Właściwości farmakokinetyczne
Rifamazid 300 mg + 150 mg

Rifamazid to preparat złożony zawierający ryfampicynę i izoniazyd, stosowany w terapii gruźlicy, dostępny w dawkach 150 mg ryfampicyny + 100 mg izoniazydu oraz 300 mg ryfampicyny + 150 mg izoniazydu. Obie substancje cechują się niemal 100% wchłanianiem po podaniu na czczo, jednak obecność pokarmu istotnie obniża ich biodostępność. Ryfampicyna osiąga maksymalne stężenie około 10 μg/ml po 2-4 godzinach (dawka 10 mg/kg mc.), wykazuje 80% wiązania z białkami osocza oraz okres półtrwania zależny od dawki: około 3 godziny przy 600 mg i 5 godzin przy 900 mg. Charakteryzuje się dobrą penetracją do tkanek i płynu mózgowo-rdzeniowego, co jest kluczowe w leczeniu gruźliczego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych. Metabolizowana jest intensywnie w wątrobie do aktywnego metabolitu deacetyloryfampicyny, a eliminacja odbywa się głównie przez układ wątrobowo-żółciowy (kał) oraz w mniejszym stopniu przez nerki.

Właściwości farmakokinetyczne leku Rifamazid

Rifamazid to preparat złożony zawierający dwie substancje czynne: ryfampicynę i izoniazyd, stosowany w leczeniu gruźlicy. Dostępny jest w dwóch dawkach: 150 mg ryfampicyny + 100 mg izoniazydu oraz 300 mg ryfampicyny + 150 mg izoniazydu w postaci kapsułek twardych barwy wiśniowej. Poniżej przedstawiono szczegółowe właściwości farmakokinetyczne tego produktu leczniczego.1

Absorpcja i wpływ pokarmu

Ryfampicyna i izoniazyd podane doustnie na czczo w jednym produkcie charakteryzują się dobrą absorpcją, sięgającą niemal 100%. Należy zaznaczyć, że obecność pokarmu w żołądku w istotny sposób zaburza proces wchłaniania obu substancji czynnych, co może wpływać na skuteczność terapeutyczną leku.2

Parametry farmakokinetyczne ryfampicyny

Po doustnym podaniu ryfampicyny w dawce 10 mg/kg masy ciała, maksymalne stężenie we krwi (Cmax) osiągane jest po około 2-4 godzinach i wynosi około 10 μg/ml. Ryfampicyna charakteryzuje się wysokim stopniem wiązania z białkami osocza, sięgającym 80%.3

Okres półtrwania (t1/2) ryfampicyny jest zależny od dawki. Po podaniu 600 mg ryfampicyny okres półtrwania wynosi około 3 godzin, natomiast zwiększenie dawki do 900 mg powoduje wydłużenie t1/2 do około 5 godzin. Ryfampicyna charakteryzuje się dobrą penetracją do tkanek i płynów ustrojowych, w tym również do płynu mózgowo-rdzeniowego, co ma istotne znaczenie w leczeniu gruźliczego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych.4

Metabolizm i eliminacja ryfampicyny

Ryfampicyna podlega intensywnym przemianom metabolicznym w wątrobie, gdzie ulega przekształceniu do aktywnego metabolitu – deacetyloryfampicyny. Główna droga eliminacji ryfampicyny i jej metabolitów przebiega przez układ wątrobowo-żółciowy, z wydalaniem przede wszystkim z kałem. W mniejszym stopniu substancja ta jest wydalana przez nerki z moczem.5

Parametry farmakokinetyczne izoniazydu

Po doustnym podaniu izoniazydu, maksymalne stężenie we krwi osiągane jest stosunkowo szybko, bo już po 1-2 godzinach. Okres półtrwania izoniazydu wynosi od 1 do 3 godzin. W przeciwieństwie do ryfampicyny, izoniazyd wiąże się z białkami osocza w znacznie mniejszym stopniu, wynoszącym 20-30%.6

Izoniazyd charakteryzuje się bardzo dobrą penetracją do większości tkanek i płynów ustrojowych organizmu, w tym do płynu mózgowo-rdzeniowego, śliny, plwociny oraz potu. Substancja ta przenika również przez barierę łożyskową oraz do mleka kobiecego, co ma znaczenie kliniczne przy stosowaniu leku u kobiet w ciąży i karmiących piersią.7

Metabolizm i eliminacja izoniazydu

Metabolizm izoniazydu zachodzi głównie w wątrobie i obejmuje procesy dehydratacji oraz acetylacji. W przypadku acetylacji izoniazydu występują istotne różnice osobnicze w szybkości przebiegu tego procesu, co wynika z polimorfizmu genetycznego. Zjawisko to dzieli populację na osoby szybko i wolno acetylujące. U osób rasy białej proces acetylacji przebiega z reguły znacznie szybciej niż u przedstawicieli innych ras.8

Izoniazyd i jego metabolity są wydalane głównie przez nerki. Całkowite wydalenie izoniazydu z organizmu następuje w ciągu 24 godzin od podania leku.9

Interakcje farmakokinetyczne

Należy podkreślić, że połączenie ryfampicyny i izoniazydu w jednym preparacie (Rifamazid) nie wpływa na parametry farmakokinetyczne poszczególnych substancji czynnych, co pozwala na zachowanie ich indywidualnych właściwości terapeutycznych. Zastosowanie obu leków w jednej kapsułce stanowi wygodną formę terapii skojarzonej, zmniejszając liczbę przyjmowanych preparatów i potencjalnie zwiększając współpracę pacjenta.10

Zestawienie parametrów farmakokinetycznych

Parametr farmakokinetyczny Ryfampicyna Izoniazyd
Wchłanianie na czczo Prawie 100% Prawie 100%
Czas do osiągnięcia Cmax 2-4 godziny 1-2 godziny
Stężenie maksymalne (Cmax) ~10 μg/ml (przy dawce 10 mg/kg mc.) Brak danych liczbowych
Wiązanie z białkami osocza 80% 20-30%
Okres półtrwania (t1/2) ~3 godz. (600 mg)
~5 godz. (900 mg)
1-3 godziny
Dystrybucja Dobra penetracja do tkanek i płynów ustrojowych, w tym do płynu mózgowo-rdzeniowego Łatwa penetracja do większości tkanek, płynów ustrojowych, śliny, plwociny, potu; przenika przez barierę łożyska i do mleka
Metabolizm Intensywna przemiana w wątrobie do deacetyloryfampicyny W wątrobie (dehydratacja, acetylacja); polimorfizm genetyczny wpływający na szybkość acetylacji
Wydalanie Głównie z żółcią (kałem), w małym stopniu z moczem Z moczem w ciągu 24 godzin
  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl