biegunka związana z żywieniem dojelitowym
Wskazanie

Biegunka związana z żywieniem dojelitowym to częste powikłanie występujące u pacjentów otrzymujących wsparcie żywieniowe poprzez zgłębnik dojelitowy lub gastrostomię. Definiuje się ją jako oddawanie luźnych stolców (powyżej 3 dziennie) lub zwiększoną objętość stolca (>200-250 ml/dobę). Dotyka nawet 30-60% pacjentów żywionych dojelitowo, szczególnie w warunkach intensywnej terapii.

Przyczyny biegunki związanej z żywieniem dojelitowym są wieloczynnikowe. Obejmują one: zbyt szybkie zwiększanie podaży diety, niską temperaturę podawanego preparatu, zanieczyszczenie mikrobiologiczne, nietolerancję składników diety (np. laktoza), zaburzenia mikrobioty jelitowej czy hipoalbuminemię. Dodatkowo, leki podawane wraz z dietą (zwłaszcza antybiotyki, leki przeciwgrzybicze, prokinetyki) mogą potęgować ten problem.

W leczeniu stosuje się kilka grup leków. Loperamid (Imodium, Stoperan) jest lekiem pierwszego wyboru ze względu na skuteczność i bezpieczeństwo. W cięższych przypadkach można zastosować difenoksylat z atropiną (Reasec) lub racekadotryl (Hidrasec). Wśród probiotyków zaleca się preparaty zawierające Lactobacillus rhamnosus GG lub Saccharomyces boulardii (Enterol, Dierol). Czasem pomocne są adsorbenty, jak diosmektyt (Smecta, Dibism) czy węgiel aktywny (Carbo Medicinalis).

Największe trudności w leczeniu biegunki związanej z żywieniem dojelitowym to prawidłowe zidentyfikowanie przyczyny (często wieloczynnikowej), utrzymanie odpowiedniego nawodnienia i elektrolitów, zapobieganie niedożywieniu oraz odróżnienie biegunki związanej z dietą od infekcyjnej (np. Clostridioides difficile). Wyzwaniem pozostaje również dostosowanie protokołu żywieniowego bez przerywania niezbędnego wsparcia żywieniowego, co mogłoby pogłębić niedożywienie pacjenta.

Standardowe postępowanie obejmuje także modyfikację diety – zmniejszenie szybkości podaży, zastosowanie preparatów o mniejszej osmolarności, wzbogaconych w błonnik rozpuszczalny (np. Nutrison Advanced Diason, Peptamen) lub przejście na preparaty peptydowe przy podejrzeniu nietolerancji białek pełnowartościowych. Kluczowe znaczenie ma również rygorystyczne przestrzeganie zasad higieny podczas przygotowywania i podawania diet dojelitowych.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 16.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl