Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Zasterid 5 mg

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Zasterid

Bezpieczeństwo stosowania finasterydu potwierdzono w szeregu badań przedklinicznych, które nie wykazały istotnego ryzyka dla zdrowia człowieka. Kompleksowa ocena bezpieczeństwa obejmowała badania toksykologiczne dawek wielokrotnych, potencjału genotoksycznego, działania kancerogennego oraz specjalistyczne badania farmakologiczne związane z bezpieczeństwem.¹

Badania farmakologiczne i toksykologiczne

Konwencjonalne badania farmakologiczne oceniające toksyczność po wielokrotnym podaniu, potencjał genotoksyczny oraz rakotwórczy nie wykazały występowania szczególnego zagrożenia dla ludzi. Przeprowadzono również szczegółowe badania toksykokinetyczne oraz analizę szlaków biotransformacji finasterydu, które potwierdziły korzystny profil bezpieczeństwa substancji czynnej.²

Wpływ na układ rozrodczy samców

W badaniach toksycznego wpływu na reprodukcję przeprowadzonych na samcach szczurów zaobserwowano istotne zmiany w układzie rozrodczym, które były efektem podstawowego mechanizmu działania finasterydu jako inhibitora 5-alfa-reduktazy. Obserwowano następujące efekty:³

• Zmniejszenie masy gruczołu krokowego
• Redukcja masy pęcherzyków nasiennych
• Osłabienie czynności wydzielniczej gruczołów płciowych dodatkowych
• Zmniejszenie współczynnika płodności

Należy podkreślić, że wszystkie wymienione efekty wynikają z podstawowego działania farmakologicznego finasterydu jako inhibitora 5-alfa-reduktazy, jednak ich znaczenie kliniczne dla ludzi nie zostało jednoznacznie określone.⁴

Wpływ na płody w okresie ciąży

Podobnie jak w przypadku innych inhibitorów 5-alfa-reduktazy, u płodów szczurów płci męskiej obserwowano zjawisko feminizacji, gdy finasteryd podawano samicom w okresie ciąży. Ten efekt teratogenny jest typowym działaniem niepożądanym dla tej grupy leków.⁵

Badania na małpach Rhesus

Szczególnie istotne dla oceny bezpieczeństwa stosowania finasterydu były badania przeprowadzone na małpach Rhesus. Wykazały one, że niewielkie ilości finasterydu obecne w nasieniu nie stanowią czynnika ryzyka dla rozwoju płodu męskiego.⁶

W bardziej szczegółowych badaniach podawano dożylnie finasteryd ciężarnym samicom małp Rhesus w dawce nieprzekraczającej 800 ng na dobę podczas okresu rozwoju zarodkowego i płodowego. Nie zaobserwowano żadnych nieprawidłowości u płodów płci męskiej. Warto podkreślić, że zastosowana dawka była około 60-120 razy wyższa niż szacunkowa ekspozycja kobiety na finasteryd, który mógłby być obecny w nasieniu mężczyzny przyjmującego 5 mg finasterydu.⁷

Badania przy ekspozycji doustnej

Dla potwierdzenia znaczenia wyników uzyskanych w modelu zwierzęcym małpy Rhesus dla rozwoju płodowego u ludzi, przeprowadzono dodatkowe badania z podawaniem doustnym finasterydu. Ciężarnym samicom małp podawano finasteryd doustnie w dawce 2 mg/kg masy ciała na dobę. W tych warunkach ekspozycja ogólnoustrojowa (AUC) u małp była nieznacznie (3-krotnie) wyższa niż u mężczyzn przyjmujących finasteryd w dawce 5 mg.⁸

Zastosowana dawka przekraczała szacunkową ilość finasterydu obecną w nasieniu mężczyzny około 1-2 miliony razy. W tych warunkach zaobserwowano nieprawidłowości zewnętrznych narządów płciowych u płodów płci męskiej. Nie stwierdzono jednak żadnych innych nieprawidłowości u płodów płci męskiej, a wszystkie płody płci żeńskiej były wolne od jakichkolwiek nieprawidłowości związanych ze stosowaniem finasterydu, niezależnie od zastosowanej dawki.⁹