Leki w grupie
„cefalosporyny IV generacji”

Cefalosporyny IV generacji to antybiotyki beta-laktamowe o szerokim spektrum przeciwbakteryjnym, które wykazują zwiększoną aktywność wobec bakterii Gram-ujemnych, w tym Pseudomonas aeruginosa, przy jednoczesnym zachowaniu skuteczności przeciwko bakteriom Gram-dodatnim. Ich mechanizm działania polega na hamowaniu syntezy ściany komórkowej bakterii poprzez wiązanie się z białkami wiążącymi penicylinę (PBP), co prowadzi do lizy komórki bakteryjnej.

Do cefalosporyn IV generacji należy przede wszystkim cefepim, dostępny w Polsce pod nazwami handlowymi takimi jak Maxipime. Inne cefalosporyny tej generacji, które mogą być stosowane w niektórych krajach to cefpirom (Cefrom) oraz cefozopran, choć ten ostatni nie jest powszechnie dostępny w Polsce.

Główną zaletą cefalosporyn IV generacji jest ich wysoka odporność na działanie beta-laktamaz, w tym beta-laktamaz o rozszerzonym spektrum substratowym (ESBL), co czyni je skutecznymi w leczeniu zakażeń wywołanych przez szczepy oporne na cefalosporyny niższych generacji. Wykazują one również dobrą penetrację do płynu mózgowo-rdzeniowego, co umożliwia ich zastosowanie w leczeniu zakażeń ośrodkowego układu nerwowego.

Cefalosporyny IV generacji stosowane są głównie w leczeniu ciężkich zakażeń szpitalnych, w tym zapalenia płuc, zakażeń dróg moczowych, zakażeń skóry i tkanek miękkich, zakażeń wewnątrzbrzusznych oraz sepsy. Są szczególnie przydatne w terapii empirycznej u pacjentów z neutropenią lub w innych stanach immunosupresji.

Wśród potencjalnych zagrożeń związanych ze stosowaniem cefalosporyn IV generacji wymienia się reakcje nadwrażliwości (w tym reakcje krzyżowe u pacjentów uczulonych na penicyliny), zaburzenia żołądkowo-jelitowe oraz ryzyko rozwoju zakażeń Clostridium difficile. Mogą również wywoływać neurotoksyczność, szczególnie u pacjentów z niewydolnością nerek, u których dochodzi do kumulacji leku. Jak w przypadku wszystkich antybiotyków, istnieje również ryzyko selekcji szczepów opornych przy nieracjonalnym stosowaniu.

Cefalosporyny IV generacji powinny być stosowane rozważnie, zgodnie z zasadami racjonalnej antybiotykoterapii, przede wszystkim w przypadkach, gdy antybiotyki o węższym spektrum działania są nieskuteczne lub niewskazane. Ich stosowanie powinno być poprzedzone oceną wrażliwości drobnoustrojów na antybiotyki, gdy tylko jest to możliwe.

Lista leków w tej grupie

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl