Przeciwwskazania stosowania leku Axtil. Kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie tego leku?

Lek Axtil (ramipryl) należy do grupy inhibitorów konwertazy angiotensyny (ACE) i jest dostępny w postaci tabletek o zawartości substancji czynnej 2,5 mg, 5 mg oraz 10 mg. Istnieje szereg sytuacji klinicznych, w których stosowanie ramiprylu jest bezwzględnie przeciwwskazane, a lekarz powinien odradzić pacjentowi przyjmowanie tego leku.¹

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Stosowanie leku Axtil jest przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na ramipryl lub jakąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w preparacie. Przeciwwskazanie to dotyczy również pacjentów uczulonych na inne inhibitory ACE. Warto zauważyć, że lek Axtil zawiera laktozę jednowodną (w różnych ilościach zależnie od dawki: 158,8 mg w dawce 2,5 mg, 96,47 mg w dawce 5 mg oraz 193,2 mg w dawce 10 mg), co może mieć znaczenie u pacjentów z nietolerancją tego cukru.²

Interakcje z innymi lekami wymagające odstawienia ramiprylu

Istnieją konkretne kombinacje leków, których należy unikać podczas terapii ramiprylem:

• Jednoczesne stosowanie z sakubitrylem z walsartanem – nie wolno rozpoczynać leczenia preparatem Axtil wcześniej niż po upływie 36 godzin od przyjęcia ostatniej dawki sakubitrylu z walsartanem. Ta kombinacja leków może znacząco zwiększać ryzyko wystąpienia obrzęku naczynioruchowego.³
• Jednoczesne stosowanie z produktami zawierającymi aliskiren – ta kombinacja jest przeciwwskazana u pacjentów z cukrzycą lub zaburzeniem czynności nerek (GFR<60 ml/min/1,73 m²). W tych grupach pacjentów taka kombinacja może prowadzić do pogorszenia funkcji nerek i zwiększonego ryzyka hiperkaliemii.⁴

Obrzęk naczynioruchowy w wywiadzie

Pacjenci z obrzękiem naczynioruchowym w wywiadzie nie powinni przyjmować leku Axtil. Dotyczy to obrzęku naczynioruchowego o różnej etiologii:

• Dziedzicznego – genetycznie uwarunkowanego
• Samoistnego – występującego bez uchwytnej przyczyny
• Wywołanego wcześniejszym stosowaniem inhibitorów ACE lub antagonistów receptora angiotensyny II (AIIRA)⁵

Zabiegi pozaustrojowe

Stosowanie ramiprylu jest przeciwwskazane podczas zabiegów pozaustrojowych, które prowadzą do styczności krwi z powierzchniami ujemnie naładowanymi. Dotyczy to takich procedur jak dializa czy hemofiltracja z użyciem niektórych błon o wysokiej przepuszczalności oraz afereza lipoprotein o małej gęstości. W tych przypadkach istnieje zwiększone ryzyko wystąpienia ciężkich reakcji anafilaktoidalnych.⁶

Zwężenie tętnicy nerkowej

Axtil jest przeciwwskazany u pacjentów z:

• Istotnym obustronnym zwężeniem tętnic nerkowych
• Zwężeniem tętnicy nerkowej jedynej czynnej nerki⁷

W tych stanach klinicznych inhibitory ACE mogą powodować znaczące pogorszenie funkcji nerek i prowadzić do ostrej niewydolności nerek.

Ciąża

Stosowanie ramiprylu jest bezwzględnie przeciwwskazane w drugim i trzecim trymestrze ciąży ze względu na zwiększone ryzyko uszkodzenia płodu. Leki z grupy inhibitorów ACE mogą powodować zaburzenia rozwoju płodu, a nawet śmierć płodu, jeśli są stosowane po pierwszym trymestrze ciąży.⁸

Niestabilność hemodynamiczna

Nie wolno podawać ramiprylu pacjentom z:

• Niedociśnieniem – nadmiernie niskie ciśnienie tętnicze
• Niestabilnością hemodynamiczną – zaburzenia krążenia mogące prowadzić do wstrząsu⁹

Inne uwagi dotyczące przeciwwskazań

Należy zwrócić uwagę, że Axtil zawiera również sód, choć w ilości mniejszej niż 23 mg na tabletkę, co praktycznie oznacza, że jest to produkt „wolny od sodu”. Informacja ta może być istotna dla pacjentów na diecie niskosodowej.¹⁰

Lekarz powinien rozważyć korzyści i ryzyko związane z zastosowaniem leku Axtil, biorąc pod uwagę wymienione przeciwwskazania, stan kliniczny pacjenta oraz potencjalne interakcje z innymi stosowanymi lekami.