Interakcje leku
Aciclovir Accord 25 mg/ml

Acyklowir, zawarty w preparacie Aciclovir Accord, jest eliminowany głównie przez nerki w postaci niezmienionej, wykorzystując aktywne wydzielanie kanalikowe. Leki takie jak probenecyd i cymetydyna konkurują o ten mechanizm, co prowadzi do zwiększenia AUC acyklowiru i zmniejszenia jego klirensu nerkowego, jednak ze względu na szeroki indeks terapeutyczny acyklowiru, modyfikacja dawkowania zwykle nie jest konieczna. Współpodawanie mykofenolanu mofetylu zwiększa AUC acyklowiru i metabolitu mykofenolanu, co wymaga ścisłego monitorowania klinicznego, zwłaszcza u pacjentów po transplantacji. Jednoczesne stosowanie acyklowiru z teofiliną podnosi AUC teofiliny o około 50%, co wskazuje na konieczność monitorowania jej stężenia w osoczu. Podawanie litu z dożylnym acyklowirem wymaga dokładnego monitorowania stężenia litu ze względu na ryzyko toksyczności. Dodatkowo, stosowanie acyklowiru z lekami nefrotoksycznymi, takimi jak cyklosporyna czy takrolimus, wymaga regularnej kontroli funkcji nerek z uwagi na potencjalne addytywne działanie nefrotoksyczne.

Pobierz ChPL PDF Aciclovir Accord – Koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji – 25 mg/ml
  1. Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
    1. Interakcje farmakokinetyczne
    2. Interakcje wymagające szczególnego monitorowania
    3. Interakcje z alkoholem
  2. Tabela interakcji acyklowiru
    1. Uwagi kliniczne dotyczące zarządzania interakcjami
    2. Kolejne rozdziały
Wskazania
  1. opryszczkowe zapalenie mózgu
  2. ostra białaczka
  3. pierwotne opryszczkowe zakażenie narządów płciowych
  4. półpasiec o ciężkim przebiegu
  5. zakażenie wirusem opryszczki pospolitej
  6. zakażenie wirusem opryszczki u noworodka
  7. zakażenie wirusem ospy wietrznej i półpaśca
Substancja czynna
  1. acyklowir
Kategoria leku
  1. leki przeciwwirusowe

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Acyklowir zawarty w produkcie Aciclovir Accord jest eliminowany z organizmu głównie w postaci niezmienionej poprzez wydalanie nerkowe, wykorzystując mechanizm aktywnego wydzielania kanalikowego. W związku z tym leki konkurujące o ten sam mechanizm transportu mogą powodować zwiększenie stężenia acyklowiru w osoczu, co wymaga szczególnej uwagi klinicznej.1

Interakcje farmakokinetyczne

Probenecyd i cymetydyna konkurują z acyklowirem o mechanizm aktywnego wydzielania kanalikowego, co prowadzi do zwiększenia wartości AUC (pola pod krzywą stężenia) acyklowiru oraz zmniejszenia jego klirensu nerkowego. Pomimo tych zmian, szeroki indeks terapeutyczny acyklowiru sprawia, że modyfikacja dawkowania nie jest konieczna w standardowych sytuacjach klinicznych.2

W przypadku mykofenolanu mofetylu, leku immunosupresyjnego stosowanego u pacjentów po transplantacji narządów, wykazano, że jego jednoczesne podawanie z acyklowirem prowadzi do zwiększenia wartości AUC acyklowiru oraz nieczynnego metabolitu mykofenolanu mofetylu. Interakcja ta ma charakter dwukierunkowy i może wymagać ściślejszego monitorowania klinicznego pacjenta.3

Badania eksperymentalne z udziałem pięciu mężczyzn wykazały, że jednoczesne stosowanie acyklowiru z teofiliną może prowadzić do zwiększenia wartości AUC całkowitej podawanej teofiliny o około 50%. W związku z tym zaleca się monitorowanie stężenia teofiliny w osoczu podczas skojarzonego leczenia z acyklowirem, aby uniknąć potencjalnej toksyczności.4

Interakcje wymagające szczególnego monitorowania

Podczas jednoczesnego podawania litu z dużymi dawkami acyklowiru podawanymi dożylnie należy prowadzić dokładne monitorowanie stężenia litu w surowicy krwi ze względu na zwiększone ryzyko jego toksyczności.5

Szczególną ostrożność należy zachować również przy jednoczesnym stosowaniu dożylnego Aciclovir Accord z lekami wpływającymi na czynność nerek, takimi jak cyklosporyna czy takrolimus. W takich przypadkach zaleca się regularne monitorowanie funkcji nerek ze względu na możliwe addytywne działanie nefrotoksyczne.6

Interakcje z alkoholem

Chociaż brak jest bezpośrednich danych dotyczących interakcji acyklowiru z alkoholem, należy pamiętać, że alkohol może nasilać działania niepożądane leków oraz osłabiać funkcję układu odpornościowego. U pacjentów leczonych acyklowirem z powodu infekcji wirusowych spożywanie alkoholu może powodować:

  • Pogorszenie procesów regeneracyjnych organizmu, co może zmniejszyć skuteczność leczenia
  • Zwiększenie obciążenia nerek, co przy jednoczesnym wydalaniu acyklowiru może zwiększać ryzyko działań niepożądanych
  • Nasilenie objawów niepożądanych ze strony ośrodkowego układu nerwowego, takich jak bóle głowy czy zawroty głowy

Z punktu widzenia klinicznego, zaleca się wstrzymanie od spożywania alkoholu podczas terapii acyklowirem, szczególnie w przypadku leczenia ciężkich zakażeń wirusowych wymagających podawania dożylnego leku.

Tabela interakcji acyklowiru

Lek/Substancja Mechanizm interakcji Efekt kliniczny Poziom ważności interakcji Zalecenia kliniczne
Probenecyd Konkurencja o aktywne wydzielanie kanalikowe Zwiększenie AUC acyklowiru, zmniejszenie klirensu nerkowego Umiarkowany Zwykle nie wymaga dostosowania dawki acyklowiru
Cymetydyna Konkurencja o aktywne wydzielanie kanalikowe Zwiększenie AUC acyklowiru, zmniejszenie klirensu nerkowego Umiarkowany Zwykle nie wymaga dostosowania dawki acyklowiru
Mykofenolan mofetylu Interakcja w zakresie wydalania nerkowego Zwiększenie AUC acyklowiru i nieczynnego metabolitu mykofenolanu mofetylu Umiarkowany do wysokiego Monitorowanie kliniczne pacjenta, szczególnie po transplantacji
Lit Potencjalnie zmiana eliminacji litu Możliwe zwiększenie stężenia litu i jego toksyczności Wysoki Ścisłe monitorowanie stężenia litu w surowicy przy jednoczesnym stosowaniu wysokich dawek acyklowiru
Teofilina Mechanizm nieznany, prawdopodobnie wpływ na metabolizm Zwiększenie AUC teofiliny o około 50% Umiarkowany do wysokiego Monitorowanie stężenia teofiliny w osoczu
Cyklosporyna Potencjalnie addytywne działanie na nerki Możliwe zwiększenie ryzyka nefrotoksyczności Wysoki Monitorowanie czynności nerek, rozważenie dostosowania dawki
Takrolimus Potencjalnie addytywne działanie na nerki Możliwe zwiększenie ryzyka nefrotoksyczności Wysoki Monitorowanie czynności nerek, rozważenie dostosowania dawki
Alkohol Potencjalnie addytywne obciążenie nerek, supresja układu odpornościowego Możliwe nasilenie działań niepożądanych, zmniejszenie skuteczności leczenia Umiarkowany Zalecane powstrzymanie się od spożywania alkoholu podczas terapii
Inne leki eliminowane przez aktywne wydzielanie kanalikowe Konkurencja o mechanizm wydalania Potencjalne zwiększenie stężenia osoczowego acyklowiru lub drugiego leku Zależny od konkretnego leku Zachowanie ostrożności, monitorowanie stężeń leków lub funkcji nerek w zależności od sytuacji klinicznej

Uwagi kliniczne dotyczące zarządzania interakcjami

W praktyce klinicznej zarządzanie interakcjami acyklowiru z innymi lekami powinno uwzględniać:

  1. Ocenę czynności nerek przed rozpoczęciem terapii z użyciem dożylnego acyklowiru
  2. Monitorowanie parametrów nerkowych podczas terapii skojarzonej z lekami potencjalnie nefrotoksycznymi
  3. Dostosowanie dawki acyklowiru u pacjentów z upośledzoną czynnością nerek, szczególnie przy jednoczesnym stosowaniu leków konkurujących o ten sam mechanizm wydalania
  4. Monitorowanie stężeń leków o wąskim indeksie terapeutycznym (np. lit, teofilina) podczas jednoczesnego stosowania z acyklowirem
  5. Zapewnienie odpowiedniego nawodnienia pacjenta w celu zmniejszenia ryzyka nefrotoksyczności, szczególnie podczas terapii wysokimi dawkami acyklowiru podawanego dożylnie

Należy pamiętać, że większość interakcji acyklowiru ma charakter farmakokinetyczny i związana jest z jego wydalaniem nerkowym. Z tego względu pacjenci z upośledzoną czynnością nerek są szczególnie narażeni na występowanie klinicznie istotnych interakcji lekowych.7

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl