Leki zawierające w składzie
kruszyna

Kruszyna (Rhamnus frangula) to substancja roślinna pozyskiwana z kory krzewu kruszyny pospolitej, bogata w antranoidy, głównie glikozydy antrachinonu. Działa przede wszystkim jako łagodny środek przeczyszczający poprzez stymulację perystaltyki jelit i zwiększenie sekrecji wody do światła jelita grubego. Mechanizm działania opiera się na lokalnym drażnieniu błony śluzowej jelita oraz hamowaniu wchłaniania wody i elektrolitów w okrężnicy.

Preparaty zawierające korę kruszyny są stosowane w leczeniu zaparć, szczególnie w przypadkach krótkotrwałych zaburzeń wypróżniania. Na polskim rynku dostępne są leki zawierające wyciąg z kory kruszyny, takie jak Radirex, Kruszyna Fix, Xenna Extra Comfort czy składniki mieszanek ziołowych o działaniu przeczyszczającym, np. Normosan, Regulax czy Laxantol.

Największą zaletą stosowania preparatów z kruszyny jest ich naturalny charakter i względnie łagodne działanie przeczyszczające. Efekt terapeutyczny pojawia się zwykle po 6-12 godzinach od podania, co pozwala na wieczorne przyjmowanie leku z efektem rannego wypróżnienia. Kruszyna nie powoduje też gwałtownych skurczów jelit, które często towarzyszą silniejszym środkom przeczyszczającym.

Należy jednak pamiętać o istotnych niebezpieczeństwach związanych z długotrwałym stosowaniem preparatów kruszyny. Przewlekłe stosowanie może prowadzić do zaburzeń gospodarki wodno-elektrolitowej, rozwoju tak zwanego jelita leniwego (atonii okrężnicy), a także melanosis coli – przebarwienia błony śluzowej jelita. Preparaty kruszyny są przeciwwskazane u pacjentów z niedrożnością jelit, zapaleniem wyrostka robaczkowego, chorobami zapalnymi jelit oraz u kobiet w ciąży i karmiących piersią. Ze względu na działanie drażniące, długotrwałe stosowanie może również prowadzić do uzależnienia od środków przeczyszczających.