Przedawkowanie
Concor 5 5 mg

Przedawkowanie bisoprololu, podobnie jak innych beta-adrenolityków, prowadzi do nasilonej blokady receptorów beta-adrenergicznych, manifestującej się głównie bradykardią (<60 uderzeń/min), niedociśnieniem tętniczym, blokiem przedsionkowo-komorowym, ostrą niewydolnością serca, skurczem oskrzeli oraz hipoglikemią. Szczególnie narażeni są pacjenci z niewydolnością serca, zaburzeniami przewodnictwa, astmą, POChP, cukrzycą oraz zaawansowaną niewydolnością wątroby lub nerek. Bisoprolol jest słabo dializowalny, co ogranicza możliwości przyspieszenia eliminacji leku w przypadku ciężkiego zatrucia. Wartość glukagonu dożylnego stosowanego w leczeniu niedociśnienia wynosi 1-5 mg, a atropiny w bradykardii 0,5-2 mg.

Przedawkowanie leku – bisoprolol

Przedawkowanie bisoprololu, podobnie jak innych beta-adrenolityków, stanowi poważne zagrożenie dla zdrowia i życia pacjenta, wymagające natychmiastowej interwencji medycznej. Doświadczenia kliniczne dotyczące przedawkowania bisoprololu są ograniczone, jednak zgłaszane przypadki pozwalają na identyfikację typowych objawów i wdrożenie odpowiedniego postępowania terapeutycznego.1

Objawy kliniczne przedawkowania

Przedawkowanie bisoprololu manifestuje się poprzez szereg objawów wynikających z nasilonej blokady receptorów beta-adrenergicznych. W zgłoszonych przypadkach przedawkowania obserwowano głównie bradykardię i/lub niedociśnienie, przy czym u wszystkich pacjentów objawy ostatecznie ustąpiły po wdrożeniu odpowiedniego leczenia.2

Warto podkreślić, że istnieje znacząca zmienność osobnicza w zakresie wrażliwości na pojedynczą, dużą dawkę bisoprololu. Szczególną grupę ryzyka stanowią pacjenci z niewydolnością serca, którzy wykazują prawdopodobnie bardzo dużą wrażliwość na działanie tego leku.3

Eliminacja leku w przypadku przedawkowania

Z dostępnych danych klinicznych wynika, że bisoprolol tylko w niewielkim stopniu może zostać usunięty za pomocą dializy, co ogranicza możliwości przyspieszenia eliminacji leku z organizmu w przypadku ciężkiego przedawkowania.4

Postępowanie w przypadku przedawkowania

W sytuacji rozpoznania przedawkowania bisoprololu należy natychmiast przerwać podawanie leku oraz wdrożyć leczenie podtrzymujące i objawowe.5 Postępowanie terapeutyczne powinno być dostosowane do manifestujących się objawów klinicznych:

  • Bradykardia – wymaga podania dożylnego atropiny. W przypadku niewystarczającej odpowiedzi należy rozważyć ostrożne podanie izoprenaliny lub innego leku o dodatnim działaniu chronotropowym. W niektórych przypadkach może zaistnieć konieczność tymczasowego wszczepienia stymulatora serca.6
  • Niedociśnienie tętnicze – wymaga dożylnego podania płynów oraz leków obkurczających naczynia. Szczególnie skuteczne może być dożylne zastosowanie glukagonu.7
  • Blok przedsionkowo-komorowy (drugiego lub trzeciego stopnia) – pacjent wymaga dokładnego monitorowania oraz podania dożylnego izoprenaliny we wlewie. W przypadkach opornych należy rozważyć wszczepienie stymulatora serca.8
  • Ostra niewydolność serca – wymaga dożylnego podania leków moczopędnych, leków o działaniu inotropowo dodatnim oraz rozszerzających naczynia krwionośne.9
  • Skurcz oskrzeli – należy podać leki rozszerzające oskrzela, takie jak beta2-adrenomimetyki i/lub teofilinę.10
  • Hipoglikemia – wymaga dożylnego podania glukozy.11

Szczegółowe objawy przedawkowania bisoprololu

Objaw przedawkowania Charakterystyka kliniczna Postępowanie terapeutyczne
Bradykardia Zwolnienie czynności serca poniżej 60 uderzeń/min, mogące prowadzić do zaburzeń hemodynamicznych. Jeden z najczęstszych objawów przedawkowania bisoprololu. – Dożylne podanie atropiny (0,5-2 mg)
– Przy braku odpowiedzi: izoprenaline dożylnie
– W przypadkach opornych: czasowa elektrostymulacja serca
Niedociśnienie tętnicze Spadek ciśnienia tętniczego krwi mogący prowadzić do wstrząsu, zawrotów głowy, omdleń. Często towarzyszy bradykardii. – Ułożenie pacjenta w pozycji Trendelenburga
– Dożylna podaż płynów
– Leki wazopresyjne (noradrenalina, dopamina)
– Glukagon dożylnie (1-5 mg, następnie wlew)
Blok przedsionkowo-komorowy Zaburzenia przewodnictwa między przedsionkami a komorami serca, mogące prowadzić do bradyarytmii i asystolii. – Ciągłe monitorowanie EKG
– Izoprenaline we wlewie dożylnym
– Czasowa elektrostymulacja serca
Ostra niewydolność serca Nasilenie objawów niewydolności serca lub wywołanie ostrej niewydolności serca de novo wskutek negatywnego działania inotropowego. – Diuretyki dożylnie (furosemid)
– Leki inotropowe (dobutamina, milrinon)
– Leki rozszerzające naczynia (nitrogliceryna)
Skurcz oskrzeli Zwężenie dróg oddechowych wywołane zablokowaniem receptorów beta2 w mięśniówce oskrzeli. Szczególnie niebezpieczny u pacjentów z astmą lub POCHP. – Nebulizacje z beta2-mimetyków (salbutamol)
– Aminofilina dożylnie
– Glikokortykosteroidy w przypadkach ciężkich
Hipoglikemia Spadek poziomu glukozy we krwi wskutek zahamowania glikogenolizy i glukoneogenezy. Może maskować typowe adrenergiczne objawy hipoglikemii. – Dożylny bolus 20-50 ml 40% roztworu glukozy
– Następnie wlew 10% roztworu glukozy
– Monitorowanie glikemii

Czynniki ryzyka ciężkiego przedawkowania

Szczególną ostrożność należy zachować w przypadku pacjentów z istniejącą niewydolnością serca, u których przedawkowanie bisoprololu może prowadzić do gwałtownego pogorszenia stanu klinicznego z powodu dużej wrażliwości na lek.12 Inne grupy ryzyka to pacjenci z:

  • Zaburzeniami przewodnictwa przedsionkowo-komorowego
  • Astmą oskrzelową lub przewlekłą obturacyjną chorobą płuc
  • Cukrzycą leczoną insuliną lub doustnymi lekami hipoglikemizującymi
  • Zaawansowaną niewydolnością wątroby lub nerek

Należy podkreślić, że w przypadku przedawkowania bisoprololu, schemat leczenia powinien być dostosowany do indywidualnego stanu klinicznego pacjenta oraz manifestujących się objawów. Kluczowe znaczenie ma wczesne rozpoznanie przedawkowania i natychmiastowe wdrożenie odpowiedniego postępowania terapeutycznego.13

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl