koniugacja z kwasem siarkowym
Koniugacja z kwasem siarkowym to proces metaboliczny, zachodzący głównie w wątrobie, podczas którego związki endogenne lub ksenobiotyki (substancje obce dla organizmu) łączą się z resztami kwasu siarkowego. Jest to jeden z kluczowych mechanizmów detoksykacji organizmu, określany również jako sulfonacja.
W procesie tym uczestniczą enzymy z grupy sulfotransferaz (SULT), które katalizują przeniesienie grupy sulfonowej z 3′-fosfoadenozyny-5′-fosfosiarczanu (PAPS) na związki zawierające grupę hydroksylową, aminową lub tiolową. Sulfonacja zwiększa rozpuszczalność związków w wodzie, co ułatwia ich wydalanie z organizmu przez nerki i żółć.
Koniugacja z kwasem siarkowym odgrywa istotną rolę w metabolizmie wielu substancji endogennych, takich jak hormony steroidowe, katecholaminy czy kwasy żółciowe, a także w detoksykacji ksenobiotyków, w tym leków (np. paracetamol), alkoholi i związków fenolowych. Zaburzenia tego procesu mogą prowadzić do zwiększonej toksyczności niektórych substancji lub zaburzeń homeostazy związków endogennych.
Powiązane wpisy
-
Leksykon leków
Paracetamol w dawce 500 mg podawany doustnie w postaci kapsułek miękkich charakteryzuje się szybkim i niemal całkowitym wchłanianiem z przewodu pokarmowego, z Tmax wynoszącym od 15 minut do 1,5 godziny (typowo 30-60 minut). Objętość dystrybucji wynosi około 1 l/kg masy ciała, a wiązanie z białkami osocza jest znikome przy dawkach terapeutycznych. Lek przenika do śliny i mleka matki, gdzie stężenia korelują z poziomem w osoczu. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie, z dominującą glukuronidacją (60%) i siarczanowaniem (35%), a także mniejszym udziałem koniugacji z cysteiną (3%) oraz niewielkim metabolizmem przez cytochrom P-450, który generuje reaktywny metabolit neutralizowany przez glutation. U noworodków i dzieci poniżej 12 lat głównym szlakiem jest siarczanowanie, kompensujące mniejszą glukuronidację, co pozwala na zachowanie efektywnej eliminacji leku.
biotransformacja leku, cytochrom P-450, dystrybucja i metabolizm leku, eliminacja leku, farmakokinetyka paracetamolu, glukuronid, glukuronidacja, glutation, koniugacja z kwasem siarkowym, lek przeciwbólowy i przeciwgorączkowy, maksymalne stężenie leku, metabolit leku, objętość dystrybucji, okres półtrwania, ostre uszkodzenie wątroby, proces wchłaniania, siarczan, sprzęganie z cysteiną, sprzęganie z kwasem glukuronowym, sprzęganie z kwasem siarkowym, szlak metaboliczny, Tmax, wchłanianie całkowite, wiązanie z białkami osocza -
Leksykon leków
Paracetamol wykazuje wysoką biodostępność doustną na poziomie 85-98%, z szybkim osiągnięciem maksymalnego stężenia w osoczu (Cmax) w zakresie 10-60 minut po podaniu. Lek wiąże się z białkami osocza w niewielkim stopniu (do 10%), choć w przypadku przedawkowania stopień ten może wzrosnąć, co wpływa na dystrybucję substancji. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie, gdzie około 55% dawki ulega koniugacji z kwasem glukuronowym, 35% z kwasem siarkowym, a pozostała część z cysteiną i kwasem merkapturowym, prowadząc do powstania farmakologicznie nieaktywnych metabolitów wydalanych przez nerki. Niewielka część (około 4%) jest wydalana w postaci niezmienionej. Toksyczne metabolity, takie jak p-aminofenol i N-acetylo-p-benzochinon, są neutralizowane przez glutation i cysteinę, co zabezpiecza przed ich szkodliwym działaniem przy dawkach terapeutycznych.
biodostępność względna, cysteina, enzymy wątrobowe, faza eliminacji, glutation, koniugacja z cysteiną, koniugacja z kwasem glukuronowym, koniugacja z kwasem siarkowym, korelacja farmakokinetyczno-farmakodynamiczna, kwas merkapturowy, metabolizm paracetamolu, N-acetylo-p-benzochinon, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, okres półtrwania, p-aminofenol, parametr farmakokinetyczny, przedawkowanie paracetamolu, stężenie leku w osoczu, substancja czynna, toksyczny metabolit, wiązanie z białkami osocza, zawiesina doustna
