Działania niepożądane
Lorabex 1 mg
Lorazepam, substancja czynna leku Lorabex, wykazuje działanie depresyjne na ośrodkowy układ nerwowy (OUN) zależne od dawki, co może prowadzić do uspokojenia, zmęczenia i senności (bardzo często, ≥1/10). Przy wyższych dawkach obserwuje się nasilenie depresji OUN oraz depresji oddechowej, co jest szczególnie niebezpieczne u pacjentów z istniejącymi zaburzeniami oddychania. Często występują również ataksja, zawroty głowy i nudności (≥1/100 do <1/10). Rzadziej mogą pojawić się objawy neurologiczne takie jak drżenia, dyzartria, amnezja, drgawki, a także zaburzenia psychiczne, w tym dezorientacja, depresja, zmiany libido oraz reakcje paradoksalne (częstość nieznana). Lorazepam może wywoływać poważne działania niepożądane hematologiczne (leukopenia, trombocytopenia, agranulocytoza, pancytopenia), immunologiczne (reakcje anafilaktyczne), endokrynologiczne (SIADH) oraz metaboliczne (hiponatremia). Wątroba może wykazywać objawy uszkodzenia, takie jak żółtaczka i podwyższone enzymy wątrobowe.
- Działania niepożądane leku Lorabex
- Szczegółowe zaburzenia w poszczególnych układach
- Zaburzenia układu nerwowego
- Zaburzenia psychiczne
- Zaburzenia oddechowe
- Inne istotne działania niepożądane
- Ryzyko uzależnienia i zespół odstawienia
- Objawy przedawkowania
- Szczegółowa tabela działań niepożądanych
- Monitorowanie działań niepożądanych
Działania niepożądane leku Lorabex
Lorazepam, substancja czynna produktu leczniczego Lorabex, może wywoływać szereg działań niepożądanych, które najczęściej występują na początku terapii, szczególnie gdy dawka jest zbyt duża lub u pacjentów z grup ryzyka. Większość objawów niepożądanych ma tendencję do zmniejszania się lub ustępowania podczas kontynuacji leczenia lub po redukcji dawki.1
Wpływ na ośrodkowy układ nerwowy
Należy podkreślić, że działanie benzodiazepin, w tym lorazepamu, na ośrodkowy układ nerwowy jest zależne od dawki. Przy większych dawkach obserwuje się cięższą depresję OUN.2 Podobnie, stopień depresji oddechowej jest proporcjonalny do stosowanej dawki, a po przyjęciu dużych dawek lorazepamu depresja oddechowa może ulec pogłębieniu.3
Najczęstsze działania niepożądane
Do bardzo często występujących działań niepożądanych (≥1/10) należą uspokojenie, zmęczenie i senność.4 Często (≥1/100 do <1/10) mogą występować ataksja, zawroty głowy oraz nudności.5
Szczegółowe zaburzenia w poszczególnych układach
Działania niepożądane lorazepamu obejmują szerokie spektrum zaburzeń w różnych układach organizmu. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące poszczególnych układów i narządów.
Zaburzenia układu nerwowego
Oprócz wymienionych wyżej częstych objawów, pacjenci mogą doświadczać również zmniejszenia czujności (niezbyt często), a także wydłużonego czasu reakcji, objawów pozapiramidowych, drżenia, dyzartrii (niewyraźnej mowy), bólów głowy, drgawek, amnezji, śpiączki, zaburzeń czujności oraz zaburzeń równowagi z częstością nieznaną.6
Zaburzenia psychiczne
W trakcie terapii lorazepamem mogą wystąpić dezorientacja, depresja lub ujawnienie depresji (niezbyt często), zmiany libido, osłabienie orgazmu (rzadko), a także paradoksalne reakcje takie jak: lęk, pobudzenie, urojenia, wrogość, agresja, zaburzenia snu czy omamy (częstość nieznana).7 Na szczególną uwagę zasługują myśli samobójcze i próby samobójcze, których częstość występowania jest nieznana.
Zaburzenia oddechowe
Lorazepam może powodować depresję oddechową, bezdech, nasilenie bezdechu sennego oraz nasilenie obturacyjnej choroby płuc z nieznaną częstością występowania.8 Efekty te mogą stanowić poważne zagrożenie, szczególnie u pacjentów z istniejącymi wcześniej zaburzeniami oddychania.
Inne istotne działania niepożądane
Do rzadziej występujących, ale istotnych klinicznie działań niepożądanych należą również:
- Zaburzenia krwi: leukopenia (rzadko), trombocytopenia, agranulocytoza, pancytopenia (częstość nieznana)9
- Zaburzenia immunologiczne: reakcje nadwrażliwości, reakcje anafilaktyczne/anafilaktoidalne (częstość nieznana)10
- Zaburzenia endokrynologiczne: zespół nieadekwatnego wydzielania hormonu antydiuretycznego (SIADH) (częstość nieznana)11
- Zaburzenia metaboliczne: hiponatremia (częstość nieznana)12
- Zaburzenia wątroby: żółtaczka (częstość nieznana), zwiększenie stężenia bilirubiny, zwiększenie aktywności aminotransferaz wątrobowych, zwiększenie aktywności fosfatazy alkalicznej13
Ryzyko uzależnienia i zespół odstawienia
Lorazepam, podobnie jak inne benzodiazepiny, posiada potencjał uzależniający. Szczególne ryzyko rozwoju uzależnienia dotyczy pacjentów z historią nadużywania leków i/lub alkoholu.14 Podczas terapii może rozwinąć się tolerancja na działanie uspokajające leku.15
Nawet po zaledwie kilku dniach regularnego stosowania lorazepamu, po przerwaniu leczenia, zwłaszcza nagłym, mogą wystąpić objawy odstawienia. Najczęściej obserwowane objawy to zaburzenia snu, intensywne sny, a także nasilenie lęku, stanów napięcia oraz wewnętrznego niepokoju (zjawiska z odbicia).16
Inne objawy odstawienia to: bóle głowy, depresja, splątanie, drażliwość, pocenie się, dysforia, zawroty głowy, utrata poczucia rzeczywistości, zaburzenia zachowania, nadwrażliwość na bodźce, zaburzenia percepcji, mimowolne ruchy, objawy żołądkowo-jelitowe, drgawki, bóle mięśni, objawy sercowo-naczyniowe i inne.17
Szczególnie narażeni na wystąpienie napadów padaczkowych po odstawieniu lorazepamu są pacjenci z padaczką oraz pacjenci przyjmujący leki obniżające próg drgawkowy (np. leki przeciwdepresyjne).18 Ryzyko wystąpienia objawów odstawienia wzrasta wraz z czasem stosowania i dawką leku. Można tego uniknąć poprzez stopniowe zmniejszanie dawki.19
Objawy przedawkowania
Przedawkowanie lorazepamu najczęściej występuje w połączeniu z alkoholem i/lub innymi lekami.20 Klinicznie przedawkowanie benzodiazepin objawia się zazwyczaj depresją ośrodkowego układu nerwowego o różnym nasileniu – od senności po śpiączkę.21
W przypadkach łagodnego przedawkowania obserwuje się senność, splątanie umysłowe i letarg. Cięższe przypadki, szczególnie gdy lorazepam został przyjęty z innymi substancjami o działaniu depresyjnym na OUN lub z alkoholem, mogą prowadzić do dyzartrii, ataksji, reakcji paradoksalnych, niedociśnienia, hipotonii, depresji oddechowej i sercowo-naczyniowej, śpiączki, a w bardzo rzadkich przypadkach nawet śmierci.22
Szczegółowa tabela działań niepożądanych
| Klasyfikacja układów i narządów | Działanie niepożądane | Częstość występowania | Opis |
|---|---|---|---|
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Leukopenia | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) | Zmniejszenie liczby białych krwinek, co może prowadzić do obniżenia odporności |
| Trombocytopenia | Częstość nieznana | Zmniejszenie liczby płytek krwi, co może zwiększać ryzyko krwawień | |
| Agranulocytoza | Brak lub znaczne zmniejszenie liczby granulocytów (rodzaj białych krwinek) | ||
| Pancytopenia | Zmniejszenie liczby wszystkich komórek krwi (czerwonych, białych i płytek) | ||
| Zaburzenia układu immunologicznego | Reakcje nadwrażliwości, reakcje anafilaktyczne/anafilaktoidalne | Częstość nieznana | Reakcje alergiczne, w tym potencjalnie zagrażające życiu reakcje anafilaktyczne |
| Zaburzenia endokrynologiczne | Zespół nieadekwatnego wydzielania hormonu antydiuretycznego (SIADH) | Częstość nieznana | Zaburzenie prowadzące do nadmiernej retencji wody i hiponatremii |
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Hiponatremia | Częstość nieznana | Obniżenie stężenia sodu we krwi, mogące prowadzić do zaburzeń neurologicznych |
| Zaburzenia psychiczne | Dezorientacja, depresja, ujawnienie depresji | Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) | Zaburzenia orientacji, obniżenie nastroju lub zaostrzenie istniejącej depresji |
| Zmiany libido, osłabienie orgazmu | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) | Zmiany popędu płciowego i zdolności do osiągania orgazmu | |
| Brak zahamowań, euforia, myśli/próby samobójcze, reakcje paradoksalne (lęk, pobudzenie, urojenia, wrogość, agresja, gniew, zaburzenia snu, pobudzenie seksualne, omamy, psychozy) | Częstość nieznana | Złożone zaburzenia psychiczne, w tym reakcje odwrotne do oczekiwanego działania leku | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Uspokojenie, zmęczenie, senność | Bardzo często (≥1/10) | Objawy związane z głównym działaniem lorazepamu na OUN |
| Ataksja, zawroty głowy | Często (≥1/100 do <1/10) | Zaburzenia koordynacji ruchowej i równowagi | |
| Zmniejszenie czujności, wydłużony czas reakcji, objawy pozapiramidowe, drżenie, dyzartria, bóle głowy, drgawki, amnezja, śpiączka, zaburzenia czujności i równowagi | Częstość nieznana | Różnorodne zaburzenia neurologiczne związane z działaniem leku na OUN | |
| Zaburzenia oka | Zaburzenia widzenia (podwójne widzenie, niewyraźne widzenie) | Częstość nieznana | Problemy z ostrością widzenia i dyplopia |
| Zaburzenia ucha i błędnika | Zawroty głowy pochodzenia błędnikowego | Częstość nieznana | Zawroty głowy związane z zaburzeniami błędnika |
| Zaburzenia naczyniowe | Niedociśnienie, nieznaczne obniżenie ciśnienia krwi | Częstość nieznana | Spadek ciśnienia tętniczego krwi |
| Zaburzenia układu oddechowego | Depresja oddechowa, bezdech, nasilenie bezdechu sennego, nasilenie obturacyjnej choroby płuc | Częstość nieznana | Zaburzenia oddychania, od spłycenia oddechu po jego zatrzymanie |
| Zaburzenia żołądkowo-jelitowe | Nudności | Często (≥1/100 do <1/10) | Mdłości |
| Zaburzone wydzielanie śliny, zaparcia | Częstość nieznana | Zmiany w produkcji śliny, spowolnienie perystaltyki jelit | |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Żółtaczka | Częstość nieznana | Żółte zabarwienie skóry i błon śluzowych związane z zaburzeniami wątroby |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Wysypka | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) | Zmiany skórne będące objawem reakcji alergicznej |
| Obrzęk naczynioruchowy, reakcje alergiczne skóry, łysienie | Częstość nieznana | Ciężkie reakcje skórne, w tym obrzęk tkanek, wypadanie włosów | |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe | Osłabienie mięśni | Częstość nieznana | Zmniejszenie siły mięśniowej |
| Zaburzenia układu rozrodczego | Impotencja | Częstość nieznana | Zaburzenia erekcji |
| Zaburzenia ogólne | Zmęczenie | Bardzo często (≥1/10) | Uczucie osłabienia, znużenia |
| Hipotermia | Częstość nieznana | Obniżenie temperatury ciała | |
| Badania diagnostyczne | Zwiększenie stężenia bilirubiny, zwiększenie aktywności aminotransferaz wątrobowych, zwiększenie aktywności fosfatazy alkalicznej | Częstość nieznana | Nieprawidłowe wyniki badań laboratoryjnych związane z funkcją wątroby |
Monitorowanie działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych w celu ciągłego monitorowania stosunku korzyści do ryzyka stosowania preparatu. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych lub bezpośrednio do podmiotu odpowiedzialnego.23
Postępowanie w przypadku przedawkowania
W postępowaniu po przedawkowaniu lorazepamu należy uwzględnić możliwość jednoczesnego użycia przez pacjenta kilku substancji.24 Leczenie przedawkowania powinno obejmować:
- W razie potrzeby wywołanie wymiotów i/lub płukanie żołądka (nie zaleca się indukcji wymiotów przy ryzyku aspiracji)
- Zastosowanie leczenia wspomagającego
- Monitorowanie parametrów życiowych
- Podanie węgla aktywnego w celu zmniejszenia wchłaniania lorazepamu, jeśli opróżnienie żołądka nie przynosi efektów
- W przypadku niedociśnienia – zastosowanie noradrenaliny
Lorazepam jest w niewielkim stopniu usuwany przez dializę, jednak jego nieaktywny metabolit – glukuronid lorazepamu – może zostać usunięty za pomocą tej metody.25
W leczeniu przedawkowania benzodiazepin u pacjentów hospitalizowanych pomocny może być flumazenil – antagonista benzodiazepiny. Należy jednak pamiętać, że jego stosowanie wiąże się z ryzykiem wystąpienia drgawek, szczególnie u pacjentów długotrwale stosujących benzodiazepiny i po przedawkowaniu trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych.26
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania