Właściwości farmakodynamiczne

Oxyduo, preparat zawierający 40 mg oksykodonu chlorowodorku (co odpowiada 36 mg oksykodonu) oraz 20 mg naloksonu chlorowodorku (jako 21,8 mg naloksonu chlorowodorku dwuwodnego, co odpowiada 18 mg naloksonu) należy do grupy farmakoterapeutycznej: układ nerwowy; leki przeciwbólowe, opioidy, naturalne alkaloidy opium, oznaczonej kodem ATC: N02AA55. ¹

Mechanizm działania

Mechanizm działania Oxyduo opiera się na synergistycznym oddziaływaniu dwóch substancji czynnych na receptory opioidowe. Zarówno oksykodon, jak i nalokson wykazują powinowactwo do receptorów opioidowych trzech typów: kappa, mu i delta, zlokalizowanych w mózgu, rdzeniu kręgowym oraz narządach obwodowych, w tym w jelitach. ²

Oksykodon działa jako agonista receptorów opioidowych, co oznacza, że łączy się z endogennymi receptorami opioidowymi w ośrodkowym układzie nerwowym, wywołując efekt przeciwbólowy. ³

Z kolei nalokson reprezentuje odmienne działanie farmakologiczne – jest czystym antagonistą, oddziałującym na wszystkie typy receptorów opioidowych. Oznacza to, że blokuje on działanie substancji opioidowych na te receptory. ⁴

Właściwości farmakokinetyczne naloksonu

Istotnym aspektem farmakokinetyki naloksonu w preparacie Oxyduo jest jego niewielka dostępność biologiczna po podaniu doustnym. Ze względu na intensywny metabolizm pierwszego przejścia, biodostępność naloksonu po podaniu doustnym wynosi mniej niż 3%. Ta cecha wpływa na ograniczone oddziaływanie ogólnoustrojowe składnika, co ma znaczenie kliniczne w całościowym profilu działania leku. ⁵

Wpływ na układ hormonalny i immunologiczny

W przypadku terapii produktem Oxyduo należy uwzględnić potencjalny wpływ opioidów na układ hormonalny, co zostało szczegółowo opisane w charakterystyce produktu leczniczego w punkcie 4.4. ⁶

Badania przedkliniczne wykazały zróżnicowane działania naturalnych opioidów na komponenty układu odpornościowego. Znaczenie kliniczne tych obserwacji pozostaje nieznane. Warto zauważyć, że oksykodon, jako półsyntetyczny opioid, może wykazywać odmienne działanie immunomodulujące w porównaniu do naturalnych opioidów, jednakże brak jest jednoznacznych danych potwierdzających ten efekt. ⁷

Skuteczność kliniczna

Skuteczność kliniczna produktu Oxyduo została potwierdzona w badaniach klinicznych, które wykazały dwukierunkowe działanie preparatu – przeciwbólowe oraz korzystny wpływ na funkcje przewodu pokarmowego u pacjentów z zaparciem indukowanym opioidami. ⁸

Wpływ na funkcje przewodu pokarmowego

W 12-tygodniowym, podwójnie zaślepionym badaniu klinicznym z grupami równoległymi, obejmującym 322 pacjentów z zaparciem wywołanym opioidami, zaobserwowano istotne korzyści ze stosowania produktu złożonego zawierającego oksykodon i nalokson. U pacjentów leczonych kombinacją oksykodonu z naloksonem odnotowano średnio jedno dodatkowe spontaniczne wypróżnienie (bez konieczności stosowania leków przeczyszczających) w ostatnim tygodniu badania w porównaniu do pacjentów przyjmujących monoterapię oksykodonem w tabletkach o przedłużonym uwalnianiu (p<0,0001). ⁹

Dodatkowo zaobserwowano znacząco mniejsze zapotrzebowanie na leki przeczyszczające w ciągu pierwszych 4 tygodni terapii w grupie stosującej kombinację oksykodonu z naloksonem (31%) w porównaniu do grupy leczonej wyłącznie oksykodonem (55%, p<0,0001). ¹⁰

Podobne wyniki uzyskano w badaniu obejmującym 265 pacjentów z bólem nienowotworowym, w którym porównywano skuteczność produktu złożonego oksykodonu z naloksonem w dawkach dobowych od 60 mg + 30 mg do 80 mg + 40 mg z monoterapią oksykodonem w tych samych dawkach. ¹¹

Wyniki badań klinicznych potwierdzają, że Oxyduo, dzięki połączeniu oksykodonu z naloksonem, zapewnia skuteczne działanie przeciwbólowe przy jednoczesnym zmniejszeniu niekorzystnego wpływu opioidów na czynność jelit i zredukowanym ryzyku wystąpienia zaparć indukowanych opioidami.