Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Belosalic

Produkt leczniczy Belosalic zawiera dwie substancje czynne: betametazon (w postaci betametazonu dipropionianu) w stężeniu 0,5 mg/g oraz kwas salicylowy w stężeniu 30 mg/g. Ocena bezpieczeństwa przedklinicznego obejmuje dane dotyczące toksyczności ostrej i przewlekłej, potencjalnego działania rakotwórczego, mutagennego oraz teratogennego obu składników aktywnych.

Toksyczność po jednokrotnym zastosowaniu

W badaniach na gryzoniach laboratoryjnych określono wartości LD₅₀ (dawka śmiertelna dla 50% badanych zwierząt) po podaniu doustnym dla obu substancji czynnych. Dla betametazonu dipropionianu wartość LD₅₀ wynosiła 4 g/kg masy ciała u szczurów oraz 5 g/kg masy ciała u myszy. W przypadku kwasu salicylowego LD₅₀ była znacznie niższa i wynosiła 400-800 mg/kg masy ciała u szczurów oraz 1312 mg/kg masy ciała u myszy.¹

Toksyczność po wielokrotnym zastosowaniu

Podczas badań z zastosowaniem wielokrotnych dawek betametazonu dipropionianu aplikowanego miejscowo na skórę, nawet przy stężeniach znacznie przekraczających stężenia terapeutyczne, nie zaobserwowano objawów przewlekłej toksyczności. Wyniki te sugerują korzystny profil bezpieczeństwa przy długotrwałym stosowaniu miejscowym tej substancji.²

Działanie rakotwórcze

Dostępne dane przedkliniczne nie dostarczają dowodów na potencjalne działanie rakotwórcze zarówno betametazonu, jak i kwasu salicylowego. W przeprowadzonych badaniach nie wykazano właściwości kancerogennych tych substancji.³

Działanie mutagenne

Badania nie wykazały potencjalnego działania mutagennego betametazonu dipropionianu. Substancja ta nie indukuje zmian genetycznych w komórkach somatycznych ani rozrodczych.⁴

Działanie teratogenne

Kortykosteroidy, jako grupa farmakologiczna, wykazują działanie teratogenne w badaniach na zwierzętach laboratoryjnych już przy stosunkowo niskich dawkach. Szczególnie silnie działające kortykosteroidy wykazywały działanie teratogenne również po aplikacji na skórę zwierząt.⁵

Chociaż nie przeprowadzono szczegółowych badań teratogenności samego betametazonu dipropionianu, należy zaznaczyć, że substancja ta klasyfikowana jest jako silnie działający kortykosteroid. W badaniach na zajęcach betametazonu dipropionian stosowany w dawce od 0,05 mg/kg masy ciała wykazywał działanie teratogenne. Dawka ta jest 26-krotnie wyższa od dawki betametazonu dipropionianu stosowanej miejscowo u ludzi. Obserwowane nieprawidłowości rozwojowe u płodów obejmowały:⁶

• Przepukliny pępkowe – nieprawidłowe zamknięcie powłok brzusznych w okolicy pępka
• Przepukliny mózgowe – wady rozwojowe polegające na przemieszczeniu tkanki mózgowej poza jamę czaszki
• Rozszczepienie podniebienia – niezrośnięcie się podniebienia podczas rozwoju płodowego

W przypadku kwasu salicylowego, badania na szczurach i małpach wykazały jego działanie teratogenne po podaniu doustnym w dawkach około 6-krotnie przewyższających maksymalną dawkę dobową stosowaną miejscowo u ludzi (przy założeniu absorpcji z dużej powierzchni skóry).⁷