Właściwości farmakokinetyczne
Bilastyna

Właściwości farmakokinetyczne bilastyny: Wchłanianie i biodostępność

Bilastyna charakteryzuje się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym. Maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) osiągane jest po około 1,3 godziny od momentu przyjęcia leku. W trakcie terapii nie obserwuje się kumulacji bilastyny w organizmie, co jest istotnym parametrem bezpieczeństwa terapii. Średnia biodostępność bilastyny po podaniu doustnym wynosi 61%.¹²

Dystrybucja w organizmie

Badania in vitro i in vivo wykazały, że bilastyna jest substratem P-glikoproteiny (P-gp) oraz polipeptydów transportujących aniony organiczne (OATP). Fakt ten ma istotne znaczenie w kontekście potencjalnych interakcji lekowych, szczególnie z ketokonazolem, erytromycyną, diltiazemem czy sokiem grejpfrutowym.³

Bilastyna nie jest substratem dla innych białek nośnikowych, takich jak BCRP (białko oporności raka piersi) czy transporterów nerkowych OCT2, OAT1 i OAT3. Na podstawie badań in vitro zaobserwowano jedynie łagodny wpływ hamujący na P-gp, OATP2B1 i OCT1, przy szacunkowym stężeniu hamującym IC50 wynoszącym ≥ 300 μM, co jest wartością znacznie wyższą niż maksymalne stężenie leku (Cmax) osiągane w osoczu po podaniu terapeutycznym. Z tego względu interakcje te nie mają istotnego znaczenia klinicznego.⁴

Należy jednak zaznaczyć, że na podstawie dostępnych wyników badań nie można wykluczyć hamującego wpływu bilastyny na białka nośnikowe obecne w błonie śluzowej jelit, w szczególności na P-glikoproteinę.⁵

W dawkach terapeutycznych bilastyna wiąże się z białkami osocza w zakresie 84-90%.⁶

Metabolizm

Wyniki badań in vitro jednoznacznie wskazują, że bilastyna nie indukuje ani nie hamuje aktywności izoenzymów kompleksu cytochromu P450 (CYP450). Jest to istotna informacja z punktu widzenia potencjalnych interakcji lekowych, gdyż minimalizuje ryzyko wpływu bilastyny na metabolizm innych jednocześnie stosowanych leków.⁷

Eliminacja

W badaniu bilansu masy przeprowadzonym u zdrowych, dorosłych ochotników po podaniu jednorazowej dawki 20 mg bilastyny znakowanej węglem 14C, prawie 95% podanej dawki zostało wydalone: 28,3% z moczem oraz 66,5% z kałem w postaci niezmienionej. Wyniki te potwierdzają, że bilastyna nie jest istotnie metabolizowana w organizmie człowieka, a eliminowana jest głównie w formie niezmienionej.⁸

Średni okres półtrwania bilastyny w fazie eliminacji wynosi od 10 do 14,5 godziny, w zależności od przeprowadzonego badania. W badaniach biorównoważności średni okres półtrwania wynosił około 10 godzin, natomiast w innych badaniach farmakokinetycznych określono go na 14,5 godziny.⁹¹⁰¹¹

Liniowość farmakokinetyki

Bilastyna charakteryzuje się liniową farmakokinetyką w szerokim zakresie badanych dawek (od 5 do 220 mg) z niewielką zmiennością międzyosobniczą. Oznacza to, że zwiększenie dawki bilastyny prowadzi do proporcjonalnego wzrostu jej stężenia w osoczu, co ułatwia przewidywanie odpowiedzi na lek u różnych pacjentów.¹²

Parametry farmakokinetyczne w grupach specjalnych

Zaburzenia czynności nerek

W badaniach obejmujących pacjentów z zaburzeniami czynności nerek obserwowano wzrost wartości parametru AUC (pole pod krzywą stężeń) w zależności od stopnia niewydolności nerek: ^{80 ml/min/1,73 m2) do: 967,4 (±140,2) ng x godz./ml u pacjentów z łagodnymi zaburzeniami czynności nerek (GFR: 50-80 ml/min/1,73 m2), 1384,2 (±263,23) ng x godz./ml u pacjentów z umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek (GFR: 30 – < 50 ml/min/1,73 m2) i 1708,5 (±699,0) ng x godz./ml u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (GFR: 13}

Również czas półtrwania bilastyny ulegał wydłużeniu u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek:¹⁴

Warto podkreślić, że bilastyna została całkowicie wydalona z moczem u wszystkich pacjentów w ciągu 48-72 godzin. Pomimo opisanych różnic farmakokinetycznych, stężenia bilastyny w osoczu u pacjentów z zaburzeniem czynności nerek mieszczą się w bezpiecznym zakresie, co oznacza, że zmiany te nie mają znaczącego wpływu na bezpieczeństwo stosowania leku.¹⁵

Zaburzenia czynności wątroby

Brak jest danych farmakokinetycznych dotyczących stosowania bilastyny u osób z zaburzeniami czynności wątroby. Jednakże, ponieważ bilastyna nie jest metabolizowana w organizmie ludzkim, a badania u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek wykazały, że jest ona wydalana głównie przez nerki, wydalanie z żółcią stanowi tylko nieznaczną część procesu eliminacji bilastyny. Z tego względu zmiany w czynności wątroby najprawdopodobniej nie wpływają w sposób istotny klinicznie na farmakokinetykę bilastyny.¹⁶

Osoby w podeszłym wieku

Chociaż dane dotyczące farmakokinetyki bilastyny u osób w wieku powyżej 65 lat są ograniczone, nie zaobserwowano statystycznie istotnych różnic pomiędzy parametrami farmakokinetycznymi u osób starszych a osobami w wieku 18-35 lat. Sugeruje to, że dostosowanie dawki u pacjentów w podeszłym wieku nie jest konieczne.¹⁷

Dzieci i młodzież

W przypadku młodzieży w wieku 12-17 lat brak jest bezpośrednich danych farmakokinetycznych. Ze względu na podobieństwo fizjologiczne tej grupy do osób dorosłych, uznano za właściwe ekstrapolowanie danych uzyskanych w populacji dorosłych na grupę młodzieży.¹⁸

Dane farmakokinetyczne dotyczące dzieci uzyskano w badaniu farmakokinetycznym fazy II, w którym uczestniczyło 31 dzieci w wieku od 4 do 11 lat z alergicznym zapaleniem błony śluzowej nosa i spojówek lub przewlekłą pokrzywką. Pacjenci ci przyjmowali bilastynę w dawce 10 mg raz na dobę w postaci tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej.¹⁹

Analiza farmakokinetyczna wykazała, że w przypadku dawki 10 mg bilastyny podawanej raz na dobę dzieciom, ekspozycja ogólnoustrojowa jest równoważna do obserwowanej po dawce 20 mg u dorosłych i młodzieży. Średnia wartość AUC wynosiła 1014 ng x godz./ml u dzieci w wieku od 6 do 11 lat. Wartość ta była znacząco poniżej progu bezpieczeństwa wyznaczonego w oparciu o dane dotyczące podawania 80 mg bilastyny raz na dobę osobom dorosłym.²⁰

Wyniki badań potwierdziły, że dawka 10 mg bilastyny podawana doustnie raz na dobę jest odpowiednią dawką terapeutyczną dla dzieci w wieku od 6 do 11 lat o masie ciała co najmniej 20 kg.²¹

Formy farmaceutyczne a farmakokinetyka

Warto podkreślić, że przeprowadzono badania farmakokinetyczne porównujące standardowe tabletki bilastyny z tabletkami ulegającymi rozpadowi w jamie ustnej. Badania te wykazały biorównoważność obu postaci leku, co oznacza, że mogą być one stosowane zamiennie przy zachowaniu tej samej skuteczności terapeutycznej.²²