Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Sodu siarczan

Siarczan sodu, obecny m.in. w preparacie Plenvu (9 g siarczanu sodu bezwodnego na saszetkę, co odpowiada stężeniu jonów siarczanowych 63,4 mmol/500 ml po rozpuszczeniu), stosowany jest do oczyszczania jelita przed badaniami diagnostycznymi. Dane kliniczne dotyczące jego stosowania u kobiet w ciąży są ograniczone (poniżej 300 przypadków), a badania na zwierzętach wskazują na pośredni szkodliwy wpływ na reprodukcję. Makrogol 3350, towarzyszący siarczanowi sodu w Plenvu, nie wykazuje istotnej ogólnoustrojowej ekspozycji, co zmniejsza ryzyko wpływu na przebieg ciąży. Z tego względu zaleca się unikanie stosowania siarczanu sodu w ciąży, chyba że korzyści przewyższają potencjalne ryzyko, zgodnie z zasadą ostrożności medycznej.

Wpływ siarczanu sodu na płodność, ciążę i laktację

Siarczan sodu (sodu siarczan bezwodny) jest składnikiem niektórych produktów leczniczych, w tym preparatu Plenvu stosowanego do oczyszczania jelita przed zabiegami diagnostycznymi. W saszetce z dawką 1. produktu Plenvu znajduje się 9 g sodu siarczanu bezwodnego, co przekłada się na stężenie jonów siarczanowych wynoszące 63,4 mmol/500 ml po rozpuszczeniu proszku.1

Stosowanie w okresie ciąży

Dostępne dane dotyczące stosowania produktów zawierających siarczan sodu, takich jak Plenvu, u kobiet w ciąży są ograniczone (poniżej 300 udokumentowanych przypadków). Lekarz powinien poinformować pacjentkę, że istnieją jedynie ograniczone dane kliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania tej substancji w okresie ciąży.2

Badania na zwierzętach wykazały pośredni szkodliwy wpływ na reprodukcję dla składników zawartych w produktach z siarczanem sodu. Jednak należy zaznaczyć, że klinicznie nie przewiduje się istotnego wpływu na przebieg ciąży w przypadku makrogolu 3350 (składnika towarzyszącego siarczanowi sodu w preparacie Plenvu), ponieważ jego ogólnoustrojowa ekspozycja jest nieistotna.3

Ze względów bezpieczeństwa, lekarz powinien zalecić pacjentce unikanie stosowania produktów zawierających siarczan sodu (jak Plenvu) w okresie ciąży, chyba że korzyści z zastosowania przewyższają potencjalne ryzyko. Jest to zalecenie wynikające z zasady ostrożności medycznej.4

Stosowanie w okresie karmienia piersią

Lekarz powinien poinformować pacjentkę karmiącą piersią, że nie ma wystarczających danych dotyczących przenikania siarczanu sodu lub innych substancji czynnych zawartych w produktach takich jak Plenvu (lub ich metabolitów) do mleka ludzkiego.5

Ze względu na brak dokładnych danych dotyczących przenikania siarczanu sodu do mleka matki, nie można całkowicie wykluczyć potencjalnego zagrożenia dla noworodków i niemowląt karmionych piersią.6

Lekarz powinien przeprowadzić dokładną analizę korzyści i ryzyka, a następnie poinformować pacjentkę o konieczności podjęcia decyzji dotyczącej:

  • czasowego przerwania karmienia piersią na okres stosowania produktu zawierającego siarczan sodu, lub
  • rezygnacji z zastosowania preparatu zawierającego siarczan sodu i wyboru alternatywnej metody postępowania

7

Przy podejmowaniu tej decyzji należy uwzględnić zarówno korzyści wynikające z karmienia piersią dla dziecka, jak i korzyści z zastosowania preparatu dla matki. W sytuacji, gdy zastosowanie produktu zawierającego siarczan sodu jest niezbędne, lekarz może zalecić pacjentce odciągnięcie i wyrzucenie mleka na czas stosowania preparatu oraz przez określony czas po jego przyjęciu.

Wpływ na płodność

Nie ma dostępnych danych dotyczących bezpośredniego wpływu siarczanu sodu na płodność u ludzi. Lekarz może poinformować pacjentów, że badania przeprowadzone na samcach i samicach szczurów nie wykazały wpływu na rozrodczość dla składników produktów zawierających siarczan sodu, takich jak Plenvu.8

Zalecenia dla lekarzy dotyczące postępowania

Lekarz, przepisując produkty zawierające siarczan sodu kobietom w wieku rozrodczym, powinien:

  • Ustalić, czy pacjentka jest w ciąży lub karmi piersią
  • Przedstawić informacje o ograniczonych danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania w okresie ciąży
  • Omówić zasadę zachowania ostrożności i zalecenie unikania stosowania w okresie ciąży, jeśli nie jest to bezwzględnie konieczne
  • W przypadku kobiet karmiących piersią, przedstawić opcje i przeprowadzić analizę korzyści i ryzyka
  • Zaproponować, w razie potrzeby, alternatywne metody diagnostyczne lub terapeutyczne

Należy pamiętać, że decyzja o zastosowaniu produktu zawierającego siarczan sodu u kobiet w ciąży lub karmiących piersią powinna być podejmowana indywidualnie, po szczegółowej analizie potencjalnych korzyści i ryzyka dla matki i dziecka.

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl