Przedawkowanie
Carboplatin Pfizer 10 mg/ml

Przedawkowanie karboplatyny (Carboplatin Pfizer, 10 mg/ml) stanowi stan zagrożenia życia, charakteryzujący się nasileniem typowych działań toksycznych leku, w tym ciężką mielosupresją prowadzącą do pancytopenii, opornymi na leczenie nudnościami i wymiotami, poważnymi neurotoksycznymi objawami oraz toksycznym uszkodzeniem narządów zmysłów, w tym ryzykiem utraty wzroku przy dawkach przekraczających zalecane. Dodatkowo obserwuje się niewydolność wątroby (wzrost aminotransferaz, zaburzenia krzepnięcia, żółtaczka) oraz niewydolność nerek (wzrost kreatyniny, mocznika, oliguria/anuria). Rzadziej występują biegunka i wypadanie włosów. Brak specyficznego antidotum wymusza leczenie objawowe i podtrzymujące, z możliwością zastosowania hemodializy jedynie do 3 godzin po podaniu leku ze względu na szybkie wiązanie platyny z białkami osocza.

Przedawkowanie karboplatyny

Przedawkowanie produktu leczniczego Carboplatin Pfizer (karboplatyna, 10 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań) stanowi poważny stan kliniczny, który może zagrażać życiu pacjenta. Należy podkreślić, że dla karboplatyny nie jest znane antidotum, co znacząco utrudnia postępowanie terapeutyczne w przypadku przedawkowania tego cytostatyku1.

Mechanizm przedawkowania i jego konsekwencje

Ostre przedawkowanie karboplatyny prowadzi przede wszystkim do nasilenia jej typowych działań toksycznych. Powikłania, które należy przewidywać po podaniu nadmiernej dawki leku, są związane głównie z mielosupresją oraz zaburzeniami czynności kluczowych narządów, takich jak wątroba i nerki, a także z zaburzeniami słuchu2.

Objawy przedawkowania

Przedawkowanie karboplatyny manifestuje się poprzez nasilenie typowych objawów toksyczności tego leku. Dominujące klinicznie objawy obejmują ciężką supresję szpiku kostnego, oporne na leczenie nudności i wymioty, poważne działania neurotoksyczne oraz działania toksyczne na narządy zmysłów. Dodatkowo może rozwinąć się niewydolność wątroby i niewydolność nerek3.

Wśród rzadziej obserwowanych objawów przedawkowania wymienia się biegunkę i wypadanie włosów. Szczególną uwagę należy zwrócić na fakt, że zastosowanie karboplatyny w dawkach przekraczających zalecane może być związane z utratą wzroku4.

W najcięższych przypadkach przedawkowania karboplatyny może dojść do zgonu pacjenta w wyniku rozwiniętych zaburzeń5.

Postępowanie w przedawkowaniu

Ze względu na brak specyficznego antidotum, leczenie przedawkowania karboplatyny ma charakter objawowy i podtrzymujący. W przypadku wystąpienia powikłań, takich jak mielosupresja, niewydolność nerek lub wątroby, należy wdrożyć odpowiednią interwencję terapeutyczną6.

Należy zaznaczyć, że hemodializa może być skuteczną metodą usuwania karboplatyny z organizmu, jednak wyłącznie w okresie do 3 godzin po podaniu leku. Jest to spowodowane szybkim i znacznym wiązaniem się platyny z białkami osocza, co ogranicza możliwość jej eliminacji po upływie tego czasu7.

Tabela objawów przedawkowania karboplatyny

Objawy przedawkowania Opis kliniczny Uwagi
Ciężka supresja szpiku kostnego Głębokie zahamowanie funkcji krwiotwórczej szpiku kostnego, prowadzące do pancytopenii, z ryzykiem powikłań infekcyjnych i krwotocznych Główny objaw toksyczności ograniczający dawkę
Oporne na leczenie nudności i wymioty Silne, trudne do opanowania nudności i wymioty, nieustępujące po standardowym leczeniu przeciwwymiotnym Mogą prowadzić do odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych
Ciężkie działania neurotoksyczne Neuropatia obwodowa, zaburzenia świadomości, drgawki Mogą być nieodwracalne
Toksyczne działanie na narządy zmysłów Zaburzenia słuchu (szumy uszne, utrata słuchu), zaburzenia widzenia (do utraty wzroku włącznie) Utrata wzroku obserwowana przy dawkach większych niż zalecane
Niewydolność wątroby Wzrost aktywności aminotransferaz, zaburzenia krzepnięcia, żółtaczka Wymaga monitorowania parametrów biochemicznych
Niewydolność nerek Wzrost stężenia kreatyniny i mocznika, oliguria, anuria Konieczne monitorowanie funkcji nerek
Biegunka Wodniste stolce, odwodnienie, zaburzenia elektrolitowe Rzadziej występujący objaw
Wypadanie włosów Łysienie indukowane chemioterapią Rzadziej występujący objaw

Monitorowanie pacjenta po przedawkowaniu

Pacjenci, u których doszło do przedawkowania karboplatyny, wymagają intensywnego monitorowania parametrów życiowych oraz funkcji narządów wewnętrznych. Szczególną uwagę należy zwrócić na morfologię krwi obwodowej, funkcję nerek (stężenie kreatyniny, mocznika, GFR), funkcję wątroby (aminotransferazy, bilirubina) oraz parametry elektrolitowe8.

W przypadku stwierdzenia mielosupresji konieczne może być podawanie czynników wzrostu kolonii granulocytów (G-CSF), transfuzje koncentratu krwinek czerwonych oraz płytek krwi. Przy niewydolności nerek może być konieczne wdrożenie leczenia nerkozastępczego9.

  1. 23.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl