Interakcje leku
Tadamen 10 mg
Farmakokinetyka tadalafilu jest istotnie modyfikowana przez inhibitory i induktory izoenzymu CYP3A4. Ketokonazol w dawce 200 mg/dobę podwaja AUC i zwiększa Cmax o 15% przy dawce tadalafilu 10 mg, a dawka 400 mg ketokonazolu powoduje czterokrotny wzrost AUC i 22% wzrost Cmax przy dawce tadalafilu 20 mg. Rytonawir (200 mg 2x/dobę) podwaja AUC tadalafilu 20 mg bez wpływu na Cmax. Induktory CYP3A4, takie jak ryfampicyna, zmniejszają AUC tadalafilu o 88%, co może obniżać skuteczność leku. Stosowanie tadalafilu z azotanami jest przeciwwskazane ze względu na znaczące nasilenie działania hipotensyjnego, które utrzymuje się ponad 24 godziny i zanika po 48 godzinach od ostatniej dawki tadalafilu. W przypadku konieczności podania azotanów po tadalafilu, zaleca się minimum 48-godzinny odstęp oraz ścisłą kontrolę układu krążenia. Jednoczesne stosowanie z lekami blokującymi receptory α-adrenergiczne, zwłaszcza doksazosyną, może prowadzić do istotnego nasilenia hipotensji i ryzyka omdleń, dlatego jest niezalecane.
Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Badania interakcji tadalafilu obejmowały głównie dawki 10 mg i/lub 20 mg. Należy zaznaczyć, że w przypadku stosowania wyższych dawek niż 10 mg (które stosowano w niektórych badaniach), nie można wykluczyć występowania klinicznie istotnych interakcji o większym nasileniu1.
Wpływ innych substancji na tadalafil
Inhibitory cytochromu P450 mają znaczący wpływ na farmakokinetykę tadalafilu. Tadalafil metabolizowany jest głównie przez izoenzym CYP3A4. Ketokonazol, będący selektywnym inhibitorem CYP3A4, w dawce 200 mg na dobę powoduje dwukrotne zwiększenie ekspozycji (AUC) na tadalafil oraz 15% wzrost stężenia maksymalnego (Cmax) tadalafilu w porównaniu z wartościami po podaniu samego tadalafilu w dawce 10 mg. Zwiększenie dawki ketokonazolu do 400 mg na dobę skutkuje czterokrotnym wzrostem ekspozycji na tadalafil (20 mg) oraz 22% wzrostem Cmax2.
Rytonawir, inhibitor proteazy stosowany w dawce 200 mg dwa razy na dobę, będący inhibitorem CYP3A4, CYP2C9, CYP2C19 i CYP2D6, powoduje dwukrotne zwiększenie ekspozycji na tadalafil (20 mg) bez wpływu na Cmax. Inne inhibitory proteazy, takie jak sakwinawir, oraz inne inhibitory CYP3A4 (erytromycyna, klarytromycyna, itrakonazol, sok grejpfrutowy) powinny być stosowane z ostrożnością w skojarzeniu z tadalafilem, ponieważ mogą zwiększać stężenie tadalafilu w osoczu3. W rezultacie może to prowadzić do zwiększonej częstości występowania działań niepożądanych wymienionych w charakterystyce produktu leczniczego4.
Nie zostało dokładnie zbadane znaczenie nośników (np. p-glikoproteiny) w dystrybucji tadalafilu. Istnieje zatem możliwość wystąpienia interakcji z innymi lekami poprzez hamowanie funkcji nośników5.
Induktory cytochromu P450 mogą znacząco zmniejszać stężenie tadalafilu w osoczu. Ryfampicyna, będąca silnym induktorem CYP3A4, zmniejsza AUC tadalafilu o 88% w porównaniu z wartością AUC po zastosowaniu samego tadalafilu w dawce 10 mg. Takie zmniejszenie ekspozycji może prowadzić do istotnego zmniejszenia skuteczności tadalafilu, chociaż dokładny stopień tego zmniejszenia nie został określony. Inne induktory CYP3A4, takie jak fenobarbital, fenytoina i karbamazepina, mogą również obniżać stężenie tadalafilu w osoczu krwi6.
Wpływ tadalafilu na inne produkty lecznicze
Azotany: Badania kliniczne wykazały, że tadalafil (w dawkach 5 mg, 10 mg i 20 mg) znacząco nasila hipotensyjne działanie azotanów. Z tego powodu stosowanie produktu leczniczego Tadamen jest przeciwwskazane u pacjentów przyjmujących organiczne azotany w jakiejkolwiek postaci7.
Badania kliniczne, podczas których 150 osób przyjmowało tadalafil w dawce 20 mg przez 7 dni oraz nitroglicerynę 0,4 mg podjęzykowo w różnych odstępach czasowych, wykazały, że ta interakcja utrzymuje się ponad 24 godziny, ale nie jest już wykrywalna po 48 godzinach od przyjęcia ostatniej dawki tadalafilu. W sytuacjach zagrażających życiu, kiedy konieczne jest podanie azotanów, można to zrobić dopiero po upływie minimum 48 godzin od przyjęcia ostatniej dawki tadalafilu (w zakresie dawek 2,5-20 mg). W takich przypadkach azotany należy podawać wyłącznie pod ścisłą kontrolą lekarską i z jednoczesnym monitorowaniem funkcji układu krążenia8.
Przeciwnadciśnieniowe produkty lecznicze: Jednoczesne stosowanie doksazosyny (w dawce 4 mg lub 8 mg na dobę) i tadalafilu (5 mg w dawce dobowej lub 20 mg w dawce jednorazowej) istotnie nasila działanie hipotensyjne leku blokującego receptory α-adrenergiczne. Efekt ten utrzymuje się przez co najmniej 12 godzin i może wywołać objawy obejmujące omdlenia. Dlatego nie zaleca się jednoczesnego stosowania tych leków9.
W przypadku alfuzosyny i tamsulozyny nie zaobserwowano takich istotnych interakcji w badaniach z udziałem ograniczonej liczby zdrowych ochotników. Niemniej jednak, należy zachować ostrożność przy stosowaniu tadalafilu u pacjentów przyjmujących jakiekolwiek leki blokujące receptory α-adrenergiczne, szczególnie u osób w podeszłym wieku. Leczenie powinno rozpoczynać się od najmniejszej dawki, którą następnie należy stopniowo dostosowywać10.
W badaniach klinicznych oceniano możliwość nasilania hipotensyjnego działania różnych grup leków przeciwnadciśnieniowych przez tadalafil. Badano główne grupy tych leków, w tym leki blokujące kanały wapniowe (amlodypina), inhibitory konwertazy angiotensyny-ACE (enalapril), leki blokujące receptory β-adrenergiczne (metoprolol), tiazydowe leki moczopędne (bendroflumetiazyd) oraz leki blokujące receptory angiotensyny II (w różnych dawkach, stosowane w monoterapii lub w skojarzeniu z innymi lekami przeciwnadciśnieniowymi)11.
Tadalafil (w dawce 10 mg, z wyjątkiem badań z zastosowaniem leków blokujących receptory angiotensyny II i amlodypiny, w których stosowano dawkę 20 mg) nie wykazywał istotnych klinicznie interakcji z tymi grupami leków. W innym badaniu klinicznym oceniano skojarzone stosowanie tadalafilu (20 mg) z 4 grupami leków przeciwnadciśnieniowych. U pacjentów przyjmujących kilka leków przeciwnadciśnieniowych, zmiany ciśnienia tętniczego podczas wizyt kontrolnych były zależne od stopnia kontroli ciśnienia przez te leki. U pacjentów, u których ciśnienie było dobrze kontrolowane, zmniejszenie ciśnienia było minimalne i podobne do obserwowanego u zdrowych osób. U pacjentów z niekontrolowanym ciśnieniem tętniczym obniżenie ciśnienia było większe, jednak u większości z nich nie występowały objawy hipotensji12.
U pacjentów jednocześnie stosujących leki przeciwnadciśnieniowe, tadalafil w dawce 20 mg może spowodować obniżenie ciśnienia krwi, które (z wyjątkiem leków blokujących receptory α-adrenergiczne – patrz powyżej) jest zazwyczaj niewielkie i prawdopodobnie nie ma znaczenia klinicznego. Analiza danych z badań klinicznych III fazy nie wykazała różnic w profilu działań niepożądanych u pacjentów przyjmujących tadalafil z lekami przeciwnadciśnieniowymi lub bez nich. Należy jednak odpowiednio poinformować pacjentów o możliwości wystąpienia obniżenia ciśnienia krwi w przypadku jednoczesnego stosowania leków przeciwnadciśnieniowych13.
Riocyguat: Badania przedkliniczne wykazały nasilone działanie obniżające ciśnienie krwi w przypadku jednoczesnego stosowania inhibitorów PDE5 i riocyguatu. W badaniach klinicznych riocyguat nasilał działanie hipotensyjne inhibitorów PDE5. W badanej populacji nie zaobserwowano korzystnego działania klinicznego takiego skojarzenia. Jednoczesne stosowanie riocyguatu i inhibitorów PDE5, w tym tadalafilu, jest przeciwwskazane14.
Inhibitory 5-alfa-reduktazy: W badaniu klinicznym porównującym tadalafil w dawce 5 mg stosowany jednocześnie z finasterydem 5 mg, z placebo stosowanym z finasterydem 5 mg w leczeniu objawów łagodnego rozrostu gruczołu krokowego, nie zaobserwowano nowych działań niepożądanych. Ponieważ nie przeprowadzono formalnego badania interakcji oceniającego wpływ tadalafilu i inhibitorów 5-alfa-reduktazy, należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania tadalafilu z tymi lekami15.
Substraty CYP1A2 (np. teofilina): W farmakologicznym badaniu klinicznym, podczas którego podawano tadalafil w dawce 10 mg jednocześnie z teofiliną (nieselektywnym inhibitorem fosfodiesterazy), nie stwierdzono interakcji farmakokinetycznej. Jedynym obserwowanym efektem farmakodynamicznym było niewielkie (3,5 uderzeń/minutę) zwiększenie częstości akcji serca. Chociaż efekt ten był niewielki i nie miał znaczenia klinicznego w tym badaniu, należy go uwzględnić w przypadku jednoczesnego stosowania tych leków16.
Etynyloestradiol i terbutalina: Wykazano, że tadalafil zwiększa biodostępność etynyloestradiolu podawanego doustnie. Podobnego zwiększenia biodostępności można oczekiwać przy doustnym stosowaniu terbutaliny, jednak kliniczne znaczenie tego zjawiska nie zostało dokładnie określone17.
Produkty lecznicze metabolizowane przez cytochrom P450: Nie przewiduje się, aby tadalafil powodował klinicznie istotne hamowanie lub indukcję klirensu leków metabolizowanych przez izoenzymy CYP450. Badania potwierdziły, że tadalafil nie hamuje ani nie indukuje izoenzymów CYP450, w tym CYP3A4, CYP1A2, CYP2D6, CYP2E1, CYP2C9 i CYP2C1918.
Substraty CYP2C9 (np. R-warfaryna): Tadalafil (w dawkach 10 mg i 20 mg) nie wywierał klinicznie istotnego wpływu na ekspozycję (AUC) na S-warfarynę i R-warfarynę (substraty CYP2C9), ani nie wpływał na zmiany czasu protrombinowego wywołane przez warfarynę19.
Kwas acetylosalicylowy: Tadalafil (w dawkach 10 mg i 20 mg) nie zwiększał wydłużenia czasu krwawienia spowodowanego przez kwas acetylosalicylowy20.
Przeciwcukrzycowe produkty lecznicze: Nie przeprowadzono szczegółowych badań dotyczących interakcji tadalafilu z przeciwcukrzycowymi produktami leczniczymi21.
Interakcje tadalafilu z alkoholem
Jednoczesne stosowanie tadalafilu (w dawkach 10 mg lub 20 mg) z alkoholem nie wpływa na stężenie alkoholu we krwi. Średnie maksymalne stężenie alkoholu we krwi wynosiło 0,08% podczas łącznego stosowania tych substancji. Ponadto, nie zaobserwowano zmian w stężeniu tadalafilu w ciągu 3 godzin po jednoczesnym podaniu z alkoholem22.
W badaniach spożycie alkoholu było planowane tak, aby zapewnić jego maksymalne wchłanianie (alkohol spożywano na czczo i nie przyjmowano pokarmu przez 2 kolejne godziny). Tadalafil w dawce 20 mg nie nasilał średniego spadku ciśnienia krwi wywołanego alkoholem (w dawce 0,7 g/kg mc., co odpowiada około 180 ml 40% alkoholu dla mężczyzny o masie ciała 80 kg). U niektórych osób obserwowano jednak zawroty głowy przy zmianie pozycji ciała oraz objawy niedociśnienia ortostatycznego23.
Jednoczesne podanie tadalafilu z mniejszymi dawkami alkoholu (0,6 g/kg mc.) nie powodowało niedociśnienia, natomiast zawroty głowy występowały z podobną częstością jak po spożyciu samego alkoholu. Tadalafil w dawce 10 mg nie nasilał wpływu alkoholu na funkcje poznawcze24.
Tabela interakcji z tadalafilem
| Substancja/grupa leków | Rodzaj interakcji | Opis interakcji | Poziom istotności |
|---|---|---|---|
| Azotany organiczne | Farmakodynamiczna | Znaczące nasilenie działania hipotensyjnego azotanów. Interakcja utrzymuje się >24h, zanika po 48h od ostatniej dawki tadalafilu. | Bardzo wysoki (przeciwwskazanie) |
| Inhibitory CYP3A4 (ketokonazol, itrakonazol, rytonawir, erytromycyna, klarytromycyna, sok grejpfrutowy) | Farmakokinetyczna | Zwiększenie ekspozycji (AUC) na tadalafil od 2 do 4 razy. Zwiększenie Cmax o 15-22%. | Wysoki |
| Induktory CYP3A4 (ryfampicyna, fenobarbital, fenytoina, karbamazepina) | Farmakokinetyczna | Zmniejszenie AUC tadalafilu (o 88% dla ryfampicyny), potencjalne zmniejszenie skuteczności. | Wysoki |
| Leki blokujące receptory α-adrenergiczne (doksazosyna) | Farmakodynamiczna | Nasilenie działania hipotensyjnego, ryzyko omdleń. Efekt utrzymuje się ≥12h. | Wysoki (niezalecane) |
| Alfuzosyna, tamsulozyna | Farmakodynamiczna | Potencjalne nasilenie działania hipotensyjnego, mniej nasilone niż przy doksazosynie. | Umiarkowany (zalecana ostrożność) |
| Leki przeciwnadciśnieniowe (ogólnie) | Farmakodynamiczna | Niewielkie dodatkowe obniżenie ciśnienia tętniczego, zazwyczaj bez znaczenia klinicznego. | Niski do umiarkowanego |
| Riocyguat | Farmakodynamiczna | Nasilone działanie hipotensyjne, bez korzystnego efektu klinicznego. | Bardzo wysoki (przeciwwskazanie) |
| Inhibitory 5-alfa-reduktazy (finasteryd) | Nieznana | Brak nowych działań niepożądanych w badaniu klinicznym. | Niski (zalecana ostrożność) |
| Teofilina | Farmakodynamiczna | Niewielkie zwiększenie częstości akcji serca (3,5 uderzeń/min). | Niski |
| Etynyloestradiol, terbutalina | Farmakokinetyczna | Zwiększenie biodostępności po podaniu doustnym. | Niski do umiarkowanego |
| Alkohol | Farmakodynamiczna | Brak wpływu na stężenie alkoholu we krwi. Możliwe zawroty głowy i niedociśnienie ortostatyczne u niektórych osób. | Niski do umiarkowanego |
| Warfaryna | Farmakokinetyczna | Brak klinicznie istotnego wpływu na ekspozycję (AUC) S-warfaryny i R-warfaryny, brak wpływu na czas protrombinowy. | Niski |
| Kwas acetylosalicylowy | Farmakodynamiczna | Brak wpływu na wydłużenie czasu krwawienia. | Niski |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania