Wskazania do stosowania
Retinol

Retinol (witamina A) jest substancją o szerokim spektrum działania, wykorzystywaną w leczeniu wielu schorzeń dermatologicznych, okulistycznych oraz metabolicznych. W postaci maści (800 j.m./g) działa regenerująco na naskórek, zmniejsza rogowacenie i łagodzi stany zapalne skóry, a także chroni przed szkodliwymi czynnikami środowiskowymi. Doustne preparaty, takie jak Vitaminum A 12000 + E 70 HASCO (12 000 j.m. retinolu palmitynianu) czy Vitaminum A + E Hasco (30 000 j.m.), stosuje się w nadmiernym rogowaceniu naskórka, zaburzeniach okresu pokwitania oraz w profilaktyce i leczeniu niedoborów witaminy A, które manifestują się m.in. zaburzeniami wzrostu, obniżoną odpornością i zmianami nabłonków. Retinol jest także kluczowy w terapii zaburzeń widzenia, takich jak niedowidzenie zmierzchowe, kseroftalmia oraz retinopatie miażdżycowe i nadciśnieniowe. W przypadku niemożności stosowania żywienia doustnego lub dojelitowego, retinol podaje się pozajelitowo (np. Viantan – 0,99 mg retinolu, 3300 IU witaminy A na fiolkę) u pacjentów hospitalizowanych, w tym dzieci powyżej 11 lat i dorosłych.

Wskazania do stosowania substancji czynnej retinol

Retinol (witamina A) to substancja czynna o szerokim spektrum działania, której stosowanie jest wskazane w wielu stanach chorobowych. Jako składnik aktywny różnych produktów leczniczych, retinol wykazuje działanie regeneracyjne na naskórek, zmniejsza rogowacenie oraz łagodzi stany zapalne. Wskazania do stosowania tej substancji różnią się w zależności od postaci farmaceutycznej, stężenia oraz obecności dodatkowych składników aktywnych.1

Wskazania dermatologiczne

W postaci maści retinol jest stosowany osłaniająco w celu regeneracji naskórka, zmniejszenia rogowacenia oraz złagodzenia stanów zapalnych skóry. Dodatkowo, substancja ta działa ochronnie przed szkodliwymi warunkami atmosferycznymi, co czyni ją odpowiednią do stosowania w przypadku ekspozycji na niekorzystne czynniki środowiskowe.2

Retynol w połączeniu z witaminą E w postaci kapsułek miękkich (np. Vitaminum A 12000 + E 70 HASCO) jest wskazany do stosowania w przypadkach nadmiernego rogowacenia naskórka. Takie połączenie może być również stosowane w zaburzeniach okresu pokwitania, kiedy skóra często wykazuje zwiększoną tendencję do rogowacenia.3

Wskazania okulistyczne

Retinol odgrywa kluczową rolę w prawidłowym funkcjonowaniu narządu wzroku. Stosowanie preparatów zawierających witaminę A jest wskazane w przypadkach zaburzeń widzenia, szczególnie:4

5 6

Leczenie i profilaktyka niedoborów witaminy A

Stosowanie retinolu jest wskazane w leczeniu i zapobieganiu niedoborom witaminy A, które mogą objawiać się:7

  • Zaburzeniami wzrostu
  • Zmniejszoną odpornością organizmu na zakażenia
  • Zmianami chorobowymi nabłonków i błon śluzowych
  • Zaburzeniami w przemianie materii

8

W przypadkach, gdy żywienie doustne lub dojelitowe jest niemożliwe, niewystarczające lub przeciwwskazane, retinol może być podawany pozajelitowo w postaci roztworu do infuzji (np. Viantan). Jest to szczególnie istotne u pacjentów hospitalizowanych, wymagających całkowitego żywienia pozajelitowego.9

Wskazania w chorobach układu krążenia

Retinol, szczególnie w połączeniu z witaminą E, jest wskazany wspomagająco w leczeniu i profilaktyce chorób układu krążenia, takich jak:10

  • Choroba niedokrwienna serca
  • Nadciśnienie tętnicze
  • Zakrzepowe zapalenie żył
  • Miażdżyca naczyń

11 12

Preparaty zawierające retinol mogą być również stosowane wspomagająco w profilaktyce chorób, których etiologia związana jest z działaniem wolnych rodników, szczególnie u osób przebywających w skażonym środowisku, narażonych na stres lub u palaczy tytoniu.13

Wskazania endokrynologiczne i metaboliczne

Retinol znajduje zastosowanie w leczeniu wspomagającym w następujących stanach:14

  • Cukrzyca
  • Zaburzenia czynności męskich gruczołów płciowych
  • Zaburzenia okresu pokwitania

15 16

Inne wskazania

Dodatkowe wskazania do stosowania retinolu, szczególnie w połączeniu z witaminą E, obejmują:17

  • Niedokrwistość hemolityczna
  • Kolagenozy
  • Wspomaganie leczenia geriatrycznego

18 19

Zalecenia dotyczące dawkowania retinolu

Dawkowanie retinolu zależy od postaci farmaceutycznej, wieku pacjenta oraz konkretnego wskazania. Przy stosowaniu preparatów zawierających retinol należy zawsze przestrzegać zaleceń producenta oraz uwzględniać całkowite spożycie witaminy A z różnych źródeł, aby uniknąć hiperwitaminozy A.20 21

W przypadku preparatów doustnych, zawartość retinolu może być różna, przykładowo:22

  • Vitaminum A + E Medana: 2500 IU retynolu palmitynianu w kapsułce
  • Vitaminum A 12000 + E 70 Hasco: 12 000 j.m. retynolu palmitynianu w kapsułce
  • Vitaminum A + E Hasco: 30 000 j.m. retynolu palmitynianu w kapsułce

23 24 25

W postaci dermatologicznej (Maść ochronna z witaminą A), preparat zawiera 800 j.m. witaminy A w postaci retynolu palmitynianu w 1 gramie maści i jest przeznaczony do stosowania miejscowego.26

Dla preparatów do podania pozajelitowego (np. Viantan), jedna fiolka zawiera 0,99 mg retynolu (3300 IU witaminy A) w postaci retynolu palmitynianu i jest wskazana do stosowania u dorosłych i dzieci w wieku 11 lat i starszych.27 28

Szczególne wskazania kliniczne do stosowania retinolu

Kliniczne objawy niedoboru witaminy A

Retinol jest szczególnie wskazany u pacjentów z klinicznymi objawami niedoboru witaminy A, które mogą obejmować:29

  • Zaburzenia widzenia (niedowidzenie zmierzchowe, kseroftalmia)
  • Zmiany skórne (nadmierne rogowacenie, suchość)
  • Zmiany błon śluzowych (zwiększona podatność na infekcje)
  • Zaburzenia wzrostu i rozwoju, szczególnie u dzieci
  • Obniżona odporność organizmu

30

Pacjenci hospitalizowani wymagający suplementacji

U pacjentów hospitalizowanych, szczególnie tych poddawanych całkowitemu żywieniu pozajelitowemu, retinol jest wskazany w przypadkach, gdy:31

  • Żywienie doustne jest niemożliwe (np. pacjenci intubowalani, z zaburzeniami połykania)
  • Żywienie dojelitowe jest niewystarczające (np. zespoły złego wchłaniania)
  • Występują przeciwwskazania do żywienia doustnego lub dojelitowego

32

Szczególne grupy pacjentów

Retinol może być szczególnie wskazany w następujących grupach pacjentów:33 34

  • Pacjenci geriatryczni (wspomaganie leczenia różnych schorzeń związanych z wiekiem)
  • Osoby przebywające w skażonym środowisku
  • Osoby narażone na przewlekły stres
  • Palacze tytoniu
  • Pacjenci w okresie pokwitania z zaburzeniami skórnymi
  • Mężczyźni z zaburzeniami czynności gruczołów płciowych

35 36

Należy zaznaczyć, że w przypadku produktu Viantan, preparat jest wskazany do stosowania u dorosłych i dzieci w wieku 11 lat i starszych, co wskazuje na ograniczenia dotyczące stosowania w młodszych grupach wiekowych.37

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl