zapobieganie zakażeniom związanym z zabiegami chirurgicznymi dróg żółciowych
Wskazanie

Zapobieganie zakażeniom związanym z zabiegami chirurgicznymi dróg żółciowych to istotny element opieki okołooperacyjnej, mający na celu zmniejszenie ryzyka powikłań infekcyjnych po procedurach takich jak cholecystektomia, ERCP (endoskopowa cholangiopankreatografia wsteczna) czy drenaż dróg żółciowych. Zakażenia te mogą prowadzić do poważnych powikłań, w tym zapalenia dróg żółciowych, ropni wewnątrzbrzusznych, a nawet sepsy i zgonu.

Profilaktyka antybiotykowa jest kluczowym elementem zapobiegania tym zakażeniom, szczególnie u pacjentów z grupy podwyższonego ryzyka, do których należą osoby starsze, z niedrożnością dróg żółciowych, kamicą przewodową, wcześniejszymi epizodami zapalenia dróg żółciowych lub osłabioną odpornością. W Polsce stosuje się najczęściej cefalosporyny II lub III generacji (Biofuroksym, Biotaksym, Tarfazolin), fluorochinolony (Cipronex, Proxacin) lub połączenie aminopenicyliny z inhibitorem beta-laktamaz (Amoksiklav, Augmentin, Taromentin).

W przypadku planowych zabiegów na drogach żółciowych antybiotyk podaje się zazwyczaj w pojedynczej dawce około 30-60 minut przed nacięciem skóry. Przy zabiegach wysokiego ryzyka lub u pacjentów z dodatkowymi czynnikami ryzyka profilaktykę można przedłużyć do 24-48 godzin. W sytuacjach pilnych, np. w ostrym zapaleniu dróg żółciowych, stosuje się pełne leczenie antybiotykami, a nie tylko profilaktykę.

Największe trudności w zapobieganiu zakażeniom związanym z zabiegami na drogach żółciowych obejmują rosnącą antybiotykooporność patogenów, identyfikację pacjentów rzeczywiście wymagających profilaktyki oraz określenie optymalnego czasu jej trwania. Wyzwaniem jest również równoważenie korzyści z profilaktyki z ryzykiem działań niepożądanych antybiotyków oraz selekcji szczepów opornych. Dodatkową trudnością jest modyfikacja profilaktyki u pacjentów uczulonych na beta-laktamy, gdzie często sięga się po metronidazol (Metronidazol Polpharma) w połączeniu z aminoglikozydem (Gentamycyna WZF) lub klindamycynę (Clindamycin MIP, Dalacin C).