Właściwości farmakokinetyczne
Donectil ODT 10 mg

Właściwości farmakokinetyczne leku Donectil ODT

Donectil ODT zawiera jako substancję czynną donepezylu chlorowodorek w dawce 10 mg w postaci tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej. Poniższy opis szczegółowo przedstawia właściwości farmakokinetyczne tego preparatu, obejmujące procesy wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu oraz eliminacji substancji czynnej z organizmu.¹

Wchłanianie

Po podaniu doustnym preparatu Donectil ODT, donepezylu chlorowodorek osiąga maksymalne stężenie w osoczu krwi po 3-4 godzinach. Charakterystyczną cechą farmakokinetyki tej substancji jest proporcjonalny wzrost stężenia w osoczu i pola powierzchni pod krzywą zależnie od zastosowanej dawki. Przyjmowanie posiłków nie wpływa na proces wchłaniania donepezylu chlorowodorku, co stanowi istotną informację z punktu widzenia elastyczności stosowania leku w praktyce klinicznej.²

Charakterystyka stanu stacjonarnego

Okres półtrwania donepezylu chlorowodorku wynosi około 70 godzin, co warunkuje jego specyficzne zachowanie farmakokinetyczne przy wielokrotnym podawaniu. Przy schemacie dawkowania raz na dobę, stężenie substancji czynnej stopniowo zbliża się do stanu stacjonarnego, który jest osiągany w ciągu 3 tygodni od rozpoczęcia terapii. Po osiągnięciu stanu stacjonarnego, stężenie donepezylu chlorowodorku w osoczu oraz związana z nim aktywność farmakodynamiczna wykazują niewielką zmienność w ciągu doby, co zapewnia stabilne działanie terapeutyczne.³

Dystrybucja

Donepezylu chlorowodorek charakteryzuje się wysokim stopniem wiązania z białkami osocza, wynoszącym około 95%. Natomiast stopień wiązania z białkami osocza jego aktywnego metabolitu, 6-O-demetylodonepezylu, pozostaje nieznany. Mimo że szczegółowe badania dystrybucji donepezylu w różnych tkankach organizmu nie były prowadzone, badania z wykorzystaniem znakowanego izotopowo leku dostarczyły cennych informacji w tym zakresie. W badaniu przeprowadzonym u zdrowych ochotników płci męskiej, po 240 godzinach od podania pojedynczej dawki 5 mg znakowanego izotopem węgla 14C chlorowodorku donepezylu, około 28% znakowanego związku pozostało w organizmie, co sugeruje, że lek i/lub jego metabolity mogą utrzymywać się w organizmie przez ponad 10 dni.⁴

Metabolizm i eliminacja

Donepezylu chlorowodorek podlega złożonym procesom biotransformacji z udziałem układu enzymatycznego cytochromu P450. Lek jest wydalany zarówno w postaci niezmienionej przez nerki, jak i w formie licznych metabolitów, spośród których nie wszystkie zostały w pełni zidentyfikowane.

Badanie z zastosowaniem znakowanego izotopem 14C donepezylu chlorowodorku (dawka 5 mg) pozwoliło określić procentowy rozkład znakowanej dawki w osoczu:

• Niezmieniony donepezylu chlorowodorek – 30%⁵
• 6-O-demetylodonepezyl – 11% (jedyny metabolit o aktywności podobnej do związku macierzystego)⁶
• cis-N-tlenek donepezylu – 9%⁷
• 5-O-demetylodonepezyl – 7%⁸
• 5-O-demetylodonepezyl sprzężony z kwasem glukuronowym – 3%⁹

Z całkowitej podanej dawki znakowanej radioaktywnie odzyskano około 57% z moczu (w tym 17% w postaci niezmienionego donepezylu) oraz 14,5% z kału. Dane te wskazują, że główne drogi wydalania leku to biotransformacja oraz eliminacja przez nerki. Nie zaobserwowano zjawiska krążenia jelitowo-wątrobowego donepezylu chlorowodorku i/lub jego metabolitów.¹⁰

Czynniki wpływające na farmakokinetykę

Okres półtrwania donepezylu w osoczu wynosi około 70 godzin. Badania wykazały, że czynniki takie jak płeć, rasa czy palenie tytoniu nie mają istotnego klinicznie wpływu na stężenie donepezylu chlorowodorku w osoczu.¹¹

Farmakokinetyka w grupach specjalnych

Dotychczas nie przeprowadzono szczegółowych badań farmakokinetyki donepezylu u osób zdrowych w podeszłym wieku, pacjentów z otępieniem w chorobie Alzheimera czy otępieniem naczyniowym. Jednakże dostępne dane wskazują, że średnie stężenie leku w osoczu u tych pacjentów było zbliżone do wartości uzyskanych u młodych, zdrowych ochotników.¹²

U pacjentów z łagodnym lub umiarkowanym zaburzeniem czynności wątroby zaobserwowano podwyższone stężenie donepezylu chlorowodorku w stanie stacjonarnym. Wartość parametru AUC (pole pod krzywą stężenia leku w czasie) była średnio o 48% wyższa, a Cmax (maksymalne stężenie leku) średnio o 39% wyższe w porównaniu do osób z prawidłową funkcją wątroby. Obserwacje te mogą mieć znaczenie przy dostosowywaniu dawkowania u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby.¹³

Zestawienie najważniejszych właściwości farmakokinetycznych donepezylu chlorowodorku