Działania niepożądane leku Losartan Krka

Losartan Krka to produkt leczniczy zawierający substancję czynną losartan potasowy, dostępny w trzech dawkach: 25 mg, 50 mg i 100 mg w postaci tabletek powlekanych. Poniżej przedstawiono szczegółową analizę działań niepożądanych związanych ze stosowaniem tego leku, na podstawie danych klinicznych oraz doświadczeń po wprowadzeniu produktu do obrotu. ^{3000 dorosłych pacjentów w wieku 18 lat i starszych, w badaniu klinicznym z grupą kontrolną z udziałem 177 dzieci i młodzieży w wieku od 6 do 16 lat z nadciśnieniem tętniczym, w badaniu klinicznym z grupą kontrolną z udziałem > 9000 pacjentów w wieku od 55 do 80 lat z nadciśnieniem tętniczym i przerostem lewej komory serca (patrz badanie LIFE, punkt 5.1), w badaniach klinicznych z grupą kontrolną z udziałem > 7700 pacjentów z przewlekłą niewydolnością serca (patrz badanie ELITE I, ELITE II oraz badanie HEAAL, punkt 5.1), w badaniu klinicznym z grupą kontrolną z udziałem > 1500 pacjentów w wieku 31 lat i starszych z cukrzycą typu 2 i białkomoczem (patrz badanie RENAAL, punkt 5.1).”>1}

Częstość występowania działań niepożądanych

Działania niepożądane leku Losartan Krka zaobserwowano w licznych badaniach klinicznych obejmujących różne grupy pacjentów: z pierwotnym nadciśnieniem tętniczym, z nadciśnieniem tętniczym i przerostem lewej komory serca, z przewlekłą niewydolnością serca oraz z nadciśnieniem tętniczym i cukrzycą typu 2 z chorobą nerek. Częstość występowania działań niepożądanych określono według standardowej klasyfikacji: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000), bardzo rzadko (<1/10 000), nieznana (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych).<sup data-drug="Losartan Krka" data-section="Działania niepożądane" title="W tych badaniach klinicznych najczęściej występującym działaniem niepożądanym były zawroty głowy. Częstość występowania działań niepożądanych wymienionych poniżej określono następująco: Bardzo często (≥1/10); Często (≥1/100 do <1/10); Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100); Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000); Bardzo rzadko (2

Najczęstsze działania niepożądane

Najczęściej obserwowanym działaniem niepożądanym podczas leczenia losartanem były zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego. W zależności od wskazania, często występowały także: niedokrwistość, hiperkaliemia, niedociśnienie ortostatyczne, niewydolność nerek oraz zaburzenia czynności nerek.³

Działania niepożądane w poszczególnych układach i narządach

Działania niepożądane losartanu dotyczą różnych układów i narządów. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące poszczególnych obszarów:⁴

Zaburzenia krwi i układu chłonnego

W obrębie układu krwiotwórczego raportowano niedokrwistość (często) oraz małopłytkowość (częstość nieznana). Zaburzenia te wymagają monitorowania parametrów morfologii krwi, szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka chorób hematologicznych.⁵

Zaburzenia układu immunologicznego

Rzadko obserwowano reakcje nadwrażliwości, reakcje anafilaktyczne, obrzęk naczynioruchowy oraz zapalenie naczyń krwionośnych. Obrzęk naczynioruchowy może obejmować krtań, głośnię, twarz, wargi, gardło i/lub język, co w niektórych przypadkach może prowadzić do niedrożności dróg oddechowych. Warto zwrócić uwagę, że u niektórych pacjentów obrzęk naczynioruchowy występował wcześniej w związku ze stosowaniem innych leków, w tym inhibitorów ACE.⁶

Zaburzenia układu nerwowego

W obrębie układu nerwowego często występują zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego. Niezbyt często raportowano senność, ból głowy i zaburzenia snu. Rzadko pojawiają się parestezje. Z częstością nieznaną występują migrena i zaburzenia smaku.⁷

Zaburzenia ucha i błędnika

Często obserwowane są zawroty głowy pochodzenia błędnikowego. Szum uszny występuje z częstością nieznaną.⁸

Zaburzenia serca

Niezbyt często występują kołatanie serca oraz dławica piersiowa. Rzadko pojawiają się omdlenie, migotanie przedsionków i incydent naczyniowo-mózgowy.⁹

Zaburzenia naczyniowe

Niezbyt często występuje niedociśnienie (ortostatyczne), w tym objawy ortostatyczne zależne od dawki.¹⁰

Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia

Niezbyt często występują duszność i kaszel. Z częstością nieznaną raportowano inne zaburzenia oddechowe.¹¹

Zaburzenia żołądka i jelit

Niezbyt często występują: ból brzucha, zaparcie, biegunka, nudności i wymioty. Z częstością nieznaną pojawiają się inne zaburzenia żołądkowo-jelitowe.¹²

Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych

Rzadko występuje zapalenie wątroby. Z częstością nieznaną raportowane są zapalenie trzustki i zaburzenia czynności wątroby.¹³

Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej

Niezbyt często obserwuje się pokrzywkę, świąd i wysypkę. Z częstością nieznaną występuje nadwrażliwość na światło.¹⁴

Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej

Z częstością nieznaną występują: ból mięśni, ból stawów i rabdomioliza (rozpad mięśni prążkowanych).¹⁵

Zaburzenia nerek i dróg moczowych

Często obserwuje się zaburzenia czynności nerek i niewydolność nerek. Te zmiany mogą być odwracalne po przerwaniu leczenia. Zaburzenia nerek są związane z hamowaniem aktywności układu renina-angiotensyna-aldosteron, co może powodować zmiany w funkcjonowaniu nerek u pacjentów z grupy ryzyka.¹⁶

Zaburzenia układu rozrodczego i piersi

Z częstością nieznaną raportowano zaburzenia erekcji i impotencję.¹⁷

Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania

Niezbyt często występują: osłabienie, zmęczenie i obrzęk. Z częstością nieznaną obserwuje się złe samopoczucie.¹⁸

Badania diagnostyczne

Często występuje hiperkaliemia (podwyższony poziom potasu we krwi), zwiększenie stężenia mocznika we krwi, zwiększenie stężenia kreatyniny i potasu w surowicy krwi oraz hipoglikemia. Rzadko obserwuje się zwiększenie aktywności aminotransferazy alaninowej (AlAT). Z częstością nieznaną występuje hiponatremia.^{5,5 mmol/l obserwowano u 9,9% pacjentów leczonych tabletkami zawierającymi losartan i u 3,4% pacjentów leczonych placebo.”>19}

Szczególny przypadek hiperkaliemii

W badaniu klinicznym przeprowadzonym z udziałem pacjentów z cukrzycą typu 2 i nefropatią, hiperkaliemię >5,5 mmol/l obserwowano u 9,9% pacjentów leczonych tabletkami zawierającymi losartan i u 3,4% pacjentów leczonych placebo. Jest to istotna różnica, wskazująca na konieczność monitorowania stężenia potasu u pacjentów z cukrzycową chorobą nerek.^{5,5 mmol/l obserwowano u 9,9% pacjentów leczonych tabletkami zawierającymi losartan i u 3,4% pacjentów leczonych placebo”>20}

Dodatkowe działania niepożądane

Oprócz wymienionych wyżej działań niepożądanych, z częstością nieznaną występowały także: ból pleców, zakażenie dróg moczowych oraz objawy grypopodobne. Te działania niepożądane obserwowano częściej u pacjentów otrzymujących losartan niż placebo.²¹

Dzieci i młodzież

Profil działań niepożądanych u dzieci i młodzieży wydaje się być podobny do profilu obserwowanego u dorosłych pacjentów, jednak dane dotyczące tej grupy wiekowej są ograniczone.²²

Tabela działań niepożądanych leku Losartan Krka

* W tym obrzęk krtani, głośni, twarzy, warg, gardła i (lub) języka (powodujący niedrożność dróg oddechowych); u niektórych z tych pacjentów obrzęk naczynioruchowy występował w przeszłości w związku ze stosowaniem innych leków, w tym inhibitorów ACE

** W tym plamica Schoenleina-Henocha

Szczegółowe niebezpieczeństwa związane z działaniami niepożądanymi

Zagrożenia dla funkcji nerek

Jednym z poważniejszych niebezpieczeństw związanych ze stosowaniem losartanu jest ryzyko wystąpienia zaburzeń czynności nerek, w tym niewydolności nerek, szczególnie u pacjentów z już istniejącymi zaburzeniami czynności nerek, odwodnieniem lub stosujących inne leki nefrotoksyczne. Te zaburzenia są związane z mechanizmem działania leku, polegającym na hamowaniu aktywności układu renina-angiotensyna-aldosteron. Istotne jest, że zmiany w czynności nerek mogą być odwracalne po przerwaniu leczenia.²³

Ryzyko hiperkaliemii

Szczególnie niebezpiecznym działaniem niepożądanym jest hiperkaliemia, czyli podwyższony poziom potasu we krwi. Jest to częste działanie niepożądane, które może prowadzić do poważnych zaburzeń rytmu serca. Ryzyko to jest szczególnie wysokie u pacjentów z cukrzycą typu 2 i nefropatią – w badaniach klinicznych hiperkaliemię >5,5 mmol/l obserwowano u 9,9% pacjentów leczonych losartanem w porównaniu do 3,4% pacjentów otrzymujących placebo.^{5,5 mmol/l obserwowano u 9,9% pacjentów leczonych tabletkami zawierającymi losartan i u 3,4% pacjentów leczonych placebo”>24}

Reakcje nadwrażliwości i obrzęk naczynioruchowy

Chociaż rzadkie, reakcje nadwrażliwości, w tym reakcje anafilaktyczne i obrzęk naczynioruchowy, stanowią poważne zagrożenie dla życia pacjenta. Obrzęk naczynioruchowy może obejmować krtań, głośnię, twarz, wargi, gardło i/lub język, co może prowadzić do niedrożności dróg oddechowych. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów, u których obrzęk naczynioruchowy występował w przeszłości w związku ze stosowaniem innych leków, w tym inhibitorów ACE.²⁵

Zaburzenia wątrobowe

Losartan może powodować zapalenie wątroby (rzadko) oraz zaburzenia czynności wątroby (częstość nieznana). Pacjenci z wcześniejszymi zaburzeniami czynności wątroby powinni być regularnie monitorowani pod kątem parametrów wątrobowych.²⁶

Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe

Szczególnie niebezpiecznym, choć występującym z nieznaną częstością, powikłaniem jest rabdomioliza – stan rozpadu mięśni prążkowanych, który może prowadzić do ostrej niewydolności nerek. Pacjenci zgłaszający silne bóle mięśniowe, osłabienie, ciemne zabarwienie moczu powinni natychmiast zgłosić się do lekarza.²⁷

Konieczność monitorowania

Ze względu na potencjalne niebezpieczeństwa związane z działaniami niepożądanymi losartanu, zaleca się regularne monitorowanie:

• Funkcji nerek – szczególnie u pacjentów z grupy ryzyka
• Stężenia potasu w surowicy – zwłaszcza u pacjentów z cukrzycą i/lub chorobą nerek
• Parametrów wątrobowych – u osób z zaburzeniami czynności wątroby
• Ciśnienia tętniczego – przy rozpoczynaniu leczenia oraz przy modyfikacji dawki, ze względu na ryzyko niedociśnienia

²⁸

Zgłaszanie działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.²⁹