laser
Laser (Light Amplification by Stimulated Emission of Radiation) to urządzenie emitujące skoncentrowaną wiązkę światła monochromatycznego poprzez proces wymuszonej emisji fotonów. W medycynie lasery znajdują szerokie zastosowanie w diagnostyce i terapii, wykorzystując różne długości fal elektromagnetycznych w zależności od pożądanego efektu klinicznego.
W praktyce klinicznej stosuje się różne rodzaje laserów, m.in. lasery CO2, argonowe, neodymowo-yagowe (Nd:YAG), diodowe, eksymerowe czy barwnikowe. Właściwości terapeutyczne laserów opierają się na ich zdolności do selektywnej fototermolizy, czyli pochłaniania energii przez konkretne chromofory tkankowe, co umożliwia precyzyjne oddziaływanie na wybrane struktury przy minimalnym uszkodzeniu tkanek otaczających.
Lasery wykorzystywane są w licznych dziedzinach medycyny, m.in. w chirurgii (precyzyjne cięcie i koagulacja), dermatologii (usuwanie zmian naczyniowych, barwnikowych, blizn i tatuaży), okulistyce (korekcja wad wzroku, leczenie jaskry, retinopatii), stomatologii (leczenie chorób przyzębia, biostymulacja), otolaryngologii oraz w onkologii jako element terapii fotodynamicznej. Terapia laserowa o niskiej mocy (LLLT) znajduje zastosowanie w fizjoterapii, przyspieszając procesy regeneracyjne i działając przeciwzapalnie.
Bezpieczeństwo stosowania laserów w medycynie wymaga odpowiednich kwalifikacji personelu oraz przestrzegania procedur ochronnych, gdyż nieprawidłowe użycie może prowadzić do uszkodzeń termicznych tkanek, oparzeń siatkówki czy uszkodzeń DNA komórkowego. Postęp technologiczny prowadzi do ciągłego udoskonalania urządzeń laserowych, zwiększając ich precyzję i minimalizując działania niepożądane.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Mokra postać zwyrodnienia plamki żółtej – Leczenie
Mokra postać zwyrodnienia plamki żółtej (AMD) odpowiada za 10-15% przypadków AMD, ale jest przyczyną około 90% poważnej utraty widzenia. Patomechanizm opiera się na neowaskularyzacji podsiatkówkowej z przeciekaniem płynu i krwi, prowadząc do szybkiej utraty widzenia centralnego. Standardem leczenia są iniekcje doszklistkowe leków anty-VEGF, które blokują czynnik wzrostu śródbłonka naczyniowego, hamując angiogenezę i zmniejszając obrzęk plamki. Leki stosowane w terapii to m.in. ranibizumab (co 4 tygodnie), aflibercept (co 8 tygodni), brolucizumab (co 12 tygodni) oraz faricimab (co 12-16 tygodni), a także off-label bewacyzumab. Skuteczność terapii anty-VEGF jest wysoka: u 90-95% pacjentów zatrzymuje się dalsza utrata wzroku, u 70% wzrok pozostaje stabilny lub poprawia się nieznacznie, a u 30-40% obserwuje się znaczącą poprawę widzenia. Schemat leczenia rozpoczyna się od fazy nasycającej (3 comiesięczne iniekcje), po której stosuje się różne strategie podtrzymujące, takie jak schemat treat-and-extend czy podawanie leków pro re nata (PRN).
aflibercept, angiopoetyna-2, bewacyzumab, brolucizumab, czynnik wzrostu śródbłonka naczyniowego, endophthalmitis, faricimab, formuła AREDS2, fotokoagulacja laserowa, laser, leki anty-VEGF, mokra postać AMD, nieprawidłowe naczynia krwionośne, obrzęk plamki, odwarstwienie siatkówki, plamka żółta, ranibizumab, siatka Amslera, telomeraza, terapia fotodynamiczna, terapia genowa, terapia laserowa, wektor wirusowy, zastrzyk doszklistkowy, zwyrodnienie plamki żółtej związane z wiekiem - Leksykon chorób i schorzeń
Rozstępy – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Rozstępy (striae distensae) to powszechna dermatoza, dotykająca około 90% kobiet w ciąży, 70% nastolatek oraz 40% nastoletnich chłopców, szczególnie aktywnych fizycznie. Mimo braku zagrożenia dla zdrowia fizycznego, rozstępy mają istotny wpływ psychologiczny, zwłaszcza u kobiet. Naturalny proces blaknięcia trwa od 6 do 12 miesięcy, z lepszym rokowaniem w przypadku rozstępów związanych z okresem dojrzewania. Leczenie powinno być rozpoczęte po ustabilizowaniu zmian, z dokumentacją fotograficzną. Terapie takie jak tretynoina, laser barwnikowy pulsacyjny (PDL) oraz peelingi chemiczne wykazują skuteczność w poprawie wyglądu wczesnych, aktywnych rozstępów. Nowoczesne metody, w tym lasery frakcyjne CO2, radiofrekwencja igłowa oraz karboksyterapia, wpływają na remodelację kolagenu, elastyny i unaczynienia skóry, co przekłada się na poprawę estetyczną zmian.