Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku

Kompleksowa ocena bezpieczeństwa stosowania lidokainy chlorowodorku, substancji czynnej preparatu Lignox (50 mg/g, żel), została przeprowadzona w szeregu badań przedklinicznych. Dane uzyskane z tych badań pozwalają na określenie profilu bezpieczeństwa substancji przed jej zastosowaniem u ludzi. ¹

Badania farmakologiczne bezpieczeństwa

Standardowe badania farmakologiczne oceniające wpływ lidokainy na główne układy organizmu (nerwowy, sercowo-naczyniowy, oddechowy) nie wykazały szczególnych zagrożeń dla człowieka przy stosowaniu leku w dawkach terapeutycznych. ²

Toksyczność ostra

Badania toksyczności ostrej lidokainy wykazały, że substancja ta nie charakteryzuje się wysoką toksycznością po jednorazowym podaniu drogą doustną. Określenie parametrów toksyczności ostrej pozwoliło na ustalenie marginesów bezpieczeństwa dla dawek terapeutycznych. ³

Toksyczność po podaniu wielokrotnym

Przeprowadzone badania toksyczności po podaniu wielokrotnym lidokainy nie ujawniły istotnych efektów toksycznych, które mogłyby stanowić szczególne zagrożenie dla człowieka. Ocena parametrów biochemicznych, hematologicznych oraz badania histopatologiczne tkanek i narządów zwierząt doświadczalnych nie wykazały istotnych zmian patologicznych związanych z podawaniem lidokainy. ⁴

Działanie ototoksyczne

W badaniach na modelach zwierzęcych zaobserwowano, że lidokaina może wykazywać działanie ototoksyczne. Efekt ten został udokumentowany, jednak jego znaczenie kliniczne przy typowym stosowaniu miejscowym preparatu Lignox wymaga dalszej oceny. ⁵

Genotoksyczność

Kompleksowe badania potencjału genotoksycznego lidokainy, obejmujące testy in vitro oraz in vivo, nie wykazały działania mutagennego ani genotoksycznego tej substancji. Przeprowadzone analizy obejmowały między innymi test Amesa, test aberracji chromosomowych oraz test mikrojądrowy. ⁶

Należy jednak zwrócić uwagę, że zanieczyszczenie lidokainy – 2,6-dimetyloanilina – wykazuje słabe działanie mutagenne w badaniach przedklinicznych. Obecność tego związku w preparacie końcowym jest ściśle kontrolowana i utrzymywana na minimalnym poziomie, zgodnie z wymogami farmakopealnymi. ⁷

Potencjał rakotwórczy

Długoterminowe badania karcynogenności lidokainy na modelach zwierzęcych nie dostarczyły dowodów na potencjalne działanie rakotwórcze tej substancji. Ocena obejmowała standardowe protokoły badań z udziałem gryzoni, którym podawano lidokainę przez okres do 2 lat. ⁸

Jednakże, wspomniane wcześniej zanieczyszczenie lidokainy – 2,6-dimetyloanilina – wykazało działanie rakotwórcze w badaniach na zwierzętach. W związku z tym, poziom tego zanieczyszczenia w produkcie leczniczym Lignox jest rygorystycznie kontrolowany zgodnie z wytycznymi Europejskiej Agencji Leków. ⁹

Toksyczny wpływ na rozród i rozwój potomstwa

Badania toksycznego wpływu lidokainy na rozród i rozwój potomstwa nie wykazały negatywnego oddziaływania substancji na płodność, przebieg ciąży, rozwój płodu ani na potomstwo. Ocena obejmowała wpływ na wszystkie fazy rozrodu, w tym funkcje rozrodcze samców i samic, wczesny rozwój zarodka, rozwój płodu oraz rozwój pourodzeniowy potomstwa. ¹⁰

Podsumowanie badań przedklinicznych

Całościowa ocena danych przedklinicznych dotyczących lidokainy chlorowodorku wskazuje, że substancja ta charakteryzuje się akceptowalnym profilem bezpieczeństwa przy stosowaniu w dawkach terapeutycznych. Nie stwierdzono szczególnych zagrożeń dla człowieka wynikających z badań toksykologicznych. Jedynym zidentyfikowanym potencjalnym czynnikiem ryzyka jest obecność zanieczyszczenia – 2,6-dimetyloaniliny – której poziom jest ściśle kontrolowany w procesie wytwarzania produktu leczniczego Lignox. ¹¹