Specjalne ostrzeżenia
OxyContin
Oksykodon, substancja czynna produktu OxyContin (tabletki o przedłużonym uwalnianiu), wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z licznymi schorzeniami, w tym z ciężką niewydolnością oddechową, bezdechem sennym, zaburzeniami czynności wątroby i nerek, chorobami dróg żółciowych, zapaleniem trzustki, a także u osób z historią uzależnień, zaburzeń psychicznych czy w podeszłym wieku. Przedawkowanie niesie ryzyko ciężkiej depresji oddechowej, a stosowanie oksykodonu z lekami uspokajającymi (np. benzodiazepinami) zwiększa ryzyko sedacji i śmierci, dlatego jednoczesne stosowanie powinno być ograniczone i monitorowane. Tabletki o przedłużonym uwalnianiu należy połykać w całości, gdyż ich uszkodzenie może prowadzić do szybkiego uwolnienia dawki i potencjalnie śmiertelnego zatrucia. Produkt nie jest zalecany u opioidowo-naïve w dawce 80 mg ze względu na ryzyko depresji oddechowej.
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania OxyContin
- Szczególne grupy pacjentów wymagające ostrożności
- Depresja oddechowa i zaburzenia oddychania
- Interakcje z lekami uspokajającymi
- Ostrzeżenia dotyczące dawkowania i sposobu stosowania
- Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
- Zaburzenia związane ze stosowaniem opioidów (nadużywanie i uzależnienie)
- Przerwanie leczenia i zespół odstawienny
- Dodatkowe ostrzeżenia
- Specyfika preparatu
- Doping
- Zawartość laktozy w poszczególnych mocach preparatu
- Kolejne rozdziały
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania OxyContin
Oksykodon, substancja czynna produktu leczniczego OxyContin (tabletki o przedłużonym uwalnianiu), wymaga szczególnej uwagi podczas stosowania u określonych grup pacjentów. Prawidłowa ocena korzyści i ryzyka związanego z terapią jest kluczowa dla bezpieczeństwa pacjenta.1
Szczególne grupy pacjentów wymagające ostrożności
Oksykodon należy stosować ze szczególną ostrożnością u pacjentów z następującymi schorzeniami i stanami klinicznymi:2
- Pacjenci z poważnie upośledzoną funkcją oddechową
- Osoby z bezdechem sennym
- Pacjenci jednocześnie przyjmujący leki hamujące ośrodkowy układ nerwowy
- Osoby stosujące inhibitory monoaminooksydazy (IMAO) lub przyjmujące je w ciągu ostatnich dwóch tygodni
- Pacjenci z tolerancją, uzależnieniem fizycznym lub w stanie odstawienia
- Osoby z uzależnieniem psychicznym, nadużywaniem substancji i/lub alkoholu w wywiadzie
- Pacjenci w podeszłym wieku lub niedołężni
- Osoby z urazem głowy, zmianami wewnątrzczaszkowymi lub zwiększonym ciśnieniem śródczaszkowym
- Pacjenci z obniżonym poziomem świadomości niewiadomego pochodzenia
- Osoby z niedociśnieniem lub hipowolemią
- Pacjenci z padaczką lub skłonnością do drgawek
- Osoby z zapaleniem trzustki
- Pacjenci z zaburzeniami czynności jelit przebiegającymi z niedrożnością i zapalnymi chorobami jelit
- Osoby z zaburzeniami czynności wątroby lub nerek
- Pacjenci z obrzękiem śluzowatym
- Osoby z niedoczynnością tarczycy
- Pacjenci z chorobą Addisona (niewydolność kory nadnerczy)
- Osoby z przerostem prostaty
- Pacjenci z alkoholizmem
- Osoby z psychozą organiczną
- Pacjenci z majaczeniem alkoholowym
- Osoby z chorobami dróg żółciowych
W przypadku wystąpienia lub podejrzenia niedrożności porażennej jelit, produkt leczniczy OxyContin należy natychmiast odstawić.3
Depresja oddechowa i zaburzenia oddychania
Podstawowym i najpoważniejszym ryzykiem przedawkowania opioidów jest depresja oddechowa. Opioidy mogą również powodować zaburzenia oddychania związane ze snem, w tym ośrodkowy bezdech senny (CSA) i hipoksemię związaną ze snem. Stosowanie opioidów zwiększa ryzyko CSA w stopniu zależnym od dawki. U pacjentów z CSA należy rozważyć zmniejszenie całkowitej dawki opioidów.4
Interakcje z lekami uspokajającymi
Jednoczesne stosowanie opioidów (w tym oksykodonu chlorowodorku) oraz leków uspokajających, takich jak benzodiazepiny lub leków pochodnych, może prowadzić do poważnych następstw, w tym nadmiernego uspokojenia, depresji oddechowej, śpiączki lub śmierci. Z tego względu jednoczesne przepisywanie opioidów oraz leków uspokajających powinno być ograniczone do pacjentów, u których alternatywne opcje leczenia nie są możliwe.5
Jeśli zostanie podjęta decyzja o przepisaniu oksykodonu chlorowodorku jednocześnie z lekami uspokajającymi, należy:
- Zastosować najniższą skuteczną dawkę
- Ograniczyć czas trwania leczenia do możliwie najkrótszego
- Ściśle obserwować pacjentów w celu wykrycia objawów przedmiotowych i podmiotowych depresji oddechowej i sedacji
- Poinformować pacjentów i ich opiekunów o możliwych objawach
Ostrzeżenia dotyczące dawkowania i sposobu stosowania
Produkt leczniczy OxyContin 80 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu, nie jest zalecany do stosowania u pacjentów, którzy dotychczas nie przyjmowali opioidów, ponieważ dawka ta może spowodować wystąpienie u nich zagrażającej życiu depresji oddechowej.6
Aby nie doszło do uszkodzenia systemu kontrolowanego uwalniania substancji czynnej, tabletki o przedłużonym uwalnianiu należy połykać w całości – nie wolno ich łamać, dzielić, żuć ani kruszyć. Stosowanie przełamanych, podzielonych, przeżutych lub rozkruszonych tabletek oksykodonu o przedłużonym uwalnianiu prowadzi do szybkiego uwolnienia i wchłonięcia potencjalnie śmiertelnej dawki oksykodonu.7
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
Oksykodon może powodować dysfunkcję oraz skurcz zwieracza Oddiego, zwiększając w ten sposób ciśnienie wewnątrz przewodów żółciowych oraz zwiększając ryzyko wystąpienia objawów ze strony dróg żółciowych oraz zapalenia trzustki. W związku z tym oksykodon należy stosować z zachowaniem ostrożności u pacjentów z zapaleniem trzustki oraz chorobami dróg żółciowych.8
Zaburzenia związane ze stosowaniem opioidów (nadużywanie i uzależnienie)
Podczas wielokrotnego podawania opioidów, takich jak oksykodon, może rozwinąć się tolerancja na produkt i uzależnienie fizyczne i/lub psychiczne. Wielokrotne stosowanie produktu leczniczego OxyContin może prowadzić do wystąpienia zaburzenia związanego ze stosowaniem opioidów (OUD, ang. opioid use disorder).9
Większa dawka i dłuższy czas leczenia opioidami mogą zwiększyć ryzyko rozwoju OUD. Nadużywanie lub celowe niewłaściwe użycie produktu leczniczego OxyContin może spowodować przedawkowanie i/lub zgon. Ryzyko wystąpienia OUD jest zwiększone u pacjentów:
- U których w wywiadzie lub w rodzinie (rodzice lub rodzeństwo) stwierdzono zaburzenia związane z używaniem substancji psychoaktywnych (w tym nadużywanie alkoholu)
- Aktualnie używających tytoniu
- Z innymi zaburzeniami psychicznymi w wywiadzie (np. ciężkie zaburzenie depresyjne, zaburzenia lękowe i zaburzenia osobowości)
Przed rozpoczęciem leczenia produktem OxyContin i podczas leczenia należy uzgodnić z pacjentem jego cele i plan jego zakończenia. Ponadto należy informować pacjenta na temat zagrożeń i objawów OUD. Należy zalecić pacjentowi, aby skontaktował się z lekarzem w razie wystąpienia takich objawów.10
Konieczna będzie obserwacja, czy u pacjentów nie występują objawy przedmiotowe zachowań związanych z poszukiwaniem produktu leczniczego (np. zbyt wczesne zgłaszanie się po nowy zapas leku). Obejmuje to przegląd stosowanych równocześnie opioidów i leków psychoaktywnych (takich jak pochodne benzodiazepiny). U pacjentów z objawami przedmiotowymi i podmiotowymi OUD należy rozważyć konsultację ze specjalistą ds. uzależnień.11
Przerwanie leczenia i zespół odstawienny
Podczas długotrwałego stosowania u pacjenta może się rozwinąć tolerancja na lek i będzie wymagane stopniowe zwiększanie dawki dla utrzymania stałej kontroli bólu. Długotrwałe stosowanie tego produktu może prowadzić do uzależnienia fizycznego, a w przypadku nagłego przerwania leczenia – do rozwoju zespołu odstawiennego.12
Gdy pacjent nie będzie już wymagał leczenia oksykodonem, zaleca się stopniową redukcję dawki, aby zapobiec wystąpieniu objawów z odstawienia. Objawy odstawienne obejmują:
- Ziewanie
- Rozszerzenie źrenic
- Łzawienie
- Wyciek wodnisty z nosa
- Drżenie
- Nadmierne pocenie się
- Lęk
- Pobudzenie
- Drgawki
- Bezsenność
- Ból mięśni
Dodatkowe ostrzeżenia
Opioidy nie są terapią pierwszego rzutu w przewlekłym bólu nienowotworowym ani nie są zalecane jako jedyna terapia. Opioidy należy stosować jako część kompleksowego programu leczenia obejmującego inne leki i metody leczenia. Pacjenci z przewlekłym bólem nienowotworowym powinni być monitorowani pod kątem objawów uzależnienia lub nadużywania substancji.13
Jednoczesne picie alkoholu i stosowanie produktu leczniczego OxyContin może nasilać działania niepożądane produktu OxyContin; należy unikać równoczesnego przyjmowania.14
W rzadkich przypadkach może wystąpić zjawisko hiperalgezji, która nie ustępuje po zwiększeniu dawki oksykodonu, szczególnie u pacjentów dotychczas leczonych dużymi dawkami. Konieczne może być zmniejszenie dawki oksykodonu lub zmiana na inny opioid.15
Nie zaleca się stosowania produktu leczniczego OxyContin u dzieci w wieku poniżej 12 lat ze względu na niewystarczające dane dotyczące bezpieczeństwa i skuteczności stosowania w tej grupie wiekowej.16
Produkt leczniczy OxyContin nie jest zalecany do stosowania przed operacją lub w ciągu 12 do 24 godzin po operacji. Czas, w którym rozpoczyna się stosowanie produktu leczniczego OxyContinu w okresie pooperacyjnym zależy od rodzaju i zakresu operacji, procedury anestezjologicznej, stosowania innych leków i ogólnego stanu pacjenta oraz od wnikliwej oceny współczynnika korzyści do ryzyka indywidualnie dla każdego pacjenta.17
Opioidy, takie jak oksykodonu chlorowodorek, mogą wywierać wpływ na oś podwzgórze-przysadka-nadnercza lub gonady. Do stwierdzanych zmian należą zwiększenie stężenia prolaktyny w surowicy i zmniejszenie stężenia kortyzolu i testosteronu w osoczu. Te zmiany hormonalne mogą powodować objawy kliniczne.18
Podobnie jak w przypadku wszystkich opioidów, oksykodon należy stosować ostrożnie po operacjach w obrębie jamy brzusznej. Opioidy zaburzają perystaltykę jelit, zatem nie należy ich stosować dopóki prawidłowa funkcja jelit nie zostanie medycznie potwierdzona.19
Specyfika preparatu
Produkt leczniczy OxyContin zawiera podwójną otoczkę polimerową i przeznaczony jest wyłącznie do stosowania doustnego. Nadużywanie formy doustnej przez podanie dożylne może prowadzić do wystąpienia ciężkich, potencjalnie śmiertelnych działań niepożądanych.20
Pozostałość tabletki można znaleźć w kale.21
Produkt leczniczy zawiera laktozę. Pacjenci z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, niedoborem laktazy typu Lapp czy zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy nie powinni przyjmować tego produktu.22
Doping
Stosowanie produktu leczniczego OxyContin może dawać pozytywne wyniki w testach kontroli antydopingowej. Używanie produktu leczniczego OxyContin jako środka dopingującego może stanowić zagrożenie dla zdrowia.23
Zawartość laktozy w poszczególnych mocach preparatu
| Moc leku | Zawartość laktozy (mg/tabletkę) |
|---|---|
| OxyContin 5 mg | 73,4 mg |
| OxyContin 10 mg | 65,8 mg |
| OxyContin 20 mg | 56,3 mg |
| OxyContin 40 mg | 33,5 mg |
| OxyContin 80 mg | 74,6 mg |
Powyższe dane są istotne dla pacjentów z nietolerancją laktozy.24
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania