Właściwości farmakodynamiczne
Ozased 2 mg/ml

Właściwości farmakodynamiczne midazolamu

Midazolam, substancja czynna zawarta w produkcie leczniczym OZASED (2 mg/ml, roztwór doustny w pojemniku jednodawkowym), należy do grupy farmakoterapeutycznej benzodiazepin i oznaczony jest kodem ATC: N05CD08. Lek ten wykazuje szereg istotnych z punktu widzenia klinicznego właściwości farmakodynamicznych, które determinują jego zastosowanie w praktyce medycznej.¹

Mechanizm działania

Midazolam jest pochodną leków z grupy imidazobenzodiazepin. Jego działanie farmakologiczne opiera się na odwracalnych interakcjach z receptorem kwasu gamma-aminomasłowego (GABA) benzodiazepin w ośrodkowym układzie nerwowym. GABA stanowi główny neuroprzekaźnik o działaniu hamującym w ośrodkowym układzie nerwowym, a interakcja midazolamu z receptorami GABA prowadzi do nasilenia jego działania hamującego.²

Spektrum działań farmakodynamicznych

Właściwości farmakodynamiczne midazolamu oraz jego metabolitów wykazują podobieństwo do działania innych benzodiazepin. Spektrum działania obejmuje:³

• Działanie uspokajające – zmniejszenie aktywności ośrodkowego układu nerwowego, prowadzące do uspokojenia pacjenta
• Działanie przeciwlękowe (anksjolityczne) – redukcja uczucia lęku i niepokoju
• Działanie amnestyczne (niepamięć następcza) – zaburzenie tworzenia nowych wspomnień, przydatne przy zabiegach medycznych
• Działanie nasenne – indukcja snu i poprawa jego jakości
• Działanie zwiotczające mięśnie – zmniejszenie napięcia mięśniowego
• Działanie przeciwdrgawkowe – hamowanie nadmiernej aktywności elektrycznej w mózgu, co zapobiega drgawkom

Charakterystyka działania farmakologicznego

Działanie farmakologiczne midazolamu charakteryzuje się stosunkowo krótkim czasem działania. Jest to spowodowane szybkimi przemianami metabolicznymi, jakim podlega substancja czynna w organizmie. Istotną cechą midazolamu jest możliwość szybkiego odwrócenia jego działania za pomocą flumazenilu, specyficznego antagonisty receptora benzodiazepin, co zwiększa bezpieczeństwo stosowania leku w praktyce klinicznej.⁴

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania

Dane pochodzące z opublikowanych raportów z badań klinicznych jednoznacznie potwierdzają skuteczność doustnie podawanego midazolamu jako środka uspokajającego i przeciwlękowego (anksjolitycznego) u dzieci i młodzieży. Jego zastosowanie jest szczególnie korzystne przed zabiegami chirurgicznymi wymagającymi znieczulenia, a także w innych procedurach medycznych, które wiążą się z koniecznością sedacji bez podawania środków znieczulających.⁵

Badania kliniczne w populacji pediatrycznej

Przeprowadzono liczne badania obejmujące setki dzieci wymagających umiarkowanej sedacji przed znieczuleniem lub zabiegiem medycznym. Pacjenci pediatryczni otrzymywali pojedynczą dawkę midazolamu doustnie, bez jednoczesnego stosowania innych leków o działaniu depresyjnym na ośrodkowy układ nerwowy. Wyniki badań wykazały, że maksymalny efekt uspokajający osiągano w czasie od 30 do 45 minut po podaniu midazolamu w dawce od 0,25 do 1,0 mg/kg masy ciała. Podobne rezultaty uzyskano w zakresie działania przeciwlękowego.⁶

Zależność efektu farmakodynamicznego od stężenia

Działanie uspokajające midazolamu obserwowano przy stężeniach leku w osoczu wynoszących od 30 do 160 ng/ml. Wartość EC50 (połowa maksymalnego stężenia efektywnego) wahała się od 18 do 171 ng/ml, w zależności od metody stosowanej do oceny sedacji. Dane te dotyczą zarówno dzieci, jak i dorosłych pacjentów.⁷

Badanie kliniczne produktu OZASED

Przeprowadzono specjalne badanie kliniczne oceniające skuteczność produktu leczniczego OZASED u dzieci i młodzieży w wieku od 6 miesięcy do 17 lat, którzy wymagali premedykacji przed znieczuleniem. Wyniki tego badania są spójne z danymi dostępnymi w piśmiennictwie naukowym.⁸

Efekt uspokajający i przeciwlękowy obserwowano już w ciągu 30 minut po doustnym podaniu pojedynczej dawki produktu OZASED, wynoszącej średnio 0,269 mg/kg masy ciała. Działanie to korelowało ze stężeniem midazolamu w osoczu w zakresie od 15 do 65 ng/ml.⁹

Badania u dorosłych

W badaniach z udziałem zdrowych dorosłych uczestników, którym podawano doustnie produkt leczniczy OZASED w dawce 15 mg (co odpowiadało średnio 0,245 mg/kg masy ciała), zaobserwowano stężenie EC50 wynoszące 53,82 ng/ml.¹⁰

Należy podkreślić, że nie są dostępne dane dotyczące działania produktu leczniczego OZASED u dzieci i młodzieży niebędących na czczo w wieku od 6 miesięcy do 17 lat, którzy otrzymywali pojedynczą doustną dawkę tego preparatu.¹¹