Właściwości farmakodynamiczne leku Tramadol

Tramadol Vitabalans jest opioidowym lekiem przeciwbólowym należącym do grupy farmakoterapeutycznej innych opioidów, sklasyfikowanym pod kodem ATC: N02AX02. Lek występuje w postaci białych, okrągłych, wypukłych tabletek o średnicy 9 mm, z linią podziału na jednej stronie, umożliwiającą podział na równe dawki. Każda tabletka zawiera 50 mg tramadolu chlorowodorku (Tramadoli hydrochloridum).¹

Mechanizm działania

Tramadol działa ośrodkowo jako nieselektywny czysty agonista receptorów opioidowych μ, δ i κ, wykazując najsilniejsze powinowactwo do receptora μ. Do jego działania przeciwbólowego przyczyniają się dodatkowo inne mechanizmy, takie jak zahamowanie zwrotnego wychwytu noradrenaliny oraz nasilenie uwalniania serotoniny.²

Dodatkowe efekty farmakologiczne

Poza podstawowym działaniem przeciwbólowym, tramadol wykazuje również działanie przeciwkaszlowe. W przeciwieństwie do morfiny, nawet przy stosowaniu szerokich zakresów dawek przeciwbólowych, tramadol nie hamuje istotnie czynności układu oddechowego. Lek ma również mniejszy wpływ na perystaltykę przewodu pokarmowego w porównaniu do morfiny. Oddziaływanie tramadolu na układ krążenia określa się jako zwykle nieznaczne. Pod względem siły działania, tramadol wykazuje od 1/10 do 1/6 potencji analgetycznej morfiny.³

Badania kliniczne – populacja pediatryczna

Skuteczność i bezpieczeństwo tramadolu oceniano w szeroko zakrojonych badaniach klinicznych obejmujących ponad 2000 pacjentów pediatrycznych, od noworodków do młodzieży w wieku 17 lat. Badania te koncentrowały się na ocenie działania tramadolu podawanego zarówno drogą doustną, jak i pozajelitową w różnych wskazaniach bólowych, takich jak:⁴

• Ból pooperacyjny (głównie po zabiegach w obrębie jamy brzusznej)
• Ból po chirurgicznym usunięciu zębów
• Ból związany z urazami (złamania, oparzenia)
• Inne bolesne stany wymagające leczenia przeciwbólowego przez minimum 7 dni

Wyniki badań wykazały, że tramadol stosowany w dawkach jednorazowych do 2 mg/kg masy ciała lub w dawkach wielokrotnych do 8 mg/kg masy ciała na dobę (przy maksymalnej dawce dobowej 400 mg) charakteryzuje się:⁵

• Większą skutecznością przeciwbólową niż placebo
• Skutecznością większą lub równą w porównaniu do paracetamolu
• Skutecznością większą lub równą w porównaniu do nalbufenu
• Skutecznością większą lub równą w porównaniu do petydyny
• Skutecznością większą lub równą w porównaniu do mniejszych dawek morfiny

Istotnym spostrzeżeniem z badań klinicznych jest fakt, że profil bezpieczeństwa tramadolu u dorosłych i dzieci powyżej 1 roku życia jest podobny, co potwierdza możliwość stosowania leku w tej grupie wiekowej z zachowaniem odpowiednich zasad dawkowania.⁶