Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Metocard 100 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa metoprololu winianu obejmowały długoterminowe testy karcynogenności na szczurach i myszach, stosując dawki wielokrotnie przekraczające maksymalną dawkę terapeutyczną u ludzi (do 800 mg/kg m.c./dobę u szczurów, co stanowi 41-krotność dawki terapeutycznej w przeliczeniu na mg/m², oraz 750 mg/kg m.c./dobę u myszy Swiss, czyli 18-krotność dawki terapeutycznej). Nie wykazano działania rakotwórczego, choć u szczurów zaobserwowano wzrost łagodnych makrofagów piankowych w pęcherzykach płucnych, a u samic myszy Swiss zwiększoną częstość łagodnych gruczolaków płuc. Badania na myszach linii CD-1 potwierdziły brak wzrostu częstości nowotworów. Ponadto, metoprolol nie wykazywał działania mutagennego ani teratogennego, co potwierdza jego korzystny profil genotoksyczności i bezpieczeństwa rozwojowego.
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania metoprololu
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa stosowania metoprololu winianu obejmowały kompleksową ocenę potencjalnego działania rakotwórczego, mutagennego oraz wpływu na rozród i rozwój potomstwa. Dane te stanowią istotny element w ocenie profilu bezpieczeństwa leku przed wprowadzeniem go do lecznictwa u ludzi.1
Badania potencjału rakotwórczego
Przeprowadzono długoterminowe badania karcynogenności na różnych gatunkach zwierząt laboratoryjnych. W dwuletnich badaniach na szczurach zastosowano trzy różne dawki metoprololu, z których największa wynosiła 800 mg/kg masy ciała na dobę. Dawka ta była 41-krotnie większa niż maksymalna dawka terapeutyczna stosowana u ludzi (w przeliczeniu na mg/m²). W tych badaniach nie stwierdzono działania rakotwórczego metoprololu – nie odnotowano wzrostu ilości nowotworów łagodnych ani złośliwych w porównaniu ze zwierzętami z grupy kontrolnej.2
Jedyną zmianą histopatologiczną obserwowaną u szczurów po podawaniu metoprololu był wzrost ilości przypadków występowania łagodnych ogniskowych skupisk makrofagów piankowych w pęcherzykach płucnych, co nie jest uznawane za zmianę nowotworową.3
W innym badaniu karcynogenności, które przeprowadzono na myszach szczepu Swiss przez okres 21 miesięcy, zastosowano maksymalną dawkę doustną 750 mg/kg masy ciała na dobę (18 razy większą niż maksymalna dawka terapeutyczna w przeliczeniu na mg/m²). W tym badaniu zaobserwowano wyższą częstość występowania łagodnych gruczolaków płuc u samic myszy w porównaniu ze zwierzętami z grupy kontrolnej. Nie stwierdzono jednak wzrostu liczby przypadków nowotworów złośliwych ani wzrostu całkowitej liczby nowotworów w porównaniu z grupą kontrolną.4
W celu potwierdzenia bezpieczeństwa przeprowadzono dodatkowe 21-miesięczne badanie na myszach linii CD-1. Badanie to nie wykazało wzrostu częstości występowania zmian nowotworowych, zarówno o charakterze łagodnym jak i złośliwym, w porównaniu z grupą kontrolną, niezależnie od płci zwierząt.5
Badania mutagenności i teratogenności
W przeprowadzonych badaniach przedklinicznych nie zaobserwowano działania mutagennego metoprololu, co oznacza, że substancja nie wykazuje potencjału do wywoływania mutacji genetycznych. Podobnie, nie wykazano działania teratogennego, czyli zdolności do powodowania wad rozwojowych u płodów.6
Wpływ na rozród i rozwój potomstwa
Chociaż metoprolol nie wykazywał działania teratogennego, to podobnie jak inne leki beta-adrenolityczne, powodował pewne niekorzystne działania na rozwój płodu i stan noworodków. W badaniach przedklinicznych zaobserwowano:
- Zmniejszony przepływ krwi przez pępowinę – co może prowadzić do niedotlenienia płodu7
- Opóźnienie rozwoju płodów – manifestujące się wolniejszym przyrostem masy ciała i dojrzewaniem narządów8
- Osłabione kostnienie – co wskazuje na zaburzenia mineralizacji tkanki kostnej9
- Zwiększoną częstość zgonów w okresie przed- i poporodowym – wskazującą na potencjalne ryzyko dla przeżycia potomstwa10
Warto podkreślić, że powyższe działania są charakterystyczne dla całej grupy leków beta-adrenolitycznych, a nie tylko dla metoprololu.
Wpływ na płodność
W ocenie wpływu metoprololu na płodność przeprowadzono badania na szczurach z zastosowaniem dawki 22 razy większej niż maksymalna dawka terapeutyczna stosowana u ludzi (w przeliczeniu na mg/m²). Wyniki tych badań nie wykazały negatywnego wpływu metoprololu na płodność zwierząt – nie zaobserwowano zmian w zdolności do rozrodu, liczbie potomstwa ani jakości gamet.11
| Rodzaj badania | Gatunek zwierząt | Maksymalna dawka | Stosunek do maksymalnej dawki terapeutycznej | Główne obserwacje |
|---|---|---|---|---|
| Badanie karcynogenności (2 lata) | Szczury | 800 mg/kg m.c./dobę | 41× większa | Brak działania rakotwórczego; obecność makrofagów piankowych w pęcherzykach płucnych |
| Badanie karcynogenności (21 miesięcy) | Myszy Swiss | 750 mg/kg m.c./dobę | 18× większa | Wzrost częstości łagodnych gruczolaków płuc u samic |
| Badanie karcynogenności (21 miesięcy) | Myszy CD-1 | Porównywalna do badania na myszach Swiss | Porównywalna do badania na myszach Swiss | Brak wzrostu częstości nowotworów |
| Badanie wpływu na płodność | Szczury | Dawka nieokreślona w źródle | 22× większa | Brak wpływu na płodność |
Podsumowując, przedkliniczne dane dotyczące bezpieczeństwa metoprololu nie wykazały potencjału rakotwórczego, mutagennego ani teratogennego. Obserwowano natomiast charakterystyczne dla beta-adrenolityków działania niepożądane na rozwój płodu i stan noworodków, co należy uwzględniać przy stosowaniu leku u kobiet w ciąży.12
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania