polienowy makrolid

Polienowe makrolidy stanowią grupę związków przeciwgrzybiczych o charakterystycznej strukturze chemicznej, składającej się z makrocyklicznego pierścienia laktonowego zawierającego liczne wiązania podwójne (polienowe). Do tej grupy należą takie substancje jak amfoterycyna B, nystatyna, natamycyna czy filipina.

Mechanizm działania polienowych makrolidów polega na wiązaniu się z ergosterolem obecnym w błonie komórkowej grzybów, co prowadzi do tworzenia porów w błonie, zaburzenia przepuszczalności i ostatecznie śmierci komórki grzyba. Związki te wykazują selektywną toksyczność wobec komórek grzybów ze względu na większe powinowactwo do ergosterolu niż do cholesterolu występującego w błonach komórek ssaków.

Amfoterycyna B, najważniejszy przedstawiciel tej grupy, jest stosowana w leczeniu ciężkich zakażeń grzybiczych układowych, takich jak aspergiloza, kandydoza, kryptokokoza czy mukormykoza. Natomiast nystatyna i natamycyna znajdują zastosowanie głównie w miejscowym leczeniu zakażeń grzybiczych skóry i błon śluzowych.

Polienowe makrolidy, szczególnie amfoterycyna B, charakteryzują się licznymi działaniami niepożądanymi, w tym nefrotoksycznością, zaburzeniami elektrolitowymi i reakcjami związanymi z infuzją. Aby ograniczyć toksyczność, opracowano formulacje lipidowe amfoterycyny B (liposomalna, kompleks lipidowy, dyspersja koloidalna), które pozwalają na stosowanie wyższych dawek przy mniejszym ryzyku działań niepożądanych.

Powiązane wpisy

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl