Rak piersi u mężczyzn
Objawy
Rak piersi u mężczyzn stanowi mniej niż 1% wszystkich przypadków raka piersi, z około 20 000 nowych zachorowań rocznie na świecie. Najczęstszym objawem jest bezbolesny, twardy guzek w okolicy zabrodawkowej, często nieprzesuwalny. Inne symptomy to zmiany skórne (wciągnięcie, złuszczanie, zaczerwienienie), wyciek lub krwawienie z brodawki, ból, powiększenie węzłów chłonnych pachowych oraz objaw „skórki pomarańczy” wskazujący na obrzęk limfatyczny. Zaawansowane stadium może manifestować się bólem kości, dusznością, żółtaczką, utratą masy ciała i ogólnym osłabieniem. Ze względu na niewielką ilość tkanki piersiowej u mężczyzn, nowotwór szybko nacieka okoliczne struktury i częściej diagnozowany jest w stadium zaawansowanym (III/IV u około 40% pacjentów). Przerzuty najczęściej dotyczą kości, wątroby, płuc i mózgu.
Objawy raka piersi u mężczyzn
Rak piersi u mężczyzn (ang. Male breast cancer) to rzadko występująca choroba nowotworowa, stanowiąca mniej niż 1% wszystkich przypadków raka piersi, z około 20 000 nowych zachorowań diagnozowanych na całym świecie każdego roku. Pomimo rzadkości występowania, rak piersi u mężczyzn jest poważnym schorzeniem, które wymaga wczesnego rozpoznania i leczenia.12
Najczęstsze objawy raka piersi u mężczyzn
Głównym i najczęstszym objawem raka piersi u mężczyzn jest bezbolesny guzek lub zgrubienie w tkance piersiowej. Zwykle występuje on pod brodawką sutkową lub w jej pobliżu, zazwyczaj w okolicy zabrodawkowej. Guzek ten najczęściej jest twardy, niebolesny i nieprzesuwający się podczas badania palpacyjnego.123
Inne częste objawy raka piersi u mężczyzn to:123
- Zmiany w wyglądzie skóry piersi, takie jak wciągnięcie (marszczenie się), pofałdowanie, złuszczanie lub zmiany w kolorze skóry12
- Zmiany w wyglądzie brodawki sutkowej, w tym wciągnięcie brodawki (tzw. brodawka wciągnięta), zaczerwienienie, złuszczanie lub inne zmiany skórne12
- Wyciek lub krwawienie z brodawki sutkowej12
- Ból lub tkliwość w okolicy piersi, brodawki sutkowej lub pod pachą12
- Guzek lub obrzęk pod pachą (powiększone węzły chłonne)12
- Asymetria piersi – jedna pierś może być większa od drugiej1
- Owrzodzenia na skórze piersi lub brodawki sutkowej12
Skóra piersi może wykazywać charakterystyczne zmiany przypominające skórkę pomarańczy (tzw. objaw „skórki pomarańczy”), co jest objawem związanym z obrzękiem limfatycznym i może wskazywać na bardziej zaawansowane stadium choroby.12
Objawy zaawansowanego raka piersi u mężczyzn
Gdy rak piersi rozprzestrzenia się poza pierwotne miejsce występowania, mogą pojawić się dodatkowe objawy, które są charakterystyczne dla zaawansowanego stadium choroby. Obejmują one:12
- Ból kości12
- Znaczne powiększenie węzłów chłonnych pod pachą lub w okolicy obojczyka12
- Duszność lub kaszel12
- Żółtaczka (zażółcenie skóry i białkówek oczu)12
- Ogólne uczucie zmęczenia i braku energii12
- Utrata apetytu lub niezamierzona utrata masy ciała12
- Nudności lub wymioty1
- Zaburzenia snu1
Przebieg choroby i rokowanie
Przebieg choroby
Rak piersi u mężczyzn rozwija się w niewielkiej ilości tkanki piersiowej znajdującej się za brodawką sutkową. Komórki nowotworowe mogą tworzyć guz, który z czasem rośnie i może naciekać okoliczne zdrowe tkanki. W miarę upływu czasu komórki nowotworowe mogą oderwać się od guza pierwotnego i rozprzestrzeniać się do innych części ciała, co określa się jako przerzuty (choroba przerzutowa).12
Ze względu na niewielką ilość tkanki piersiowej u mężczyzn, rak piersi może stosunkowo szybko naciekać okoliczne struktury, takie jak skóra, mięśnie piersiowe czy ściana klatki piersiowej. Z tego powodu u mężczyzn częściej niż u kobiet nowotwór jest diagnozowany w bardziej zaawansowanym stadium.12
Choroba może rozprzestrzeniać się poprzez układ limfatyczny lub krwionośny. Najczęstszymi miejscami przerzutów raka piersi są kości, wątroba, płuca i mózg. Przerzuty do węzłów chłonnych pachowych są częstym zjawiskiem, szczególnie w bardziej zaawansowanych stadiach choroby.12
Opóźnienie w diagnozie
Z badań wynika, że u mężczyzn diagnoza raka piersi jest często opóźniona w porównaniu z kobietami. Przeciętny wiek diagnozy u mężczyzn to 67 lat, podczas gdy u kobiet wynosi on 63 lata.1 Średni czas od wystąpienia pierwszych objawów do diagnozy może wynosić nawet 19 miesięcy, a w niektórych przypadkach nawet do 10 lat.12
Przyczyny opóźnionej diagnozy obejmują:12
- Niską świadomość, że mężczyźni również mogą zachorować na raka piersi12
- Brak rutynowych badań przesiewowych dla mężczyzn1
- Zażenowanie związane z „kobiecą” chorobą1
- Ignorowanie objawów przez mężczyzn1
- Mniejsze doświadczenie lekarzy w diagnozowaniu raka piersi u mężczyzn1
- Ginekomastia (powiększenie tkanki piersiowej u mężczyzn), która może maskować guzy nowotworowe12
W rezultacie, około 40% mężczyzn z rakiem piersi otrzymuje diagnozę w stadium 3 lub 4, gdy choroba jest już zaawansowana i rozprzestrzeniła się poza pierś.123
Typy histopatologiczne raka piersi u mężczyzn
Najczęstszym typem histopatologicznym raka piersi u mężczyzn, podobnie jak u kobiet, jest inwazyjny rak przewodowy (zwany również inwazyjnym rakiem bez specjalnego typu). Inne typy histopatologiczne raka piersi u mężczyzn, w kolejności malejącej częstości występowania, to:1
- Rak przewodowy in situ1
- Raki brodawkowate piersi1
- Rak rdzeniasty piersi1
- Rak śluzowy1
- Rak zapalny1
- Guz liściasty1
- Mięsak gładkokomórkowy piersi1
- Choroba Pageta piersi1
- Inwazyjny rak zrazikowy1
Większość (około 80%) raków piersi u mężczyzn wykazuje ekspresję receptorów hormonalnych (receptory estrogenowe i/lub progesteronowe), około 15% wykazuje nadekspresję receptora ludzkiego naskórkowego czynnika wzrostu 2 (HER2), a 4% to tzw. raki potrójnie ujemne (bez ekspresji receptorów estrogenowych, progesteronowych i HER2).12
Rokowanie
Rokowanie w raku piersi u mężczyzn zależy od kilku czynników, w tym:12
- Stadium zaawansowania choroby w momencie diagnozy12
- Typ histopatologiczny nowotworu1
- Obecność biomarkerów (receptory estrogenowe, progesteronowe, HER2)1
- Wiek i ogólny stan zdrowia pacjenta1
Ogólnie rzecz biorąc, wskaźniki przeżywalności dla mężczyzn z rakiem piersi są podobne do tych obserwowanych u kobiet, ale ze względu na częstsze diagnozy w późniejszych stadiach, całkowita przeżywalność może być nieco niższa.123
Pięcioletnie wskaźniki przeżywalności w zależności od stadium zaawansowania raka piersi u mężczyzn wynoszą:12
Jeśli rak jest zlokalizowany tylko w piersi, średni 5-letni wskaźnik przeżywalności wynosi około 87-97%. Jeśli rozprzestrzenił się do węzłów chłonnych pachowych, wskaźnik ten spada do około 83-84%. Natomiast w przypadku przerzutów odległych 5-letni wskaźnik przeżywalności wynosi około 20-22%.123
Znaczenie wczesnego wykrywania
Wczesne wykrycie raka piersi u mężczyzn ma kluczowe znaczenie dla poprawy rokowania. Przy wczesnym rozpoznaniu i leczeniu, szanse na wyleczenie są znacznie większe.12
Dlatego tak ważne jest, aby mężczyźni byli świadomi możliwości wystąpienia raka piersi i reagowali na wszelkie zmiany w piersiach lub pod pachami. Każdy guzek, zgrubienie, zmiana w wyglądzie skóry lub brodawki sutkowej, czy też wyciek z brodawki powinny być jak najszybciej skonsultowane z lekarzem.123
Należy pamiętać, że wymienione objawy nie zawsze świadczą o raku piersi – mogą być spowodowane przez inne, niezłośliwe schorzenia, takie jak ginekomastia, infekcje czy stany zapalne. Jednak tylko badanie lekarskie i ewentualne dodatkowe testy diagnostyczne mogą to potwierdzić.123
W diagnostyce raka piersi u mężczyzn stosowane są te same metody co u kobiet, w tym:12
- Badanie fizykalne – lekarz ocenia pierś pod kątem zmian w wielkości, kształcie lub symetrii1
- Mammografia – zdjęcie rentgenowskie piersi, które pozwala wykryć wczesne oznaki raka piersi12
- Ultrasonografia – badanie obrazowe pomocne w ocenie nieprawidłowych zmian w piersi1
- Biopsja – pobranie małego fragmentu tkanki z piersi i zbadanie go pod mikroskopem w celu wykrycia komórek nowotworowych1
Wczesne wykrycie i rozpoczęcie leczenia znacząco zwiększa szanse na skuteczną terapię i długoterminowe przeżycie.123
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.