epizod maniakalny o umiarkowanym lub ciężkim nasileniu w przebiegu choroby afektywnej dwubiegunowej
Wskazanie

Epizod maniakalny o umiarkowanym lub ciężkim nasileniu w przebiegu choroby afektywnej dwubiegunowej (ChAD) charakteryzuje się wzmożonym nastrojem, energią i aktywnością, które znacząco zaburzają codzienne funkcjonowanie pacjenta. Objawy obejmują nadmierną euforię, drażliwość, przyspieszenie toku myślenia, gonitwy myśli, zmniejszoną potrzebę snu, wzmożoną aktywność celową, rozpraszalność uwagi oraz nieadekwatnie wysoką samoocenę. W ciężkich przypadkach mogą wystąpić objawy psychotyczne, takie jak urojenia wielkościowe czy omamy.

Leczenie epizodu maniakalnego wymaga szybkiej interwencji farmakologicznej, często w warunkach szpitalnych. W terapii stosuje się leki przeciwpsychotyczne drugiej generacji, takie jak olanzapina (Zolafren, Zolaxa, Olzapin), kwetiapina (Ketrel, Ketipinor, Kventiax), risperidon (Rispolept, Ryspolit, Lepticon) czy aripiprazol (Abilify, Apra, Aryzalera). Równie skuteczne są stabilizatory nastroju: węglan litu (Lithium Carbonicum GSK), walproiniany (Depakine, Convulex, Valpro-ratiopharm chrono) oraz karbamazepina (Tegretol, Amizepin, Neurotop).

W przypadkach opornych na monoterapię stosuje się leczenie skojarzone, łącząc leki przeciwpsychotyczne ze stabilizatorami nastroju. W ciężkich epizodach z nasilonym pobudzeniem psychoruchowym często konieczne jest doraźne zastosowanie benzodiazepin (np. lorazepam – Lorafen, klonazepam – Clonazepamum TZF).

Największym wyzwaniem w leczeniu epizodów maniakalnych jest szybkie opanowanie objawów przy jednoczesnym minimalizowaniu działań niepożądanych leków. Istotną trudnością jest często brak wglądu pacjenta w chorobę i związana z tym nieregularność w przyjmowaniu leków. Pacjenci w manii rzadko dostrzegają potrzebę leczenia, co prowadzi do częstych nawrotów i hospitalizacji. Dodatkowo, istnieje ryzyko przejścia w stan mieszany lub wywołania depresji polekowej, co wymaga szczególnej czujności klinicznej.

Po opanowaniu ostrego epizodu maniakalnego kluczowe jest wdrożenie leczenia podtrzymującego (profilaktycznego), mającego na celu zapobieganie kolejnym epizodom maniakalnym i depresyjnym. Standardem jest kontynuacja farmakoterapii lekami normotymicznymi przez wiele miesięcy lub lat, co bywa kolejnym wyzwaniem ze względu na problemy z przestrzeganiem zaleceń przez pacjentów po ustąpieniu ostrych objawów.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl