Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Oftaquix 5 mg/ml

Przedkliniczne badania toksykologiczne lewofloksacyny, substancji czynnej leku Oftaquix 5 mg/ml krople do oczu, wykazały dobry profil bezpieczeństwa przy stosowaniu terapeutycznym u ludzi. Toksyczność obserwowano jedynie przy dawkach znacznie przekraczających maksymalne ekspozycje kliniczne, np. u szczurów podawano dawki do 810 mg/kg m.c./dobę (około 50 000 razy wyższe niż stężenia po podaniu 2 kropli Oftaquix do obu oczu), co skutkowało toksycznością u samic, zwiększoną umieralnością płodów i opóźnieniem ich dojrzewania. Nie wykazano działania teratogennego ani negatywnego wpływu na płodność przy dawkach do 360 mg/kg m.c./dobę u szczurów oraz do 50 mg/kg m.c./dobę doustnie i 25 mg/kg m.c./dobę dożylnie u królików. Badania genotoksyczności in vitro i in vivo nie potwierdziły mutagenności, a dwuletnie badania na szczurach przy dawce 100 mg/kg m.c./dobę nie wykazały działania rakotwórczego.

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Oftaquix (5 mg/ml)

Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania lewofloksacyny, substancji czynnej zawartej w leku Oftaquix 5 mg/ml krople do oczu, obejmują szereg badań toksykologicznych przeprowadzonych na zwierzętach laboratoryjnych. Wyniki tych badań wskazują na dobry profil bezpieczeństwa przy stosowaniu terapeutycznym u ludzi, gdyż działanie toksyczne obserwowano jedynie przy narażeniu znacznie przekraczającym maksymalne ekspozycje u pacjentów stosujących lek Oftaquix 1.

Działanie na tkankę chrzęstną i stawy

Badania przedkliniczne wykazały, że inhibitory gyrazy, do których należy lewofloksacyna, mogą powodować zaburzenia wzrastania oraz uszkodzenia stawów nośnych u zwierząt laboratoryjnych 2. W badaniach przeprowadzonych na szczurach i psach po podaniu dużych dawek doustnych lewofloksacyna, podobnie jak inne fluorochinolony, powodowała zmiany w chrząstkach stawowych manifestujące się powstawaniem pęcherzyków i ubytków 3.

Wpływ na narząd wzroku

Ze względu na brak szczegółowych badań dotyczących wpływu lewofloksacyny na soczewkę oka, nie można jednoznacznie wykluczyć ewentualnego działania mogącego prowadzić do wystąpienia zaćmy 4. Na podstawie obecnie dostępnych danych nie jest również możliwe całkowite wykluczenie występowania zaburzeń widzenia u zwierząt eksperymentalnych 5.

Toksyczny wpływ na rozród

W badaniach nad toksycznym wpływem na rozród przeprowadzonych na szczurach nie wykazano działania teratogennego lewofloksacyny podawanej doustnie w dawkach do 810 mg/kg m.c./dobę 6. Należy zaznaczyć, że lewofloksacyna charakteryzuje się całkowitym wchłanianiem i liniową kinetyką, bez różnic w parametrach farmakokinetycznych przy podawaniu pojedynczych i wielokrotnych dawek doustnych 7.

Przy dawce 810 mg/kg m.c./dobę podawanej doustnie szczurom uzyskiwano stężenie lewofloksacyny około 50 000 razy większe niż stężenie osiągane u ludzi po podaniu 2 kropli preparatu Oftaquix 5 mg/ml do obu oczu 8. Przy tej najwyższej dawce obserwowano toksyczne działanie u samic, zwiększoną umieralność płodów oraz opóźnienie ich dojrzewania 9.

W badaniach na królikach również nie wykazano działania teratogennego przy podawaniu leku doustnie w dawkach do 50 mg/kg m.c./dobę lub dożylnie do 25 mg/kg m.c./dobę 10.

Lewofloksacyna nie wpływała negatywnie na płodność szczurów otrzymujących doustnie dawki 360 mg/kg m.c./dobę, co skutkowało osiągnięciem stężeń osoczowych około 16 000 razy wyższych niż stężenia uzyskiwane u ludzi po aplikacji 8 dawek leku do oka 11.

Genotoksyczność

Badania genotoksyczności in vitro wykazały, że lewofloksacyna w stężeniach 100 µg/ml lub większych nie powoduje mutacji genów u bakterii ani w komórkach ssaków 12. Zaobserwowano jednak wywoływanie aberracji chromosomów w komórkach płuc chomika chińskiego (CHL) przy braku aktywacji metabolicznej 13. Istotne jest, że badania przeprowadzone in vivo nie wykazały genotoksycznego działania lewofloksacyny 14.

Działanie fototoksyczne

W badaniach fototoksyczności przeprowadzonych na myszach po podaniu doustnym i dożylnym wykazano, że lewofloksacyna wykazuje działanie fototoksyczne wyłącznie podczas stosowania bardzo wysokich dawek 15. Po miejscowym podaniu 3% roztworu okulistycznego lewofloksacyny na ogoloną skórę świnek morskich nie stwierdzono reakcji skórnych o typie alergii na światło ani działania fototoksycznego 16.

Dodatkowo, lewofloksacyna nie wykazała działania genotoksycznego w teście fotomutagenności oraz ograniczała rozrost guza w badaniu fotokarcynogenności 17.

Potencjał rakotwórczy

Przeprowadzono długotrwałe, dwuletnie badanie dotyczące potencjału rakotwórczego lewofloksacyny na szczurach, którym podawano lek w dawce do 100 mg/kg m.c./dobę. W badaniu tym nie stwierdzono działania rakotwórczego badanej substancji 18.

Porównanie stężeń uzyskiwanych w badaniach przedklinicznych z ekspozycją u ludzi

Rodzaj badania Gatunek Dawka lewofloksacyny Stosunek stężenia do ekspozycji u ludzi Zaobserwowany efekt
Toksyczny wpływ na rozród Szczury 810 mg/kg m.c./dobę (doustnie) ~50 000× wyższe niż po podaniu 2 kropli Oftaquix do obu oczu Toksyczność dla samic, zwiększona umieralność płodów, opóźnienie dojrzewania płodów
Badanie płodności Szczury 360 mg/kg m.c./dobę (doustnie) ~16 000× wyższe niż po podaniu 8 dawek leku do oka Brak wpływu na płodność
Teratogenność Króliki 50 mg/kg m.c./dobę (doustnie)
25 mg/kg m.c./dobę (dożylnie)
Znacznie przekraczające ekspozycję terapeutyczną Brak działania teratogennego
Rakotwórczość Szczury 100 mg/kg m.c./dobę (doustnie) Znacznie przekraczające ekspozycję terapeutyczną Brak działania rakotwórczego

Podsumowując, przedkliniczne dane dotyczące bezpieczeństwa stosowania lewofloksacyny zawartej w leku Oftaquix 5 mg/ml krople do oczu wskazują na dobry profil bezpieczeństwa przy stosowaniu w dawkach terapeutycznych u ludzi. Efekty toksyczne obserwowano jedynie przy ekspozycjach wielokrotnie przekraczających maksymalne stężenia osiągane podczas stosowania leku zgodnie z zaleceniami.

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl