Leksykon składników
Składniki, strona 2 z 53
arginina
Arginina to aminokwas endogenny, który pełni kluczowe funkcje w organizmie. Jest prekursorem tlenku azotu (NO), który działa rozszerzająco na naczynia krwionośne, poprawiając przepływ krwi i obniżając ciśnienie tętnicze. Arginina uczestniczy również w cyklu mocznikowym, wspomaga detoksykację amoniaku i bierze udział w syntezie białek.
alanina
Alanina to jeden z podstawowych aminokwasów endogennych, który pełni istotną rolę w metabolizmie białek i glukozy w organizmie. Jest to aminokwas niezbędny do syntezy białek strukturalnych i enzymatycznych, a także uczestniczy w cyklu glukozo-alaninowym, który jest ważnym mechanizmem transportu azotu z mięśni do wątroby podczas głodzenia lub intensywnego wysiłku fizycznego.
prolina
Prolina to endogenny aminokwas niezbędny, który pełni kluczową rolę w syntezie białek oraz w utrzymaniu integralności strukturalnej tkanek, szczególnie w kolagenie. Wyróżnia się spośród innych aminokwasów swoją cykliczną strukturą, co wpływa na jej wyjątkowe właściwości biochemiczne i zdolność do tworzenia sztywnych fragmentów w łańcuchach peptydowych.
salmeterol
Salmeterol to selektywny, długo działający agonista receptorów β2-adrenergicznych (LABA), stosowany w leczeniu przewlekłych chorób obturacyjnych dróg oddechowych, takich jak astma i przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP). Substancja ta działa poprzez łączenie się z receptorami β2 w mięśniach gładkich oskrzeli, co prowadzi do ich rozkurczu i poprawy przepływu powietrza przez drogi oddechowe. Efekt bronchodylatacyjny salmeterolu utrzymuje się przez około 12 godzin, co stanowi jego główną przewagę nad krótko działającymi β2-mimetykami.
dabigatran eteksylan
Dabigatran eteksylat to doustny bezpośredni inhibitor trombiny (antykoagulant), który po wchłonięciu ulega przekształceniu do aktywnej formy dabigatranu. Mechanizm jego działania polega na blokowaniu aktywności trombiny – kluczowego enzymu w kaskadzie krzepnięcia, odpowiedzialnego za przekształcanie fibrynogenu w fibrynę, co prowadzi do tworzenia skrzepów.
indapamid
Indapamid jest lekiem moczopędnym z grupy tiazydopodobnych, stosowanym głównie w leczeniu nadciśnienia tętniczego. Działa poprzez zwiększenie wydalania sodu i wody przez nerki, co prowadzi do zmniejszenia objętości krwi krążącej i w konsekwencji do obniżenia ciśnienia tętniczego. W przeciwieństwie do klasycznych diuretyków tiazydowych, indapamid wykazuje również bezpośrednie działanie wazodylatacyjne (rozszerzające naczynia krwionośne), co dodatkowo potęguje jego efekt hipotensyjny.
lewetyracetam
Lewetyracetam to lek przeciwpadaczkowy (przeciwdrgawkowy) o unikatowym mechanizmie działania, który nie jest w pełni wyjaśniony. Wiąże się on ze specyficznym białkiem pęcherzykowym SV2A w obrębie zakończeń presynaptycznych w ośrodkowym układzie nerwowym, co prowadzi do zmniejszenia uwalniania neuroprzekaźników i stabilizacji błon neuronalnych. Dzięki temu hamuje nieprawidłowe wyładowania elektryczne w mózgu, które są przyczyną napadów padaczkowych.
deksametazon
Deksametazon to syntetyczny glikokortykosteroid o silnym działaniu przeciwzapalnym, przeciwalergicznym i immunosupresyjnym. Działa około 25 razy mocniej niż naturalnie występujący w organizmie kortyzol. Mechanizm działania polega na wiązaniu się z receptorami glikokortykosteroidowymi w cytoplazmie komórek, co prowadzi do hamowania ekspresji genów odpowiedzialnych za syntezę mediatorów stanu zapalnego, takich jak cytokiny, prostaglandyny i leukotrieny.
kwas klawulanowy
Kwas klawulanowy to substancja czynna, która sama w sobie nie posiada właściwości przeciwbakteryjnych, ale jest potężnym inhibitorem beta-laktamaz – enzymów produkowanych przez bakterie, które rozkładają antybiotyki beta-laktamowe (np. penicyliny, cefalosporyny) i tym samym niwelują ich działanie. Kwas klawulanowy tworzy nieodwracalne wiązanie z beta-laktamazami, blokując ich aktywność i przywracając skuteczność antybiotykom, które w innych warunkach zostałyby zneutralizowane.
glukoza jednowodna
Glukoza jednowodna to podstawowy cukier prosty (monosacharyd), będący głównym źródłem energii dla komórek organizmu. Jest to krystaliczna postać glukozy zawierająca jedną cząsteczkę wody krystalizacyjnej. W medycynie stosowana jest głównie jako składnik płynów infuzyjnych do nawadniania i odżywiania pacjentów, szczególnie w stanach odwodnienia, hipoglikemii czy gdy podaż doustna jest niemożliwa.
syldenafil
Syldenafil jest substancją czynną należącą do grupy inhibitorów fosfodiesterazy typu 5 (PDE-5). Działa poprzez rozszerzanie naczyń krwionośnych w tkance jamistej prącia, co zwiększa dopływ krwi i ułatwia osiągnięcie oraz utrzymanie erekcji. Mechanizm działania opiera się na blokowaniu enzymu PDE-5, co prowadzi do zwiększenia stężenia cyklicznego guanozynomonofosforanu (cGMP) i w konsekwencji do relaksacji mięśni gładkich naczyń krwionośnych.
kofeina
Kofeina to organiczny związek chemiczny należący do grupy alkaloidów. Jest najczęściej stosowaną substancją psychoaktywną na świecie i działa jako stymulant ośrodkowego układu nerwowego. Mechanizm działania kofeiny polega głównie na blokowaniu receptorów adenozynowych, co prowadzi do zwiększenia aktywności neuronalnej oraz wydzielania neuroprzekaźników takich jak dopamina, noradrenalina i serotonina.
histydyna
Histydyna to aminokwas zaliczany do grupy aminokwasów egzogennych, niezbędnych do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Jest prekursorem histaminy, ważnego neuroprzekaźnika i mediatora reakcji zapalnych. Histydyna odgrywa kluczową rolę w syntezie białek, utrzymaniu prawidłowej struktury hemoglobiny, a także w procesach detoksykacji metali ciężkich. Dzięki swoim właściwościom buforowym, pomaga w regulacji pH krwi i tkanek.
solifenacyna bursztynian
Solifenacyna (bursztynian) to lek z grupy selektywnych antagonistów receptorów muskarynowych M3, stosowany głównie w leczeniu objawów zespołu pęcherza nadreaktywnego. Solifenacyna blokuje wybiórczo receptory muskarynowe w pęcherzu moczowym, zmniejszając skurcze mięśnia wypieracza, co prowadzi do zwiększenia objętości pęcherza i zmniejszenia częstotliwości oddawania moczu.
etorykoksyb
Etorykoksyb to selektywny inhibitor cyklooksygenazy 2 (COX-2) z grupy koksybów. Jego działanie polega na hamowaniu enzymu COX-2, który odgrywa kluczową rolę w syntezie prostaglandyn odpowiedzialnych za procesy zapalne i ból, przy jednoczesnym minimalnym wpływie na COX-1, odpowiedzialną za ochronę błony śluzowej żołądka. Etorykoksyb wykazuje działanie przeciwzapalne, przeciwbólowe i przeciwgorączkowe.
lakozamid
Lakozamid to syntetyczny lek przeciwpadaczkowy (LPP) o unikatowym mechanizmie działania. Działa poprzez selektywną, powolną inaktywację napięciowo-zależnych kanałów sodowych, co stabilizuje błony nadmiernie pobudliwych neuronów i hamuje powtarzające się wyładowania neuronalne. Dodatkowo, lakozamid wiąże się z białkiem 2 zapośredniczającym odpowiedź na kolchinę (CRMP-2), które odgrywa rolę w różnicowaniu neuronów i regulacji wzrostu aksonów.
ropinirol
Ropinirol jest substancją czynną należącą do grupy agonistów receptorów dopaminowych, stosowaną głównie w leczeniu choroby Parkinsona oraz zespołu niespokojnych nóg (RLS). Działa poprzez stymulację receptorów dopaminergicznych D2 i D3 w mózgu, naśladując działanie naturalnej dopaminy, co prowadzi do złagodzenia objawów związanych z niedoborem tego neuroprzekaźnika.
tramadol
Tramadol to syntetyczny lek opioidowy o działaniu przeciwbólowym, stosowany w leczeniu bólu o nasileniu umiarkowanym do silnego. Jego mechanizm działania jest złożony i polega zarówno na wiązaniu z receptorami opioidowymi μ (choć słabiej niż morfina), jak i na hamowaniu wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny w ośrodkowym układzie nerwowym. Ta podwójna aktywność zapewnia skuteczne działanie przeciwbólowe przy niższym ryzyku depresji oddechowej w porównaniu do klasycznych opioidów.
nikotyna
Nikotyna jest alkaloidem występującym naturalnie w roślinach z rodziny psiankowatych, głównie w tytoniu. Działa jako agonista receptorów nikotynowych acetylocholiny, powodując stymulację ośrodkowego układu nerwowego. Po podaniu nikotyna szybko przenika przez barierę krew-mózg, wywołując zwiększone wydzielanie dopaminy, co odpowiada za uczucie przyjemności i prowadzi do uzależnienia.
flutykazon propionian
Flutykazon propionian to syntetyczny kortykosteroid o silnym działaniu przeciwzapalnym, stosowany głównie w leczeniu astmy oskrzelowej, przewlekłej obturacyjnej choroby płuc (POChP) oraz alergicznego nieżytu nosa. Działa poprzez wiązanie się z receptorami glikokortykosteroidowymi w komórkach, co prowadzi do hamowania uwalniania mediatorów zapalnych, zmniejszenia napływu komórek zapalnych do dróg oddechowych i redukcji obrzęku błony śluzowej.
dazatynib
Dazatynib to silny inhibitor kinazy tyrozynowej BCR-ABL, stosowany głównie w leczeniu przewlekłej białaczki szpikowej (CML) oraz ostrej białaczki limfoblastycznej z chromosomem Philadelphia (Ph+ ALL). Działa poprzez blokowanie aktywności nieprawidłowego białka BCR-ABL, które jest odpowiedzialne za niekontrolowane namnażanie się komórek białaczkowych.
kandesartan cyleksetyl
Kandesartan cyleksetyl jest antagonistą receptora angiotensyny II (ARB) stosowanym głównie w leczeniu nadciśnienia tętniczego oraz niewydolności serca. Po podaniu doustnym ulega hydrolizie do aktywnego metabolitu kandesartanu podczas wchłaniania z przewodu pokarmowego. Jego mechanizm działania polega na selektywnym blokowaniu receptorów AT1 dla angiotensyny II, co prowadzi do rozszerzenia naczyń krwionośnych, zmniejszenia oporu obwodowego i w efekcie obniżenia ciśnienia tętniczego krwi.
solifenacyna
Solifenacyna to substancja czynna z grupy selektywnych antagonistów receptorów muskarynowych M3, stosowana głównie w leczeniu objawów zespołu pęcherza nadreaktywnego. Działa poprzez blokowanie receptorów muskarynowych w mięśniach gładkich pęcherza moczowego, co zmniejsza skurcze wypieracza pęcherza i łagodzi takie objawy jak częstomocz, parcia naglące oraz nietrzymanie moczu z parcia.
flukonazol
Flukonazol to syntetyczny lek przeciwgrzybiczy z grupy triazoli, który działa poprzez hamowanie enzymu 14-α-demetylazy lanosterolu, kluczowego dla syntezy ergosterolu – składnika błony komórkowej grzybów. Przez zakłócenie produkcji ergosterolu, flukonazol osłabia strukturę błony komórkowej grzyba, prowadząc do zwiększenia jej przepuszczalności i ostatecznie do śmierci komórki grzyba.
sodu octan trójwodny
Sodu octan trójwodny to organiczny związek chemiczny będący solą sodową kwasu octowego, występujący w postaci krystalicznej zawierającej trzy cząsteczki wody. W medycynie jest stosowany głównie jako składnik płynów infuzyjnych, gdzie pełni rolę alkalizującą, pomagając w utrzymaniu lub przywracaniu równowagi kwasowo-zasadowej organizmu. Po podaniu dożylnym octan sodu metabolizowany jest w wątrobie do wodorowęglanu, co prowadzi do zwiększenia rezerwy zasadowej i zmniejszenia kwasicy metabolicznej.
fenylefryna
Fenylefryna to substancja czynna należąca do grupy sympatykomimetyków o działaniu α1-adrenergicznym. Działa obkurczająco na naczynia krwionośne, co prowadzi do zmniejszenia przekrwienia błon śluzowych. Jest powszechnie stosowana w leczeniu objawowym nieżytu nosa, zapalenia zatok oraz przekrwienia błony śluzowej górnych dróg oddechowych.
acyklowir
Acyklowir to lek przeciwwirusowy, który jest skuteczny w leczeniu zakażeń wywołanych przez wirusy z grupy Herpes (HSV-1, HSV-2, VZV). Działa poprzez hamowanie replikacji wirusowego DNA, selektywnie blokując aktywność polimerazy DNA wirusa, co uniemożliwia jego namnażanie. Acyklowir jest fosforylowany przez kinazę tymidynową wirusa do postaci aktywnej, co zapewnia jego selektywne działanie przeciwwirusowe.
sodu wodorowęglan
Sodu wodorowęglan (NaHCO₃), powszechnie znany jako wodorowęglan sodu lub dwuwęglan sodu, to związek chemiczny często stosowany w medycynie ze względu na swoje właściwości buforujące. Działa poprzez neutralizację kwasów i regulację równowagi kwasowo-zasadowej organizmu, podnosząc pH w miejscu podania.
rysperydon
Rysperydon to lek przeciwpsychotyczny drugiej generacji (atypowy), należący do grupy pochodnych benzizoksazolu. Działa poprzez blokowanie receptorów dopaminergicznych D2 oraz serotoninergicznych 5-HT2A w mózgu, co pozwala na kontrolę objawów psychotycznych, takich jak halucynacje, urojenia czy zaburzenia myślenia. Rysperydon wykazuje również działanie na receptory adrenergiczne i histaminowe.
desloratadyna
Desloratadyna to lek przeciwhistaminowy drugiej generacji, będący aktywnym metabolitem loratadyny. Substancja ta wykazuje silne, selektywne działanie antagonistyczne wobec obwodowych receptorów histaminowych H1, nie przenikając istotnie do ośrodkowego układu nerwowego. Dzięki temu desloratadyna skutecznie łagodzi objawy alergiczne, takie jak kichanie, świąd, wyciek z nosa czy łzawienie oczu, przy minimalnym ryzyku senności.
torasemid
Torasemid (torasemidum) to diuretyk pętlowy, który działa na pętlę Henlego w nerkach, hamując reabsorpcję sodu i chlorków, co prowadzi do zwiększonego wydalania wody z organizmu. Jest stosowany głównie w leczeniu obrzęków związanych z niewydolnością serca, niewydolnością nerek i marskością wątroby, a także w terapii nadciśnienia tętniczego.
kwas salicylowy
Kwas salicylowy to organiczny związek chemiczny należący do grupy beta-hydroksykwasów (BHA). Jest to substancja o silnych właściwościach keratolitycznych, komedolitycznych i przeciwzapalnych, szeroko stosowana w dermatologii. Jego działanie polega na złuszczaniu martwych komórek naskórka, odblokowywaniu porów skóry oraz hamowaniu rozwoju bakterii odpowiedzialnych za powstawanie trądziku.
lidokaina
Lidokaina to miejscowy środek znieczulający z grupy amidów, szeroko stosowany w medycynie do znieczulenia miejscowego oraz jako lek przeciwarytmiczny. Działa poprzez blokowanie kanałów sodowych w błonach komórkowych neuronów, co hamuje powstawanie i przewodzenie impulsów bólowych. W kardiologii lidokaina jest klasyfikowana jako lek przeciwarytmiczny klasy IB, stabilizujący błonę komórkową kardiomiocytów.
tyrozyna
Tyrozyna to aminokwas endogenny, który pełni kluczowe funkcje w syntezie neuroprzekaźników, takich jak dopamina, adrenalina i noradrenalina. W medycynie jest stosowana jako suplement diety, wspierający funkcjonowanie układu nerwowego oraz regulujący nastrój i poziom energii. Mechanizm działania tyrozyny polega na zwiększeniu dostępności substratów niezbędnych do produkcji katecholamin, co może poprawiać funkcje poznawcze, szczególnie w warunkach stresu.
cefuroksym
Cefuroksym jest półsyntetycznym antybiotykiem z grupy cefalosporyn II generacji. Działa bakteriobójczo poprzez hamowanie syntezy ściany komórkowej bakterii. Wykazuje aktywność wobec szerokiego spektrum bakterii Gram-dodatnich (w tym Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, Staphylococcus aureus) oraz Gram-ujemnych (Haemophilus influenzae, Moraxella catarrhalis, Escherichia coli, Klebsiella pneumoniae). Cefuroksym jest stosowany w leczeniu zakażeń dróg oddechowych, moczowych, skóry i tkanek miękkich, a także w profilaktyce okołooperacyjnej.
azytromycyna
Azytromycyna to antybiotyk makrolidowy o szerokim spektrum działania przeciwbakteryjnego. Mechanizm działania polega na hamowaniu syntezy białek bakteryjnych poprzez wiązanie się z podjednostką 50S rybosomu bakteryjnego, co prowadzi do zaburzenia procesu translacji. Azytromycyna wykazuje aktywność wobec wielu bakterii Gram-dodatnich (w tym paciorkowców), Gram-ujemnych (Haemophilus influenzae, Moraxella catarrhalis), atypowych (Mycoplasma, Chlamydia, Legionella) oraz niektórych beztlenowców.
olmesartan medoksomil
Olmesartan medoksomil to lek przeciwnadciśnieniowy z grupy antagonistów receptora angiotensyny II (ARB, sartany). Po podaniu doustnym jest szybko przekształcany w aktywny metabolit olmesartan, który selektywnie blokuje receptory AT1 angiotensyny II. Dzięki temu mechanizmowi hamuje skurcz naczyń krwionośnych i wydzielanie aldosteronu, co prowadzi do obniżenia ciśnienia tętniczego.
mometazonu furoinian
Mometazonu furoinian to syntetyczny kortykosteroid o silnym działaniu przeciwzapalnym, przeciwświądowym i obkurczającym naczynia krwionośne. Jego mechanizm działania polega na wiązaniu się z receptorami glikokortykosteroidowymi, co prowadzi do hamowania uwalniania mediatorów stanu zapalnego i reakcji alergicznych. Substancja ta charakteryzuje się wysoką skutecznością miejscową przy jednocześnie niskiej biodostępności ogólnoustrojowej, co znacząco ogranicza ryzyko działań niepożądanych typowych dla kortykosteroidów.
enoksaparyna sodowa
Enoksaparyna sodowa jest heparyną drobnocząsteczkową o działaniu przeciwzakrzepowym. Działa głównie poprzez hamowanie aktywności czynnika Xa oraz w mniejszym stopniu czynnika IIa (trombiny) w kaskadzie krzepnięcia krwi. Dzięki takiemu mechanizmowi działania, enoksaparyna skutecznie zapobiega tworzeniu się zakrzepów oraz hamuje wzrost już powstałych skrzepów.
midazolam
Midazolam to krótko działająca benzodiazepina o silnym działaniu przeciwlękowym, uspokajającym, nasennym, przeciwdrgawkowym i amnestycznym. Działa poprzez zwiększenie aktywności neuroprzekaźnika GABA w ośrodkowym układzie nerwowym, co prowadzi do spowolnienia aktywności mózgu. Midazolam jest szeroko stosowany w premedykacji przed zabiegami chirurgicznymi, procedurach diagnostycznych, sedacji podczas intensywnej terapii oraz w leczeniu stanu padaczkowego.
inozyna pranobeks
Inozyna pranobeks to związek o działaniu przeciwwirusowym i immunostymulującym. Jej mechanizm działania opiera się na hamowaniu replikacji wirusów poprzez wiązanie się z rybosomami zakażonej komórki oraz wzmacnianie odpowiedzi immunologicznej organizmu. Substancja zwiększa aktywność limfocytów T, stymuluje produkcję cytokin i aktywuje makrofagi, co przekłada się na wzmocnienie naturalnych mechanizmów obronnych organizmu.
klarytromycyna
Klarytromycyna to półsyntetyczny antybiotyk makrolidowy o szerokim spektrum działania przeciwbakteryjnego. Mechanizm działania polega na hamowaniu syntezy białek bakteryjnych poprzez wiązanie się z podjednostką 50S rybosomu bakteryjnego. Wykazuje aktywność wobec wielu bakterii Gram-dodatnich, niektórych Gram-ujemnych oraz atypowych, w tym Helicobacter pylori, Mycoplasma pneumoniae czy Chlamydia pneumoniae.
tamsulosyna
Tamsulosyna to selektywny antagonista receptorów alfa-1 adrenergicznych, stosowany głównie w leczeniu łagodnego rozrostu gruczołu krokowego (BPH). Działa poprzez blokowanie receptorów alfa-1A i alfa-1D w mięśniach gładkich gruczołu krokowego, pęcherza moczowego i cewki moczowej, co prowadzi do ich rozluźnienia. Efektem jest zmniejszenie oporu przepływu moczu, złagodzenie objawów ze strony dolnych dróg moczowych i poprawa jakości życia pacjentów.
ambroksol
Ambroksol to substancja aktywna z grupy leków mukolitycznych, stosowana w chorobach układu oddechowego przebiegających z zaburzeniami wydzielania i transportu śluzu. Działa poprzez zwiększenie wydzielania surfaktantu płucnego oraz stymulację ruchu rzęsek nabłonka oddechowego, co poprawia oczyszczanie dróg oddechowych.
lizyna
Lizyna to jeden z niezbędnych aminokwasów, którego organizm ludzki nie jest w stanie samodzielnie syntetyzować, dlatego musi być dostarczany z pożywieniem lub suplementami. Odgrywa kluczową rolę w wielu procesach metabolicznych, w tym w syntezie białek, produkcji kolagenu, absorpcji wapnia oraz tworzeniu przeciwciał, enzymów i hormonów.
seryna
Seryna to endogenny aminokwas, który pełni kluczową rolę w wielu procesach biochemicznych organizmu. Jest to aminokwas niepolarny, który może być syntetyzowany w organizmie z glicyny lub z glukozy. Seryna uczestniczy w syntezie puryn, pirymidyn, a także innych aminokwasów, w tym glicyny i cysteiny. Jest niezbędna dla prawidłowego funkcjonowania mózgu i układu nerwowego, biorąc udział w syntezie fosfolipidów potrzebnych do tworzenia osłonek mielinowych.
rywastygmina
Rywastygmina to odwracalny inhibitor cholinesterazy, stosowany głównie w leczeniu łagodnego do umiarkowanego otępienia typu alzheimerowskiego oraz otępienia związanego z chorobą Parkinsona. Działa poprzez hamowanie rozkładu acetylocholiny, neuroprzekaźnika kluczowego dla procesów pamięciowych i poznawczych, co prowadzi do zwiększenia jego stężenia w mózgu. Mechanizm ten pomaga złagodzić objawy poznawcze i zachowawcze u pacjentów z otępieniem.
ketoprofen
Ketoprofen to niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ) z grupy pochodnych kwasu propionowego. Działa przeciwbólowo, przeciwzapalnie i przeciwgorączkowo poprzez hamowanie enzymu cyklooksygenazy (COX), co prowadzi do zmniejszenia syntezy prostaglandyn – mediatorów stanu zapalnego, bólu i gorączki. Ketoprofen hamuje zarówno COX-1, jak i COX-2, przy czym wykazuje silniejsze powinowactwo do COX-1.
drospirenon
Drospirenon to syntetyczny progestagen czwartej generacji, który wykazuje również działanie antyandrogenowe i antimineralokortykoidowe. Substancja ta jest pochodną spironolaktonu, co nadaje jej unikalne właściwości wśród progestagenów. Drospirenon hamuje owulację, zmienia śluz szyjkowy oraz błonę śluzową macicy, co utrudnia implantację zarodka.
kwas asparaginowy
Kwas asparaginowy (kwas 2-aminobursztynowy) to aminokwas endogenny, który pełni kluczową rolę w wielu procesach metabolicznych organizmu. Jako neuroprzekaźnik pobudzający w ośrodkowym układzie nerwowym, działa na receptory NMDA (N-metylo-D-asparaginowe), wpływając na procesy uczenia się i pamięci. Kwas asparaginowy uczestniczy również w cyklu mocznikowym, metabolizmie białek oraz w syntezie innych aminokwasów.