Gorączka doliny
Rokowania, prognozy i postęp choroby
Gorączka doliny (koksydioidomikoza) to infekcja układu oddechowego wywoływana przez wdychanie artrospor grzybów Coccidioides spp., występujących w suchych, gorących rejonach zachodniej półkuli. Większość pacjentów (ponad 90%) reaguje dobrze na leczenie przeciwgrzybicze, z pełnym wyzdrowieniem, jednak 5-10% rozwija powikłania lub przewlekłą chorobę płuc. Śmiertelność jest niska (<1%), ale wzrasta u pacjentów z zajęciem ośrodkowego układu nerwowego, rozległą chorobą płuc (zwłaszcza u osób zakażonych HIV) oraz u pacjentów wymagających hospitalizacji. Rozsiana koksydioidomikoza występuje w około 1% przypadków, najczęściej obejmując kości, stawy, tkanki miękkie i opony mózgowe, i wymaga leczenia flukonazolem lub amfoterycyną B. Objawy pojawiają się zwykle 1-3 tygodnie po ekspozycji, ale mogą nawracać nawet po latach u osób z osłabioną odpornością.
Prognoza (rokowanie) w Gorączce Doliny
Gorączka doliny (koksydioidomikoza) to choroba układu oddechowego wywoływana przez wdychanie artrospor, rodzaju zarodników wytwarzanych przez grzyby z rodzaju Coccidioides spp., występujące w suchych, gorących ekosystemach zachodniej półkuli. Rokowanie w przypadku tej choroby zależy od wielu czynników, w tym od wczesnego rozpoznania, zastosowanego leczenia oraz nasilenia i lokalizacji zakażenia.12
Ogólne rokowanie
Większość pacjentów z gorączką doliny wraca do zdrowia bez długotrwałych następstw, zwłaszcza przy wczesnym rozpoznaniu i odpowiednim leczeniu przeciwgrzybiczym. Statystyki wskazują, że ponad 90% przypadków odpowiada na leczenie i następuje pełne wyzdrowienie. Jednak około 5-10% pacjentów nie wraca do zdrowia i rozwija powikłania lub przewlekłą chorobę płuc.34567
Objawy gorączki doliny zwykle ustępują samoistnie po kilku tygodniach lub miesiącach. Niewielka liczba pacjentów może wymagać przyjmowania leków przeciwgrzybiczych przez całe życie, a mały odsetek, niestety, umiera z powodu tej choroby pomimo leczenia farmakologicznego. Mniej niż 1% osób ze zdiagnozowaną gorączką doliny umiera z jej powodu.89
Czynniki wpływające na rokowanie
Różne czynniki mogą wpływać na przebieg i rokowanie w gorączce doliny:
Lokalizacja i rozległość zakażenia
Pacjenci z niepowikłanym (łagodnym do umiarkowanego) zakażeniem ograniczonym tylko do płuc mają najlepsze rokowanie i zwykle najszybciej reagują na leczenie. Natomiast pacjenci z chorobą obejmującą wiele lokalizacji w organizmie, słabo reagujący na leczenie lub z postępującą chorobą mimo stosowania leków, mają bardziej ostrożne rokowanie.10
Szczególnie niekorzystne rokowanie dotyczy pacjentów z zajęciem ośrodkowego układu nerwowego (mózgu i rdzenia kręgowego), co może prowadzić do drgawek i innych objawów neurologicznych. W przypadku braku leczenia, koksydioidomikoza w mózgu może być śmiertelna.111213
Ciężkość choroby i odpowiedź na leczenie
Dla pacjentów, którzy są poważnie chorzy, wymagający hospitalizacji i terapii wspomagającej, rokowanie może być niepomyślne. Niektórzy pacjenci nie wracają do zdrowia pomimo najlepszych wysiłków, albo z powodu ciężkości choroby w momencie diagnozy, albo z powodu długotrwałej, słabo reagującej na leczenie choroby.1415
Czynniki ryzyka i grupy podatne
Dane sugerują, że ryzyko zakażenia gorączką doliny może być większe dla osób pochodzenia indiańskiego lub rdzennych mieszkańców Alaski, a ryzyko ciężkiej choroby może być większe wśród osób rasy czarnej lub pochodzenia filipińskiego. Śmiertelność jest wysoka u osób zakażonych HIV z rozległą chorobą płuc.1617
Rodzaje przebiegu choroby
Rozsiana postać choroby
Rozsiana choroba występuje w około 1% przypadków. Wyższe wskaźniki rozsiewu obserwuje się w niektórych grupach ryzyka, z najczęstszym zajęciem kości/stawów, tkanek miękkich i opon mózgowych. U osób, u których rozwija się postępująca, przewlekła lub rozsiana choroba, objawy mogą utrzymywać się przez miesiące lub nawet dłużej.1819
Rozsiana koksydioidomikoza wymaga leczenia przeciwgrzybiczego, zazwyczaj flukonazolem lub amfoterycyną B.20
Przewlekła płucna koksydioidomikoza
Niewielka liczba osób może mieć trwającą chorobę płuc. Jeśli utrzymuje się przez długi czas, zwykle nazywana jest przewlekłą płucną koksydioidomikozą, a nie gorączką doliny. Może być bezobjawowa lub powodować objawy takie jak przewlekły kaszel, odkrztuszanie krwi (krwioplucie), utrata wagi, ból w klatce piersiowej i duszność.21
Nawroty choroby
Objawy zwykle pojawiają się od jednego do trzech tygodni po ekspozycji na grzyb. Jednak u niektórych osób, które nie są leczone z powodu zakażenia lub u których dochodzi do zmiany w układzie odpornościowym, zakażenie i objawy mogą powrócić po miesiącach lub latach od czasu pierwszego zakażenia.22
Czynniki zmniejszające ryzyko
Badania wskazują na skuteczność środków ochrony indywidualnej w zmniejszaniu ryzyka zakażenia. Największe ryzyko występuje w scenariuszach bez maski, przy czym redukcja ryzyka zależy od rodzaju używanej maski. Maski N95 zapewniają do 99% redukcji ryzyka.23
Dzienne ryzyko rozwoju gorączki doliny waha się od 2,53×10⁻⁷ (sadzenie ręczne w masce N95) do 1,33×10⁻³ (zbiory maszynowe bez maski). Najwyższe przewidywane ryzyko wynika ze scenariusza, w którym pracownik rolny obsługuje maszynę żniwną bez zamkniętej kabiny lub środków ochrony indywidualnej.2425
Badania i monitorowanie
Nowe badania prowadzone przez naukowców z University of California, Davis, pokazują, że psy, które również są podatne na tę chorobę, mogą pomóc nam zrozumieć jej rozprzestrzenianie się. Psy są sentinelami (zwierzętami wskaźnikowymi) dla infekcji ludzkich, co może przyczynić się do lepszego zrozumienia epidemiologii gorączki doliny. Uczenie się więcej o gorączce doliny u psów może prowadzić do odkrycia nowych testów lub metod leczenia tej choroby u ludzi.26
Prognozy na przyszłość
Obecnie dostępne modele przewidują ekspansję siedliska Coccidioides w całej wschodniej części stanu Waszyngton. Jeśli te modele są poprawne, możemy spodziewać się rosnącej liczby osób narażonych na ekspozycję na gorączkę doliny w stanie Waszyngton i innych regionach. Wzrost częstości występowania choroby w południowo-zachodnich Stanach Zjednoczonych w ostatnich dziesięcioleciach przypisuje się warunkom środowiskowym, zaburzeniom gleby spowodowanym działalnością człowieka oraz powiększającej się populacji na obszarach dotkniętych chorobą.2728
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.