zewnątrzszpitalne zapalenie płuc
Wskazanie

Zewnątrzszpitalne zapalenie płuc (ZZP) to ostra infekcja miąższu płucnego, która rozwija się poza szpitalem lub w ciągu pierwszych 48 godzin od przyjęcia do szpitala u pacjentów, którzy nie byli hospitalizowani w ciągu ostatnich 14 dni. Jest to poważna choroba infekcyjna, której główne objawy to: gorączka, kaszel, duszność, ból w klatce piersiowej oraz obecność nacieków zapalnych w badaniach obrazowych.

Najczęstszymi patogenami wywołującymi ZZP są bakterie takie jak Streptococcus pneumoniae, Haemophilus influenzae, Mycoplasma pneumoniae, Chlamydia pneumoniae, Legionella pneumophila oraz wirusy oddechowe. Diagnostyka obejmuje badanie fizykalne, badania laboratoryjne (morfologia, CRP, prokalcytonina), badania obrazowe (RTG klatki piersiowej, czasem TK) oraz w wybranych przypadkach diagnostykę mikrobiologiczną.

W leczeniu ZZP stosuje się antybiotykoterapię empiryczną, którą dobiera się w zależności od wieku pacjenta, chorób współistniejących oraz ciężkości przebiegu. W leczeniu ambulatoryjnym pacjentów bez chorób współistniejących często stosuje się amoksycylinę (Amoxicillin, Duomox, Ospamox) lub w przypadku alergii na penicyliny – makrolidy jak klarytromycyna (Klacid, Fromilid) czy azytromycyna (Azibiot, Sumamed). Przy podejrzeniu zakażenia atypowego można zastosować fluorochinolony oddechowe jak lewofloksacyna (Levoxa, Tavanic).

W cięższych przypadkach wymagających hospitalizacji stosuje się terapię skojarzoną, np. cefalosporyny III generacji (Ceftriaxon, Biotrakson) z makrolidem lub fluorochinolon w monoterapii. W przypadku ciężkiego ZZP wymagającego leczenia na OIT stosuje się szerokospektralną antybiotykoterapię jak piperacylina z tazobaktamem (Tazocin) lub meropenem (Meronem) w połączeniu z lekami przeciw MRSA jak linezolid (Zyvoxid) lub wankomycyna.

Największymi trudnościami w leczeniu zewnątrzszpitalnego zapalenia płuc są rosnąca antybiotykooporność patogenów, opóźnienia w rozpoczęciu właściwej terapii, trudności diagnostyczne w identyfikacji czynnika etiologicznego oraz współwystępowanie chorób przewlekłych, które komplikują przebieg leczenia. Dodatkowym wyzwaniem jest właściwa ocena ciężkości stanu pacjenta i podjęcie decyzji o leczeniu ambulatoryjnym lub konieczności hospitalizacji. U osób starszych ZZP może przebiegać nietypowo, bez gorączki i z mniej wyraźnymi objawami, co opóźnia diagnozę i rozpoczęcie leczenia.