Działania niepożądane
Podtlenek azotu SIAD 100% v/v
Podtlenek azotu SIAD (dinitrogenii oxidum, stężenie min. 100% objętości) wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które należy monitorować podczas terapii. Najczęściej obserwowane działania obejmują nudności i wymioty (≥1/100 do <1/10), euforię, zaburzenia nastroju, zawroty głowy lub omdlenia (≥1/100 do <1/10), a także zmniejszone wysycenie hemoglobiny tlenem u dzieci, co może prowadzić do hipoksemii i wymaga monitorowania saturacji. Rzadziej występują wzdęcia (≥1/1 000 do <1/100) oraz uczucie ciśnienia w uchu środkowym (≥1/1 000 do <1/100). Poważne, choć rzadkie działania niepożądane (≥1/10 000 do <1/1 000) obejmują zaburzenia rytmu serca, bradykardię, nadciśnienie płucne, niedociśnienie tętnicze u noworodków, rozproszone niedotlenienie po inhalacji, niedokrwistość megaloblastyczną i granulocytopenię przy stosowaniu powyżej 24 godzin, a także zaburzenia neurologiczne takie jak mielopatia, polineuropatia, bóle głowy, skurcze mięśni i zwiększenie ciśnienia śródczaszkowego.
- Działania niepożądane podtlenku azotu
- Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych
- Szczegółowa charakterystyka działań niepożądanych
- Częste działania niepożądane (≥1/100 do <1/10)
- Niezbyt częste działania niepożądane (≥1/1 000 do <1/100)
- Rzadkie działania niepożądane (≥1/10 000 do <1/1 000)
- Działania niepożądane o nieznanej częstości
- Tabela działań niepożądanych
- Monitorowanie działań niepożądanych
- Kolejne rozdziały
Działania niepożądane podtlenku azotu
Podtlenek azotu SIAD (gaz medyczny skroplony) może wywoływać szereg działań niepożądanych o różnym nasileniu i częstości występowania. Substancja czynna dinitrogenii oxidum (podtlenek azotu) w stężeniu min. 100% objętości wywołuje specyficzne efekty uboczne, które należy monitorować podczas terapii. Poniżej przedstawiono szczegółową analizę działań niepożądanych zgłaszanych podczas stosowania tego produktu leczniczego.1
Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych
Zgodnie z przyjętymi standardami, częstość występowania działań niepożądanych sklasyfikowano według następujących kategorii:2
- Bardzo często: ≥1/10 (występuje u więcej niż 1 na 10 pacjentów)
- Często: ≥1/100 do <1/10 (występuje u 1 do 10 na 100 pacjentów)
- Niezbyt często: ≥1/1 000 do <1/100 (występuje u 1 do 10 na 1 000 pacjentów)
- Rzadko: ≥1/10 000 do <1/1 000 (występuje u 1 do 10 na 10 000 pacjentów)
- Bardzo rzadko: <1/10 000 (występuje u mniej niż 1 na 10 000 pacjentów)
- Częstość nieznana: nie może być określona na podstawie dostępnych danych
Szczegółowa charakterystyka działań niepożądanych
Częste działania niepożądane (≥1/100 do <1/10)
W tej grupie obserwuje się działania niepożądane dotyczące kilku układów:3
- Zaburzenia żołądka i jelit: nudności i wymioty – problemy te mogą wystąpić w trakcie lub po zakończeniu podawania podtlenku azotu
- Zaburzenia psychiczne: euforia (poczucie nieuzasadnionego zadowolenia), zaburzenia nastroju, zawroty głowy lub omdlenia – związane z wpływem podtlenku azotu na ośrodkowy układ nerwowy
- Zaburzenia układu krwionośnego i chłonnego: zmniejszone wysycenie hemoglobiny tlenem u dzieci – może prowadzić do hipoksemii i wymaga monitorowania saturacji
Niezbyt częste działania niepożądane (≥1/1 000 do <1/100)
W tej kategorii znajdują się:4
- Zaburzenia żołądka i jelit: wzdęcia – związane z rozprężaniem gazów w przewodzie pokarmowym
- Zaburzenia ucha i błędnika: uczucie ciśnienia w uchu środkowym – może być szczególnie odczuwalne przy szybkiej zmianie ciśnień (np. podczas transportu pacjenta)
Rzadkie działania niepożądane (≥1/10 000 do <1/1 000)
Rzadko występujące, ale potencjalnie poważne działania niepożądane obejmują:5
- Zaburzenia pracy serca:
- Zaburzenia rytmu serca – nieprawidłowości w regularności, częstości lub przewodzeniu impulsów w sercu
- Bradykardia – zwolnienie rytmu serca poniżej fizjologicznej normy
- Nadciśnienie płucne – podwyższone ciśnienie w naczyniach płucnych
- Niedociśnienie tętnicze (u noworodków) – obniżone ciśnienie krwi, szczególnie niebezpieczne u noworodków
- Rozproszone niedotlenienie bezpośrednio po zakończeniu inhalacji podtlenkiem azotu – wymaga szczególnej uwagi w okresie bezpośrednio po zaprzestaniu podawania gazu
- Zaburzenia układu krwionośnego i chłonnego (w przypadku stosowania przez ponad 24 godziny):
- Niedokrwistość megaloblastyczna – związana z zaburzeniami metabolizmu witaminy B12
- Granulocytopenia – zmniejszona liczba granulocytów, co może prowadzić do osłabienia odporności
Dodatkowo w kategorii rzadkich działań niepożądanych obserwuje się:6
- Zaburzenia układu nerwowego:
- Mielopatia – uszkodzenie rdzenia kręgowego, mogące prowadzić do zaburzeń neurologicznych
- Polineuropatia – uszkodzenie wielu nerwów obwodowych
- Bóle głowy – mogą być nasilone i uporczywe
- Skurcze mięśni – nieregularne skurcze grup mięśniowych
- Zwiększenie ciśnienia śródczaszkowego – może prowadzić do poważnych powikłań neurologicznych
- Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia:
- Bezdech – przejściowe zatrzymanie oddychania
- Skurcz oskrzeli – zwężenie dróg oddechowych utrudniające przepływ powietrza
Działania niepożądane o nieznanej częstości
Działania, których częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych:7
- Zaburzenia układu nerwowego:
- Mieloneuropatia – złożone zaburzenie obejmujące zarówno rdzeń kręgowy jak i nerwy obwodowe
- Neuropatia – dysfunkcja pojedynczych nerwów
- Podostre zwyrodnienie rdzenia kręgowego – postępujące zwyrodnienie rdzenia kręgowego
- Uogólnione napady padaczkowe – wynik nadmiernej aktywności elektrycznej w mózgu
- Zaburzenia psychiczne:
- Uzależnienie – patologiczna potrzeba stosowania podtlenku azotu
Tabela działań niepożądanych
| Klasyfikacja układów i narządów | Działanie niepożądane | Częstość występowania | Opis i konsekwencje kliniczne |
|---|---|---|---|
| Zaburzenia żołądka i jelit | Nudności, wymioty | Często (≥1/100 do <1/10) | Objawy dyspeptyczne pojawiające się w trakcie lub po zakończeniu podawania gazu |
| Wzdęcia | Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) | Rozprężanie gazów w przewodzie pokarmowym | |
| Zaburzenia psychiczne | Euforia, zaburzenia nastroju, zawroty głowy lub omdlenia | Często (≥1/100 do <1/10) | Związane z wpływem na ośrodkowy układ nerwowy, zwykle przemijające |
| Uzależnienie | Częstość nieznana | Patologiczna potrzeba stosowania leku, mogąca prowadzić do nadużywania | |
| Zaburzenia układu krwionośnego i chłonnego | Zmniejszone wysycenie hemoglobiny tlenem u dzieci | Często (≥1/100 do <1/10) | Może prowadzić do hipoksemii, wymaga monitorowania saturacji |
| Niedokrwistość megaloblastyczna, granulocytopenia | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Występuje przy stosowaniu przez ponad 24 godziny, związane z inaktywacją witaminy B12 | |
| Zaburzenia ucha i błędnika | Uczucie ciśnienia w uchu środkowym | Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) | Może być odczuwalne przy zmianie ciśnień (np. podczas transportu) |
| Zaburzenia pracy serca | Zaburzenia rytmu serca, bradykardia, nadciśnienie płucne, niedociśnienie tętnicze (u noworodków) | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Zaburzenia hemodynamiczne wymagające monitorowania i interwencji |
| Rozproszone niedotlenienie | Hipoksemia pozabiegowa | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Występuje bezpośrednio po zakończeniu inhalacji podtlenkiem azotu |
| Zaburzenia układu nerwowego | Mielopatia, polineuropatia, bóle głowy, skurcze mięśni, zwiększenie ciśnienia śródczaszkowego | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Zaburzenia neurologiczne o różnym nasileniu i obrazie klinicznym |
| Mieloneuropatia, neuropatia, podostre zwyrodnienie rdzenia kręgowego, uogólnione napady padaczkowe | Częstość nieznana | Poważne zaburzenia neurologiczne, mogące prowadzić do długotrwałych deficytów | |
| Zaburzenia układu oddechowego | Bezdech, skurcz oskrzeli | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) | Zaburzenia oddychania wymagające natychmiastowej interwencji |
Monitorowanie działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu kluczowe znaczenie ma monitorowanie i zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to ciągłą ocenę stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego Podtlenek azotu SIAD.8
Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych:9
- Adres: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
- Tel.: +48 22 49 21 301
- Faks: +48 22 49 21 309
- e-mail: [email protected]
Działania niepożądane można zgłaszać również bezpośrednio podmiotowi odpowiedzialnemu za wprowadzenie produktu leczniczego do obrotu.10
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania