem ośrodkowego układu nerwowego. Skuteczność leku w leczeniu ADHD została potwierdzona w licznych badaniach klinicznych u dzieci (6-12 lat), młodzieży (13-17 lat) oraz dorosłych, z dawkowaniem raz na dobę rano. Efekt terapeutyczny utrzymuje się przez około 13 godzin u dzieci i 14 godzin u dorosłych. W badaniu fazy III SPD489325, obejmującym 336 pacjentów w wieku 6-17 lat, lisdeksamfetamina dimezylan wykazała istotne statystycznie zmniejszenie nasilenia objawów ADHD o średnio 18,6 punktu w skali ADHD-RS-IV (p<0,001) w porównaniu z placebo oraz wyższy odsetek pacjentów spełniających kryteria odpowiedzi klinicznej (≥30% redukcji wyniku ADHD-RS-IV i CGI-I 1 lub 2).

Właściwości farmakodynamiczne

Produkt leczniczy Elvanse należy do grupy farmakoterapeutycznej określanej jako sympatykomimetyki o działaniu ośrodkowym, kod ATC: N06 BA12. Główną substancją czynną produktu jest lisdeksamfetaminy dimezylan, który stanowi prolek niewykazujący aktywności farmakologicznej samodzielnie. Po podaniu doustnym zachodzi szybki proces wchłaniania lisdeksamfetaminy z przewodu pokarmowego, a następnie hydroliza do deksamfetaminy, która jest odpowiedzialna za działanie farmakologiczne leku. Proces hydrolizy zachodzi głównie w erytrocytach.1

Mechanizm działania

Amfetaminy, do których należy deksamfetamina, klasyfikowane są jako niekatecholaminowe aminy sympatykomimetyczne wywierające działanie pobudzające na ośrodkowy układ nerwowy. Dokładny mechanizm działania amfetaminy w leczeniu ADHD nie został w pełni wyjaśniony, jednak uważa się, że kluczową rolę odgrywa:

Warto podkreślić, że lisdeksamfetamina jako prolek nie wiąże się z miejscami receptorowymi odpowiedzialnymi za wychwyt zwrotny noradrenaliny i dopaminy w warunkach in vitro.2

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania

Skuteczność terapeutyczna lisdeksamfetaminy dimezylanu w leczeniu ADHD została udowodniona w szeregu badań klinicznych obejmujących różne grupy wiekowe:

  • trzy kontrolowane badania kliniczne u dzieci w wieku 6-12 lat
  • trzy kontrolowane badania kliniczne u młodzieży w wieku 13-17 lat
  • trzy kontrolowane badania kliniczne u dzieci i młodzieży w wieku 6-17 lat
  • cztery kontrolowane badania kliniczne u dorosłych spełniających kryteria ADHD według DSM-IV TR

Zarówno w badaniach klinicznych przeprowadzonych u dzieci, jak i u dorosłych, stosowano schemat dawkowania raz na dobę, z porannym podaniem leku. Zaobserwowano, że efekt kliniczny lisdeksamfetaminy dimezylanu utrzymywał się przez 13 godzin od podania dawki u dzieci oraz przez 14 godzin od podania dawki u dorosłych.3

Badania kliniczne u dzieci i młodzieży

Kluczowe europejskie badanie fazy III SPD489325 potwierdziło znamiennie większą skuteczność kliniczną lisdeksamfetaminy dimezylanu w porównaniu z placebo. Badanie zostało przeprowadzone metodą podwójnie ślepej próby, z randomizacją i zastosowaniem grup kontrolnych otrzymujących placebo oraz aktywny komparator. W badaniu wzięło udział 336 pacjentów w wieku 6-17 lat, a czas obserwacji wynosił 7 tygodni. Zastosowano podejście z optymalizowaną dawką leku.4

Do oceny nasilenia głównych objawów zaburzenia wykorzystano Skalę nasilenia objawów ADHD (ADHD-RS-IV). Wyniki badania wykazały, że leczenie lisdeksamfetaminy dimezylanem umożliwiło zmniejszenie średniego wyniku w skali ADHD-RS-IV o 18,6 punktu (p<0,001) w porównaniu z wartościami wyjściowymi, po uwzględnieniu efektu placebo. Ponadto, w grupie pacjentów otrzymujących lisdeksamfetaminę dimezylan w porównaniu z grupą placebo zaobserwowano istotnie większy (p<0,001) odsetek pacjentów spełniających ustalone kryteria odpowiedzi klinicznej. Kryteria te obejmowały:

Co istotne, lepsze wyniki w grupie leczonej aktywnie obserwowano podczas każdej wizyty kontrolnej w trakcie leczenia oraz na wizycie w celu oceny punktu końcowego.<sup data-drug="Elvanse" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="Skala nasilenia objawów ADHD (ADHD-RS-IV) jest stosowana do oceny nasilenia głównych objawów zaburzenia. Leczenie lisdeksamfetaminy dimezylanem umożliwiło zmniejszenie średniego wyniku w skali ADHD-RS-IV o 18,6 (p<0,001) w porównaniu z wartościami wyjściowymi (po uwzględnieniu efektu placebo). W grupie leczonej lisdeksamfetaminy dimezylanem w porównaniu z grupą otrzymującą placebo obserwowano istotnie większy (p5

Postać farmaceutyczna Dawka lisdeksamfetaminy dimezylanu Ekwiwalent deksamfetaminy Opis kapsułki
Kapsułki twarde 20 mg 5,9 mg Nieprzezroczysty korpus i wieczko koloru kości słoniowej z napisami „S489″ i „20 mg” nadrukowanymi czarnym tuszem
30 mg 8,9 mg Biały nieprzezroczysty korpus i różowe nieprzezroczyste wieczko z napisami „S489″ i „30 mg” nadrukowanymi czarnym tuszem
40 mg 11,9 mg Biały nieprzezroczysty korpus i niebiesko-zielone nieprzezroczyste wieczko z napisami „S489″ i „40 mg” nadrukowanymi czarnym tuszem
50 mg 14,8 mg Biały nieprzezroczysty korpus i niebieskie nieprzezroczyste wieczko z napisami „S489″ i „50 mg” nadrukowanymi czarnym tuszem
60 mg 17,8 mg Turkusowy nieprzezroczysty korpus i turkusowe nieprzezroczyste wieczko z napisami „S489″ i „60 mg” nadrukowanymi czarnym tuszem
70 mg 20,8 mg Niebieski nieprzezroczysty korpus i różowe nieprzezroczyste wieczko z napisami „S489″ i „70 mg” nadrukowanymi czarnym tuszem
  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl