zachowania kompulsywne

Zachowania kompulsywne to powtarzalne czynności, które pacjent wykonuje w sposób stereotypowy, często według określonych reguł, w celu zmniejszenia lęku lub zapobieżenia negatywnym wydarzeniom. Stanowią one kluczowy element zaburzenia obsesyjno-kompulsyjnego (OCD), ale mogą również występować w przebiegu innych zaburzeń psychicznych.

Kompulsje najczęściej przybierają formę rytuałów sprawdzania (np. zamknięcia drzwi), czyszczenia (np. wielokrotne mycie rąk), powtarzania (np. liczenie, wypowiadanie określonych słów) lub porządkowania (np. układanie przedmiotów w określony sposób). Istotną cechą zachowań kompulsywnych jest ich egodystoniczny charakter – pacjenci zazwyczaj zdają sobie sprawę z ich irracjonalności, ale nie potrafią ich powstrzymać.

Leczenie zachowań kompulsywnych obejmuje głównie terapię poznawczo-behawioralną, szczególnie technikę ekspozycji i powstrzymania reakcji (ERP), oraz farmakoterapię z wykorzystaniem selektywnych inhibitorów wychwytu serotoniny (SSRI). W przypadkach opornych na standardowe leczenie rozważa się augmentację innymi lekami, m.in. atypowymi lekami przeciwpsychotycznymi, lub zastosowanie technik neuromodulacyjnych.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl