Przeciwwskazania stosowania leku. Kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie tego leku?

Podczas kwalifikacji pacjenta do leczenia produktem Kwetaplex (fumaran kwetiapiny) należy dokładnie ocenić, czy nie występują u niego przeciwwskazania, które wykluczają możliwość zastosowania tego leku. Przeciwwskazania do stosowania kwetiapiny są ściśle określone i powinny być bezwzględnie przestrzegane przez lekarzy przepisujących ten lek.¹

Nadwrażliwość na składniki leku

Podstawowym przeciwwskazaniem do stosowania leku Kwetaplex jest nadwrażliwość na substancję czynną – kwetiapinę (występującą w postaci fumaranu kwetiapiny) lub na którąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w preparacie. Nadwrażliwość ta może objawiać się reakcjami alergicznymi o różnym nasileniu, od łagodnych po poważne, zagrażające życiu reakcje anafilaktyczne.²

Należy zwrócić szczególną uwagę na pacjentów z wywiadem reakcji alergicznych, szczególnie na leki psychotropowe. Pacjenci zgłaszający w przeszłości reakcje alergiczne po zastosowaniu kwetiapiny nie powinni otrzymywać tego leku ponownie w żadnej postaci farmaceutycznej ani dawce.³

Substancje pomocnicze o znanym działaniu

Warto podkreślić, że Kwetaplex zawiera substancje pomocnicze o znanym działaniu, które mogą być czynnikiem ograniczającym stosowanie leku u niektórych pacjentów. Wszystkie dawki preparatu zawierają laktozę jednowodną w różnych ilościach:⁴

U pacjentów z nietolerancją galaktozy, całkowitym niedoborem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy (rzadkie zaburzenia genetyczne) należy uwzględnić zawartość laktozy w leku. Choć ilości laktozy są stosunkowo niewielkie, u osób z ciężką nietolerancją mogą wywołać objawy niepożądane.⁵

Dodatkowo tabletki Kwetaplex 25 mg zawierają żółcień pomarańczową (E110), która może powodować reakcje alergiczne u osób wrażliwych na ten barwnik.⁶

Interakcje z inhibitorami CYP3A4

Istotnym przeciwwskazaniem do stosowania leku Kwetaplex jest jednoczesne przyjmowanie inhibitorów enzymu cytochromu P450 3A4. Do tej grupy leków należą:⁷

• Inhibitory proteazy wirusa HIV – leki stosowane w terapii zakażeń wirusem HIV, takie jak rytonawir, atazanawir, indynawir i inne, które znacząco hamują metabolizm kwetiapiny
• Leki przeciwgrzybicze z grupy azoli – np. ketokonazol, itrakonazol, flukonazol, stosowane w leczeniu infekcji grzybiczych
• Antybiotyki makrolidowe – w szczególności erytromycyna i klarytromycyna, które są silnymi inhibitorami CYP3A4
• Nefazodon – lek przeciwdepresyjny będący silnym inhibitorem CYP3A4

Jednoczesne stosowanie kwetiapiny z wymienionymi lekami prowadzi do zahamowania metabolizmu kwetiapiny, skutkując znaczącym wzrostem jej stężenia w osoczu. Może to powodować nasilenie działań niepożądanych leku, w tym nadmierną sedację, hipotonię ortostatyczną oraz zaburzenia rytmu serca.⁸

Sytuacje wymagające szczególnej uwagi

Lekarz powinien rozważyć odradzenie stosowania leku Kwetaplex u pacjentów, którzy planują rozpoczęcie terapii jednym z wymienionych inhibitorów CYP3A4. Jeśli pacjent wymaga takiej terapii, konieczna jest zmiana leczenia przeciwpsychotycznego na lek, który nie wchodzi w interakcje z tymi substancjami.⁹

W praktyce klinicznej istotne jest dokładne zebranie wywiadu farmakologicznego przed przepisaniem Kwetaplex, obejmującego wszystkie leki stosowane przez pacjenta, zarówno na receptę, jak i bez recepty, aby wykluczyć potencjalne interakcje z inhibitorami CYP3A4.¹⁰