Przeciwwskazania stosowania
Bupropion
Bupropion jest lekiem przeciwdepresyjnym oraz stosowanym w terapii uzależnienia od nikotyny, którego stosowanie wymaga ścisłego przestrzegania przeciwwskazań ze względu na ryzyko wystąpienia napadów drgawkowych. Bezwzględne przeciwwskazania obejmują nadwrażliwość na bupropion lub substancje pomocnicze, jednoczesne stosowanie innych preparatów zawierających bupropion, aktualne lub przebyte napady drgawkowe, nowotwory ośrodkowego układu nerwowego, ciężką marskość wątroby, bulimię lub jadłowstręt psychiczny, a także nagłe odstawienie alkoholu lub leków (szczególnie benzodiazepin). Ponadto, bupropion nie powinien być stosowany równocześnie z inhibitorami monoaminooksydazy (MAO) – konieczne jest zachowanie okresu karencji 14 dni po odstawieniu nieodwracalnych inhibitorów MAO lub 24 godzin po odstawieniu odwracalnych. Preparat Zyban jest dodatkowo przeciwwskazany u pacjentów z zaburzeniami afektywnymi dwubiegunowymi w wywiadzie ze względu na ryzyko indukcji epizodów maniakalnych.
- Przeciwwskazania stosowania bupropionu
- Nadwrażliwość na składniki preparatu
- Jednoczesne stosowanie innych leków zawierających bupropion
- Zaburzenia drgawkowe
- Nowotwory ośrodkowego układu nerwowego
- Nagłe odstawienie alkoholu i określonych leków
- Zaburzenia czynności wątroby
- Zaburzenia odżywiania
- Jednoczesne stosowanie inhibitorów monoaminooksydazy (MAO)
- Zaburzenia afektywne dwubiegunowe
- Zestawienie przeciwwskazań do stosowania bupropionu
- Szczególna uwaga kliniczna przy stosowaniu bupropionu
Przeciwwskazania stosowania bupropionu
Bupropion jest substancją czynną stosowaną w psychiatrii jako lek przeciwdepresyjny oraz w leczeniu uzależnienia od nikotyny. Znajomość pełnego profilu przeciwwskazań jest niezbędna dla bezpiecznego stosowania tej substancji. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące sytuacji klinicznych, w których należy odradzić pacjentowi stosowanie leków zawierających bupropion.1
Nadwrażliwość na składniki preparatu
Leki zawierające bupropion (Bupropion Accord, Bupropion Neuraxpharm, Moreme, Pixigan, Welbox, Wellbutrin XR, Zyban) są przeciwwskazane u pacjentów wykazujących nadwrażliwość na substancję czynną bupropion lub którąkolwiek z substancji pomocniczych zawartych w preparacie. Nadwrażliwość na składniki leku stanowi bezwzględne przeciwwskazanie do jego stosowania.2 3
Jednoczesne stosowanie innych leków zawierających bupropion
Stosowanie bupropionu jest przeciwwskazane u pacjentów przyjmujących równocześnie inne preparaty zawierające tę substancję czynną. Wynika to z zależności pomiędzy dawką bupropionu a ryzykiem wystąpienia napadów drgawkowych oraz konieczności uniknięcia przedawkowania. Lekarz powinien dokładnie sprawdzić, czy pacjent nie stosuje równolegle Bupropion Accord, Bupropion Neuraxpharm, Moreme, Pixigan, Welbox, Wellbutrin XR lub Zyban.4 5
Zaburzenia drgawkowe
Bupropion jest bezwzględnie przeciwwskazany u pacjentów z aktualnie występującymi napadami drgawkowymi, jak również u osób z napadami drgawkowymi w wywiadzie. Stosowanie bupropionu u tej grupy pacjentów wiąże się z istotnym ryzykiem wystąpienia napadów drgawkowych.6 7
Nowotwory ośrodkowego układu nerwowego
Pacjenci ze zdiagnozowanymi nowotworami ośrodkowego układu nerwowego nie powinni otrzymywać preparatów zawierających bupropion. Jest to bezwzględne przeciwwskazanie do stosowania tej substancji. Wynika to z podwyższonego ryzyka wystąpienia napadów drgawkowych u tych pacjentów.8 9
Nagłe odstawienie alkoholu i określonych leków
Stosowanie bupropionu jest przeciwwskazane u pacjentów, którzy w dowolnym momencie w trakcie leczenia nagle odstawiają alkohol lub inne leki, których odstawienie wiąże się z ryzykiem występowania napadów drgawkowych. Dotyczy to szczególnie benzodiazepin i leków o działaniu podobnym do benzodiazepin. Nagłe odstawienie tych substancji może istotnie zwiększać ryzyko wystąpienia napadów drgawkowych, które może być dodatkowo potęgowane przez bupropion.10 11
Zaburzenia czynności wątroby
Bupropion jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężką marskością wątroby. U tych pacjentów metabolizm bupropionu może być istotnie zaburzony, co zwiększa ryzyko wystąpienia działań niepożądanych i toksyczności leku.12 13
Zaburzenia odżywiania
Leczenie bupropionem jest przeciwwskazane u pacjentów z rozpoznaną aktualnie lub w przeszłości bulimią lub jadłowstrętem psychicznym (anoreksją). Wynika to ze zwiększonego ryzyka wystąpienia napadów drgawkowych u tych pacjentów, co może być związane z zaburzeniami elektrolitowymi oraz niską masą ciała.14 15
Jednoczesne stosowanie inhibitorów monoaminooksydazy (MAO)
Równoczesne stosowanie bupropionu z inhibitorami monoaminooksydazy (MAO) jest bezwzględnie przeciwwskazane. Wynika to z ryzyka wystąpienia interakcji farmakodynamicznej, która może prowadzić do poważnych działań niepożądanych, w tym zespołu serotoninowego. Bupropion może być stosowany nie wcześniej niż po upływie 14 dni od zakończenia terapii nieodwracalnymi inhibitorami MAO. W przypadku odwracalnych inhibitorów MAO wystarczający jest okres karencji wynoszący 24 godziny.16 17
Zaburzenia afektywne dwubiegunowe
Lek Zyban, zawierający bupropion, jest przeciwwskazany u pacjentów z zaburzeniami afektywnymi dwubiegunowymi w wywiadzie. Przeciwwskazanie to wynika z ryzyka wywołania epizodu maniakalnego podczas depresyjnej fazy choroby. U pacjentów z chorobą afektywną dwubiegunową bupropion może przyspieszać zmianę faz choroby i indukować stany maniakalne.18
Zestawienie przeciwwskazań do stosowania bupropionu
Bezwzględne przeciwwskazania do stosowania leków zawierających bupropion obejmują:
- Nadwrażliwość na bupropion lub jakąkolwiek substancję pomocniczą19
- Jednoczesne stosowanie innych preparatów zawierających bupropion20
- Aktualne napady drgawkowe lub napady drgawkowe w wywiadzie21
- Nowotwory ośrodkowego układu nerwowego22
- Nagłe odstawienie alkoholu lub leków (szczególnie benzodiazepin i leków o podobnym działaniu)23
- Ciężka marskość wątroby24
- Bulimia lub jadłowstręt psychiczny (obecne lub w wywiadzie)25
- Jednoczesne stosowanie inhibitorów MAO (konieczny okres 14 dni po odstawieniu nieodwracalnych inhibitorów MAO lub 24 godziny po odstawieniu odwracalnych inhibitorów MAO)26
- Zaburzenia afektywne dwubiegunowe w wywiadzie (dotyczy preparatu Zyban)27
Szczególna uwaga kliniczna przy stosowaniu bupropionu
Przy podejmowaniu decyzji o włączeniu leczenia bupropionem należy dokładnie ocenić ryzyko wystąpienia napadów drgawkowych u pacjenta. Jest to szczególnie istotne ze względu na fakt, że wystąpienie napadów drgawkowych jest zależne od dawki bupropionu. Lekarz powinien zwrócić szczególną uwagę na czynniki ryzyka wystąpienia drgawek, takie jak:
- Urazy głowy w wywiadzie28
- Stosowanie leków obniżających próg drgawkowy29
- Zaburzenia odżywiania i niedobory pokarmowe30
- Uzależnienie od alkoholu i jego odstawienie31
Wnikliwa ocena indywidualnego ryzyka powinna poprzedzać podjęcie decyzji o włączeniu bupropion u każdego pacjenta, a stosowanie leku powinno być ściśle monitorowane, szczególnie podczas ustalania dawki terapeutycznej.
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania