Wpływ leku Colchicum Dispert na płodność, ciążę i laktację

Colchicum Dispert (0,5 mg, tabletki drażowane) zawiera suchy wyciąg z nasion zimowitu jesiennego (Colchicum autumnale L.), odpowiadający 0,5 mg alkaloidów w przeliczeniu na kolchicynę. Ze względu na potencjalne poważne działania niepożądane, personel medyczny powinien dokładnie rozważyć wpływ tego leku na płodność, ciążę oraz laktację przed jego zastosowaniem u kobiet w wieku reprodukcyjnym.¹

Stosowanie w czasie ciąży

Dane dotyczące stosowania produktu Colchicum Dispert u kobiet w ciąży są niewystarczające. Istotnym czynnikiem ryzyka jest fakt, że kolchicyna przenika przez łożysko, co stwarza potencjalne zagrożenie dla rozwijającego się płodu. Należy również podkreślić, że kolchicyna jest klasyfikowana jako środek mutagenny, co dodatkowo zwiększa ryzyko dla płodu.²

Badania na zwierzętach dotyczące wpływu kolchicyny na przebieg ciąży, rozwój zarodka lub płodu, przebieg porodu i rozwój pourodzeniowy są niewystarczające, co uniemożliwia pełną ocenę ryzyka. Z tych powodów stosowanie Colchicum Dispert w czasie ciąży może być dozwolone wyłącznie w sytuacjach, gdy jest to bezwzględnie konieczne – po starannym przeanalizowaniu stosunku potencjalnych korzyści dla matki do ryzyka dla płodu.³

Stosowanie w okresie karmienia piersią

Dostępne dane potwierdzają przenikanie kolchicyny do mleka zarówno u zwierząt, jak i u ludzi. Właściwości fizyko-chemiczne kolchicyny oraz dane farmakodynamiczno-toksykologiczne jednoznacznie wskazują na przenikanie substancji czynnej do mleka ludzkiego. W związku z tym nie można wykluczyć ryzyka dla dziecka karmionego piersią.⁴

W oparciu o powyższe informacje, nie należy stosować produktu leczniczego Colchicum Dispert w okresie karmienia piersią. Lekarze powinni poinformować pacjentki o konieczności wyboru między przerwaniem karmienia piersią a przerwaniem leczenia kolchicyną, uwzględniając znaczenie terapii dla matki i korzyści z karmienia piersią dla dziecka.⁵

Wpływ na płodność

Dostępne dane z badań nieklinicznych wskazują na istotny wpływ kolchicyny na płodność, szczególnie poprzez zaburzenia w wytwarzaniu mikrotubul podczas procesów podziału komórkowego – mejozy i mitozy.⁶

Wpływ na płodność mężczyzn

W badaniach dotyczących wpływu na męski układ rozrodczy u kolchicyny zaobserwowano:⁷

• Nieprawidłową morfologię nasienia
• Obniżoną liczbę plemników w ejakulacie

Z opisów przypadków oraz danych z badań epidemiologicznych wynika, że kolchicyna rzadko powodowała bezpłodność u mężczyzn. Stwierdzano przypadki azospermii (całkowity brak plemników w nasieniu) wynikające z leczenia kolchicyną. Istotną informacją jest to, że po zaprzestaniu stosowania tego toksycznego czynnika dla plemników możliwe jest, że tkanka jąder wznowi spermatogenezę i produkcję ruchliwych plemników.⁸

Wpływ na płodność kobiet

U samic poddanych działaniu kolchicyny w badaniach nieklinicznych stwierdzono:⁹

• Negatywny wpływ na penetrację plemników
• Zaburzenia drugiego podziału mejotycznego
• Zaburzenia cytokinezy (podziału cytoplazmy)

Opisy przypadków oraz badania epidemiologiczne kobiet leczonych kolchicyną nie wykazały jednak wyraźnego związku pomiędzy stosowaniem kolchicyny a niepłodnością u kobiet.¹⁰

Zalecenia dla pacjentek planujących ciążę

Pomimo braku jednoznacznych dowodów na niepłodność u kobiet stosujących kolchicynę, ze względu na jej potencjał mutagenny, kobiety, które planują ciążę, nie powinny przyjmować kolchicyny. Lek ten jest znanym czynnikiem mutagennym, co stwarza ryzyko uszkodzenia materiału genetycznego i potencjalnych wad rozwojowych przyszłego potomstwa.¹¹

Lekarz powinien szczegółowo omówić z pacjentką w wieku rozrodczym wszystkie potencjalne zagrożenia związane ze stosowaniem Colchicum Dispert, a także rozważyć alternatywne metody leczenia przed rozpoczęciem terapii tym preparatem.