Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Liść bobrka trójlistnego

Liść bobrka trójlistnego (Menyanthes trifoliata L.) jest składnikiem złożonych preparatów leczniczych, takich jak Krople Żołądkowe, gdzie występuje w nalewce gorzkiej (Amara tinctura) stanowiącej 25% składu. Preparaty te charakteryzują się wysoką zawartością etanolu, sięgającą 67-72% V/V, co przekłada się na około 700 mg alkoholu w pojedynczej dawce (40 kropli), odpowiadającej spożyciu około 17 g piwa lub 7 g wina. Z tego względu stosowanie tych preparatów jest przeciwwskazane u pacjentów z chorobami wątroby, padaczką oraz chorobą alkoholową, ze względu na ryzyko nasilenia uszkodzeń wątroby, obniżenia progu drgawkowego oraz nawrotu uzależnienia. Dodatkowo, obecność przetworów z liści mięty pieprzowej w preparatach złożonych może nasilać objawy refluksu żołądkowo-przełykowego oraz zaostrzać dolegliwości u pacjentów z kamicą żółciową i innymi schorzeniami dróg żółciowych.

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania liścia bobrka trójlistnego

Liść bobrka trójlistnego (Menyanthes trifoliata L.) jest składnikiem złożonych preparatów leczniczych, w tym Kropli Żołądkowych, w których występuje jako komponent nalewki gorzkiej (Amara tinctura). W kontekście stosowania preparatów zawierających ten składnik, należy zwrócić uwagę na szereg specjalnych ostrzeżeń i środków ostrożności, które dotyczą zarówno samego bobrka, jak i innych składników towarzyszących mu w preparatach złożonych.1

Zawartość alkoholu w preparatach z bobrkieru trójlistnym

Preparaty zawierające liść bobrka trójlistnego, takie jak Krople Żołądkowe, charakteryzują się znaczną zawartością etanolu, która może wynosić nawet 72% V/V. Przekłada się to na około 700 mg alkoholu w pojedynczej dawce (40 kropli), co odpowiada w przybliżeniu 17 g piwa lub 7 g wina. Z tego powodu należy zachować szczególną ostrożność przy przepisywaniu takich preparatów określonym grupom pacjentów.2

Przeciwwskazania w chorobach wątroby i innych schorzeniach

Ze względu na wysoką zawartość etanolu, preparaty zawierające liść bobrka trójlistnego w postaci nalewki (np. Krople Żołądkowe) nie są wskazane u pacjentów z następującymi schorzeniami:3

  • Choroby wątroby – alkohol może nasilać istniejące uszkodzenia tego narządu
  • Padaczka – etanol może obniżać próg drgawkowy i prowokować napady
  • Choroba alkoholowa – nawet niewielkie ilości alkoholu mogą prowadzić do nawrotu uzależnienia

4

Ostrożność u pacjentów z refluksem żołądkowo-przełykowym

W preparatach złożonych zawierających bobrka trójlistnego (jak Krople Żołądkowe) często występują również przetwory z liści mięty pieprzowej. Pacjenci cierpiący na refluks żołądkowo-przełykowy (zgagę) powinni unikać stosowania takich preparatów, ponieważ składniki mięty mogą nasilać objawy zgagi.5

Stosowanie u pacjentów z kamicą żółciową

Szczególną ostrożność podczas stosowania preparatów zawierających liść bobrka trójlistnego w połączeniu z przetworami z liści mięty pieprzowej powinni zachować pacjenci z:6

7

Ryzyko reakcji fotoalergicznych

W preparatach złożonych zawierających bobrka trójlistnego, takich jak Krople Żołądkowe, często występuje również wyciąg z ziela dziurawca. Należy uprzedzić pacjentów, że składnik ten może powodować reakcje fotoalergiczne, dlatego zaleca się unikanie ekspozycji na promieniowanie słoneczne podczas kuracji takimi preparatami.8

Stosowanie u dzieci i młodzieży

Ze względu na brak wystarczających danych klinicznych dotyczących bezpieczeństwa, nie zaleca się stosowania preparatów zawierających liść bobrka trójlistnego (w skład których wchodzi także ziele dziurawca i korzeń goryczki) u dzieci i młodzieży poniżej 18 roku życia.9

Uwzględnienie składu preparatów złożonych

Przy zalecaniu preparatów zawierających liść bobrka trójlistnego należy brać pod uwagę, że występuje on zazwyczaj w złożonych produktach leczniczych. W przypadku Kropli Żołądkowych, liść bobrka trójlistnego jest składnikiem nalewki gorzkiej (Amara tinctura) stanowiącej 25% składu, obok korzeni goryczki (Gentiana lutea L.) i owocni pomarańczy gorzkiej (Citrus aurantium L.).10

Składnik Zawartość w 100g produktu Ekstrakcja Ekstrahent
Wyciąg ze świeżego ziela dziurawca
(Hyperici intractum)
25,0g 1:1 96% (V/V)
Nalewka z liści mięty pieprzowej z olejkiem
(Menthae piperitae tinctura cum Menthae piperitae aetheroleo)
25,0g 1:18-20 etanol 90% (V/V)
Nalewka z korzeni kozłka lekarskiego
(Valerianae tinctura)
25,0g 1:4,0-4,5 etanol 70% (V/V)
Nalewka gorzka zawierająca liść bobrka trójlistnego
(Amara tinctura)
25,0g 1:3,8-4,5 etanol 70% (V/V)

11

Przy przepisywaniu preparatów zawierających liść bobrka trójlistnego należy pamiętać, że mogą one zawierać znaczne ilości etanolu – w przypadku Kropli Żołądkowych jest to 67-72% (V/V), co wymaga szczególnej uwagi przy określonych grupach pacjentów i schorzeniach.12 13

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl