Wpływ pregabaliny na płodność, ciążę i laktację

Pregabalina, substancja czynna produktu leczniczego Tabagine (dostępnego w dawkach 75 mg, 150 mg i 300 mg w postaci kapsułek twardych), wymaga szczególnej uwagi w kontekście stosowania u kobiet w wieku rozrodczym, kobiet ciężarnych oraz karmiących piersią. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje, które należy przekazać pacjentkom podczas konsultacji medycznej.¹

Antykoncepcja u kobiet w wieku rozrodczym

Kobiety w wieku rozrodczym, które przyjmują pregabalinę, muszą bezwzględnie stosować skuteczną metodę antykoncepcji przez cały okres farmakoterapii. Ta informacja powinna być wyraźnie komunikowana pacjentkom przed rozpoczęciem leczenia preparatem Tabagine, ze względu na potencjalne ryzyko związane z ekspozycją płodu na pregabalinę.²

Pregabalina w okresie ciąży

Toksyczność reprodukcyjna pregabaliny została potwierdzona w badaniach na zwierzętach. Istotnym jest fakt, że wykazano przenikanie pregabaliny przez łożysko u szczurów, co sugeruje możliwość podobnego mechanizmu u ludzi. Należy zatem założyć, że pregabalina może przenikać przez łożysko również u kobiet ciężarnych.³

Poważne wady wrodzone

Dane kliniczne dotyczące wpływu pregabaliny na rozwój płodu pochodzą z obszernego badania obserwacyjnego prowadzonego w krajach skandynawskich. Badanie to objęło ponad 2700 ciąż, w których wystąpiła ekspozycja na pregabalinę w pierwszym trymestrze. Wyniki jednoznacznie wskazują na zwiększoną częstość występowania poważnych wad wrodzonych (MCM, major congenital malformation) u dzieci eksponowanych na pregabalinę w porównaniu z populacją nienarażoną – 5,9% w porównaniu z 4,1%.⁴

Analiza statystyczna wskazuje, że ryzyko wystąpienia poważnych wad wrodzonych w populacji dzieci narażonych na pregabalinę w pierwszym trymestrze ciąży było nieznacznie podwyższone w porównaniu z populacją nienarażoną [skorygowany współczynnik zapadalności i 95% przedział ufności: 1,14 (0,96–1,35)]. Co istotne, ryzyko to było również wyższe w porównaniu z populacjami narażonymi na inne leki przeciwpadaczkowe czy przeciwdepresyjne, takie jak lamotrygina [1,29 (1,01-1,65)] oraz duloksetyna [1,39 (1,07–1,82)].⁵

Szczegółowe analizy poszczególnych typów wad wrodzonych wykazały zwiększone ryzyko następujących zaburzeń rozwojowych:

• Wady rozwojowe układu nerwowego
• Wady rozwojowe narządu wzroku
• Rozszczepy ustno-twarzowe
• Wady rozwojowe dróg moczowych
• Wady rozwojowe narządów płciowych

Należy jednak zaznaczyć, że liczbowo wartości te były niewielkie, a szacunki nieprecyzyjne.⁶

W związku z powyższymi danymi, produktu Tabagine nie należy stosować w okresie ciąży, chyba że spodziewane korzyści dla matki znacząco przewyższają potencjalne ryzyko dla płodu. Decyzja o zastosowaniu leku u kobiety ciężarnej powinna być zawsze poprzedzona dokładną analizą stosunku korzyści do ryzyka i szczegółową rozmową z pacjentką.⁷

Pregabalina podczas karmienia piersią

Badania farmakokinetyczne wykazały, że pregabalina przenika do mleka ludzkiego. Jednakże wpływ pregabaliny na organizm noworodków i niemowląt karmionych piersią nie został dotychczas jednoznacznie określony i pozostaje nieznany.⁸

W przypadku konieczności zastosowania pregabaliny u kobiety karmiącej piersią, lekarz powinien przeprowadzić dokładną analizę indywidualnej sytuacji klinicznej i podjąć decyzję, czy należy przerwać karmienie piersią, czy też przerwać podawanie pregabaliny. Decyzja ta powinna uwzględniać zarówno korzyści wynikające z karmienia piersią dla dziecka, jak i korzyści z leczenia pregabaliną dla matki.⁹

Wpływ na płodność

Brak jest danych z badań klinicznych dotyczących wpływu pregabaliny na płodność kobiet, co stanowi istotną lukę w wiedzy na temat bezpieczeństwa stosowania tego leku.¹⁰

W odniesieniu do wpływu na płodność męską, przeprowadzono badanie kliniczne oceniające wpływ pregabaliny na ruchliwość plemników. Zdrowym mężczyznom podawano pregabalinę w wysokiej dawce 600 mg na dobę. Po 3 miesiącach terapii nie stwierdzono żadnego wpływu na parametry ruchliwości plemników.¹¹

Należy jednak zwrócić uwagę, że w badaniach przedklinicznych na zwierzętach obserwowano niekorzystny wpływ pregabaliny na płodność:

• U samic szczurów wykazano niekorzystny wpływ na rozród
• U samców szczurów stwierdzono niekorzystny wpływ zarówno na rozród, jak i na rozwój

Kliniczne znaczenie tych obserwacji pozostaje nieustalone i wymaga dalszych badań.¹²

Kluczowe informacje dla lekarza prowadzącego

Przedstawione dane wskazują na konieczność szczególnej ostrożności przy stosowaniu pregabaliny (Tabagine) u kobiet w wieku rozrodczym oraz bezwzględne przeciwwskazanie do jej stosowania w ciąży, z wyjątkiem sytuacji, gdy korzyści dla matki znacząco przewyższają ryzyko dla płodu. Podczas konsultacji z pacjentką lekarz powinien przekazać pełną informację na temat ryzyka związanego ze stosowaniem pregabaliny w okresie ciąży, ze szczególnym uwzględnieniem zwiększonego ryzyka poważnych wad wrodzonych stwierdzonych w badaniach obserwacyjnych.¹³

W przypadku kobiet karmiących piersią, należy rozważyć stosunek korzyści do ryzyka zarówno dla matki, jak i dla dziecka, mając na uwadze przenikanie pregabaliny do mleka ludzkiego i niepewny wpływ na rozwijający się organizm niemowlęcia.¹⁴