Specjalne ostrzeżenia
Azacitidine EVER Pharma

Azacytydyna EVER Pharma (25 mg/ml) wymaga ścisłego monitorowania hematologicznego ze względu na ryzyko niedokrwistości, neutropenii i trombocytopenii, szczególnie w pierwszych dwóch cyklach leczenia. Zaleca się wykonywanie pełnej morfologii krwi przed każdym cyklem oraz dostosowanie dawki na podstawie wartości nadiru i odpowiedzi hematologicznej. U pacjentów z zaawansowanymi nowotworami wątroby, zwłaszcza przy stężeniu albuminy <30 g/L, istnieje ryzyko postępującej śpiączki wątrobowej i zgonu, co stanowi przeciwwskazanie do stosowania leku. Ponadto, u pacjentów leczonych azacytydyną w skojarzeniu z innymi chemioterapeutykami odnotowano zaburzenia czynności nerek, w tym nerkową kwasicę cewkową charakteryzującą się stężeniem dwuwęglanów <20 mmol/L, zasadowym odczynem moczu oraz hipokaliemią (<3 mmol/L). W przypadku niewyjaśnionych zmian w tych parametrach należy rozważyć modyfikację dawkowania.

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania Azacitidine EVER Pharma

Podczas leczenia produktem Azacitidine EVER Pharma (25 mg/ml, proszek do sporządzania zawiesiny do wstrzykiwań) należy uwzględnić szereg istotnych ostrzeżeń i środków ostrożności, które mają kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa pacjenta. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące potencjalnych zagrożeń oraz zalecanych działań zapobiegawczych.1

Toksyczność hematologiczna

Stosowanie azacytydyny wiąże się z ryzykiem wystąpienia niedokrwistości, neutropenii i trombocytopenii, przy czym największe ryzyko występuje w trakcie pierwszych dwóch cykli leczenia. W celu monitorowania odpowiedzi na leczenie i wykrywania toksyczności niezbędne jest regularne wykonywanie pełnej morfologii krwi. Badania te należy przeprowadzać nie rzadziej niż przed rozpoczęciem każdego cyklu leczenia.2

Po zastosowaniu rekomendowanej dawki w pierwszym cyklu, może zaistnieć konieczność modyfikacji dawkowania w kolejnych cyklach – poprzez zmniejszenie dawki lub opóźnienie jej podania. Decyzję taką należy podjąć na podstawie wartości nadiru oraz obserwowanej odpowiedzi hematologicznej.3

Pacjentów należy poinstruować o konieczności natychmiastowego zgłaszania epizodów gorączki. Zarówno pacjenci, jak i lekarze powinni zwracać szczególną uwagę na objawy przedmiotowe i podmiotowe krwawienia, które mogą świadczyć o pogłębiającej się trombocytopenii.4

Zaburzenia czynności wątroby

Nie przeprowadzono formalnych badań klinicznych z udziałem pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby. U pacjentów z rozległym obciążeniem nowotworowym z powodu choroby przerzutowej odnotowano przypadki postępującej śpiączki wątrobowej oraz zgony podczas leczenia azacytydyną. Szczególne ryzyko dotyczy pacjentów, u których początkowe stężenie albuminy w surowicy wynosi poniżej 30 g/L.5

Należy podkreślić, że azacytydyna jest przeciwwskazana u pacjentów z zaawansowanymi nowotworami złośliwymi wątroby.6

Zaburzenia czynności nerek

U pacjentów leczonych azacytydyną podawaną dożylnie w skojarzeniu z innymi chemioterapeutykami zgłaszano przypadki zaburzeń czynności nerek o różnym nasileniu – od zwiększonego stężenia kreatyniny w surowicy, przez niewydolność nerek, aż do zgonu.7

U 5 pacjentów z przewlekłą białaczką szpikową (CML) leczonych azacytydyną i etopozydem rozwinęła się nerkowa kwasica cewkowa, charakteryzująca się:

  • zmniejszeniem stężenia dwuwęglanów w surowicy poniżej 20 mmol/L
  • zasadowym odczynem moczu
  • hipokaliemią (stężenie potasu w surowicy poniżej 3 mmol/L)8

W przypadku wystąpienia niewyjaśnionego zmniejszenia stężenia dwuwęglanów poniżej 20 mmol/L lub zwiększenia stężenia kreatyniny bądź BUN w surowicy, należy rozważyć zmniejszenie dawki lub opóźnienie podania leku.9

Pacjentów należy poinstruować o konieczności natychmiastowego zgłaszania lekarzowi przypadków skąpomoczu i bezmoczu.10

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek wymagają szczególnej uwagi i ścisłej obserwacji pod kątem objawów toksyczności, pomimo braku istotnych klinicznie różnic w częstości występowania działań niepożądanych w porównaniu z pacjentami z prawidłową czynnością nerek. Wynika to z faktu, że azacytydyna i/lub jej metabolity są wydalane głównie przez nerki.11

Badania laboratoryjne

Przed rozpoczęciem leczenia azacytydyną oraz przed każdym kolejnym cyklem należy przeprowadzić następujące badania laboratoryjne:

  • Testy czynnościowe wątroby – w celu monitorowania ewentualnych zaburzeń funkcji wątroby
  • Oznaczenie stężenia kreatyniny w surowicy – do oceny funkcji nerek
  • Oznaczenie stężenia dwuwęglanów w surowicy – dla wykrycia ewentualnej kwasicy
  • Pełna morfologia krwi – przed rozpoczęciem leczenia i w trakcie terapii (nie rzadziej niż przed każdym cyklem) w celu monitorowania odpowiedzi i toksyczności hematologicznej12

Choroby serca i płuc

Pacjenci z ciężką zastoinową niewydolnością serca, klinicznie niestabilną chorobą serca lub chorobą płuc w wywiadzie byli wykluczeni z głównych badań rejestracyjnych (AZA PH GL 2003 CL 001 i AZA-AML-001), dlatego nie ustalono bezpieczeństwa stosowania ani skuteczności azacytydyny w tej grupie pacjentów.13

Najnowsze dane z badań klinicznych u pacjentów z chorobami układu krążenia lub płuc w wywiadzie wykazały istotnie zwiększoną częstość zdarzeń dotyczących serca podczas stosowania azacytydyny.14

Z tego powodu zaleca się zachowanie szczególnej ostrożności przy przepisywaniu azacytydyny pacjentom z chorobami układu krążenia lub płuc w wywiadzie. Należy rozważyć przeprowadzenie dokładnej oceny wydolności krążeniowo-oddechowej przed rozpoczęciem leczenia oraz monitorowanie stanu pacjenta w trakcie terapii.15

Martwicze zapalenie powięzi

U pacjentów leczonych azacytydyną zgłaszano przypadki martwiczego zapalenia powięzi, w tym przypadki zakończone zgonem. Jest to rzadkie, ale poważne powikłanie wymagające natychmiastowej interwencji. W przypadku rozwoju martwiczego zapalenia powięzi należy bezwzględnie przerwać leczenie azacytydyną i niezwłocznie wdrożyć odpowiednią terapię.16

Zespół rozpadu guza

Zespół rozpadu guza stanowi szczególne zagrożenie dla pacjentów z dużą masą guza przed rozpoczęciem leczenia. Pacjenci ci wymagają ścisłej obserwacji klinicznej oraz wdrożenia odpowiednich środków ostrożności, takich jak odpowiednie nawodnienie, monitorowanie parametrów biochemicznych i ewentualna profilaktyka farmakologiczna.17

Zespół różnicowania

U pacjentów otrzymujących azacytydynę do wstrzykiwań zgłaszano przypadki zespołu różnicowania (zwanego również zespołem kwasu retinowego). Jest to poważne powikłanie, które może prowadzić do zgonu.18

Objawy kliniczne zespołu różnicowania mogą obejmować:

  • niewydolność oddechową
  • nacieki w płucach
  • gorączkę
  • wysypkę
  • obrzęk płuc
  • obrzęk obwodowy
  • szybki przyrost masy ciała
  • wysięk do opłucnej
  • wysięk do osierdzia
  • niedociśnienie
  • zaburzenia czynności nerek19

W przypadku pojawienia się objawów przedmiotowych i podmiotowych sugerujących zespół różnicowania należy rozważyć leczenie dużymi dawkami kortykosteroidów podawanych dożylnie oraz monitorowanie parametrów hemodynamicznych.20

Zaleca się czasowe przerwanie stosowania azacytydyny do czasu ustąpienia objawów. W przypadku ponownego włączenia leku po ustąpieniu objawów, należy zachować szczególną ostrożność i ściśle monitorować stan pacjenta.21

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl