Właściwości farmakokinetyczne
Laboratoria PolfaŁódź Paracetamol 500 mg

Paracetamol charakteryzuje się niemal całkowitym wchłanianiem z przewodu pokarmowego po podaniu doustnym, osiągając maksymalne stężenie w osoczu w czasie 0,5-2 godzin. Lek wykazuje niskie wiązanie z białkami osocza (15-20%) oraz objętość dystrybucji w zakresie 0,9-1,8 l/kg, która pozostaje stała niezależnie od wieku pacjenta. Metabolizm paracetamolu zachodzi całkowicie w wątrobie, głównie poprzez sprzęganie z kwasem glukuronowym (około 60% dawki) i jonami siarczanowymi (około 30% dawki), a także w mniejszym stopniu przez utlenianie z udziałem cytochromu P-450 (3-4% dawki). Utlenianie prowadzi do powstania toksycznego metabolitu N-acetylobenzochinoiminy, który jest unieczynniany przez koniugację z glutationem i wydalany przez nerki.

Właściwości farmakokinetyczne leku Laboratoria PolfaŁódź Paracetamol

Właściwości farmakokinetyczne paracetamolu obejmują procesy wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu oraz eliminacji leku z organizmu. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis tych właściwości z podziałem na poszczególne etapy farmakokinetyczne.

Wchłanianie

Po podaniu doustnym paracetamol ulega prawie całkowitemu wchłanianiu z przewodu pokarmowego. Proces ten zachodzi poprzez mechanizm biernej dyfuzji. Maksymalne stężenie leku we krwi osiągane jest stosunkowo szybko, w czasie od 30 minut do 2 godzin po przyjęciu.1

Dystrybucja

Paracetamol charakteryzuje się stosunkowo niewielkim wiązaniem z białkami osocza krwi, wynoszącym 15-20%. Objętość dystrybucji leku mieści się w zakresie od 0,9 l/kg do 1,8 l/kg masy ciała. Warto podkreślić, że parametr ten nie ulega zmianie wraz z wiekiem pacjenta, co może mieć znaczenie w terapii różnych grup wiekowych.2

Metabolizm

Paracetamol podlega całkowitemu procesowi metabolizmu w wątrobie. Główne szlaki biotransformacji to:3

  • Sprzęganie z kwasem glukuronowym – obejmuje około 60% przyjętej dawki leku4
  • Sprzęganie z jonami siarczanowymi – stanowi około 30% dawki5
  • Utlenianie z udziałem cytochromu P-450 – obejmuje jedynie 3-4% dawki6

W wyniku utleniania przy udziale cytochromu P-450 powstaje N-acetylobenzochinoimina – metabolit pośredni. Jest on następnie unieczynniany poprzez koniugację z glutationem i wydalany przez nerki w postaci nietoksycznego merkapturanu.7

Istotnym aspektem metabolizmu paracetamolu jest fakt, że reakcje sprzęgania z kwasem glukuronowym, jonami siarczanowymi i glutationem są procesami wysycalnymi. Oznacza to, że po przedawkowaniu paracetamolu może dojść do przeciążenia układów sprzęgających, co prowadzi do zwiększonej produkcji N-acetylobenzochinoiminy. Gdy ten toksyczny metabolit nie jest wystarczająco neutralizowany, wiąże się kowalentnie z makromolekułami komórek wątrobowych, powodując ich uszkodzenie.8

Eliminacja

Paracetamol jest wydalany w 100% przez nerki. Większość leku (około 95%) wydalana jest w postaci metabolitów, a jedynie około 5% w postaci niezmienionej. Okres półtrwania paracetamolu wynosi od 1,5 do 2,5 godziny, co wskazuje na relatywnie szybką eliminację leku z organizmu.9

Parametr farmakokinetyczny Wartość dla paracetamolu
Wchłanianie po podaniu doustnym Prawie całkowite
Czas osiągnięcia stężenia maksymalnego (Tmax) 0,5-2 godziny
Wiązanie z białkami osocza 15-20%
Objętość dystrybucji 0,9-1,8 l/kg
Metabolizm – sprzęganie z kwasem glukuronowym około 60% dawki
Metabolizm – sprzęganie z jonami siarczanowymi około 30% dawki
Metabolizm – utlenianie (cytochrom P-450) 3-4% dawki
Wydalanie przez nerki 100%
Wydalanie w postaci niezmienionej około 5%
Okres półtrwania (t₁/₂) 1,5-2,5 godziny
  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl