Interakcje leku
Konaten 10 mg
Atomoksetyna, metabolizowana głównie przez enzym CYP2D6, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne o istotnym znaczeniu klinicznym. Bezwzględnie przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie z inhibitorami monoaminooksydazy (IMAO) ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych. Inhibitory CYP2D6, takie jak fluoksetyna, paroksetyna, chinidyna czy terbinafina, mogą zwiększać ekspozycję na atomoksetynę 6-8-krotnie, a stężenie maksymalne (Css,max) nawet 3-4-krotnie, co wymaga wolniejszego zwiększania dawki i monitorowania tolerancji. Ponadto, atomoksetyna może nasilać ryzyko wydłużenia odstępu QT w połączeniu z lekami przeciwarytmicznymi grup IA i III, neuroleptykami, moksyfloksacyną czy trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi, co wymaga monitorowania EKG. Ryzyko napadów drgawkowych wzrasta przy jednoczesnym stosowaniu leków obniżających próg drgawkowy, takich jak SSRI, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, neuroleptyki, bupropion czy tramadol.
- Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
- Wpływ innych leków na atomoksetynę
- Interakcje wpływające na układ sercowo-naczyniowy
- Interakcje neurologiczne
- Interakcje wpływające na ciśnienie tętnicze
- Inne interakcje farmakokinetyczne
- Interakcje atomoksetyny z alkoholem
- Tabela interakcji atomoksetyny z innymi lekami
Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Atomoksetyna (substancja czynna preparatu Konaten) podlega licznym interakcjom farmakologicznym, które wymagają szczególnej uwagi podczas planowania terapii. Interakcje te mogą prowadzić do zmian w farmakokinetyce i farmakodynamice atomoksetyny, co może mieć istotne znaczenie kliniczne i wpływać na bezpieczeństwo pacjenta.1
Wpływ innych leków na atomoksetynę
Inhibitory monoaminooksydazy (IMAO) są bezwzględnie przeciwwskazane w terapii skojarzonej z atomoksetyną. Jednoczesne stosowanie tych leków jest zabronione ze względu na potencjalnie groźne interakcje.2
Inhibitory enzymu CYP2D6 mogą znacząco zwiększać ekspozycję na atomoksetynę. Leki takie jak selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (np. fluoksetyna, paroksetyna), chinidyna czy terbinafina mogą podwyższać ekspozycję na atomoksetynę 6-8 krotnie, a stężenie maksymalne w stanie równowagi (Css,max) może wzrosnąć około 3-4 krotnie. Wynika to z faktu, że atomoksetyna jest metabolizowana przez enzym CYP2D6. U pacjentów przyjmujących inhibitory CYP2D6 może być konieczne wolniejsze zwiększanie dawki i zmniejszenie docelowej dawki atomoksetyny. Jeśli pacjent otrzyma inhibitor CYP2D6 po ustaleniu optymalnej dawki atomoksetyny lub przerwano podawanie takiego inhibitora, należy ponownie ocenić odpowiedź kliniczną i tolerancję leku, aby ustalić, czy modyfikacja dawki jest konieczna.3
U pacjentów będących wolnymi metabolizerami z udziałem CYP2D6, należy zachować szczególną ostrożność podczas jednoczesnego stosowania atomoksetyny i silnych inhibitorów enzymów cytochromu P450 innych niż CYP2D6, ponieważ ryzyko istotnie klinicznego wzrostu ekspozycji na atomoksetynę w warunkach in vivo nie zostało dostatecznie zbadane.4
Interakcje wpływające na układ sercowo-naczyniowy
Salbutamol i inni agoniści receptora beta-2 stosowane jednocześnie z atomoksetyną wymagają zachowania ostrożności, szczególnie przy podawaniu dużych dawek w nebulizacji lub ogólnoustrojowo, ze względu na możliwość nasilenia działania na układ sercowo-naczyniowy. Badania dostarczają niejednoznacznych wyników dotyczących tej interakcji:
- Ogólnoustrojowe podawanie salbutamolu (600 μg dożylnie przez 2 godziny) w skojarzeniu z atomoksetyną (60 mg dwa razy na dobę przez 5 dni) zwiększało rytm serca i ciśnienie tętnicze krwi. Efekt ten był największy na początku jednoczesnego stosowania, a po 8 godzinach wartości powracały do stanu wyjściowego.
- W badaniu na zdrowych dorosłych osobach rasy żółtej, intensywnie metabolizujących atomoksetynę, krótkotrwałe jednoczesne stosowanie atomoksetyny (80 mg raz na dobę przez 5 dni) nie zwiększało wpływu standardowej dawki salbutamolu podawanego w inhalacji (200 µg) na ciśnienie tętnicze krwi oraz rytm serca.
Należy dokładnie monitorować rytm serca i ciśnienie tętnicze krwi podczas jednoczesnego stosowania atomoksetyny i salbutamolu (lub innego agonisty receptora beta-2). W przypadku istotnego zwiększenia rytmu serca i ciśnienia tętniczego krwi może być konieczna modyfikacja dawek tych leków.5
Leki wydłużające odstęp QT mogą zwiększać ryzyko wydłużenia odstępu QT w połączeniu z atomoksetyną. Dotyczy to takich grup leków jak:
- Leki neuroleptyczne
- Leki przeciwarytmiczne grupy IA i III
- Moksyfloksacyna
- Erytromycyna
- Metadon
- Meflochina
- Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne
- Lit
- Cyzapryd
Podobne ryzyko występuje przy jednoczesnym stosowaniu atomoksetyny z lekami powodującymi zaburzenia równowagi elektrolitowej (np. leki moczopędne z grupy tiazydów) oraz inhibitorami enzymu CYP2D6.6
Interakcje neurologiczne
Podczas stosowania atomoksetyny istnieje ryzyko wystąpienia napadów drgawkowych. Ryzyko to może być zwiększone przy jednoczesnym stosowaniu z lekami obniżającymi próg drgawkowy, takimi jak:
- Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne
- Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI)
- Leki neuroleptyczne
- Pochodne fenotiazyny lub butyrofenonu
- Meflochina
- Chlorochina
- Bupropion
- Tramadol
Szczególną ostrożność należy zachować również podczas przerywania jednoczesnego leczenia benzodiazepinami ze względu na możliwość wystąpienia napadów drgawek związanych z odstawieniem tych leków.7
Interakcje wpływające na ciśnienie tętnicze
Leki przeciwnadciśnieniowe stosowane jednocześnie z atomoksetyną wymagają zachowania ostrożności. Ze względu na możliwe zmniejszenie skuteczności leków przeciwnadciśnieniowych przez atomoksetynę, może wystąpić zwiększenie ciśnienia tętniczego. Należy dokładnie monitorować ciśnienie tętnicze krwi, a w razie znaczących zmian jego wartości, przeprowadzić ocenę leczenia atomoksetyną lub lekami przeciwnadciśnieniowymi.8
Substancje i leki zwiększające ciśnienie tętnicze krwi (takie jak salbutamol) stosowane z atomoksetyną mogą prowadzić do nasilonego wpływu na ciśnienie tętnicze. Podobnie jak w przypadku interakcji z lekami przeciwnadciśnieniowymi, zaleca się dokładne kontrolowanie ciśnienia tętniczego krwi podczas terapii skojarzonej.9
Leki wpływające na układ noradrenergiczny, takie jak niektóre leki przeciwdepresyjne (imipramina, wenlafaksyna, mirtazapina) czy leki obkurczające naczynia krwionośne (pseudoefedryna, fenylefryna), mogą wykazywać addytywne lub synergistyczne działanie farmakologiczne w połączeniu z atomoksetyną. Podczas jednoczesnego stosowania tych leków należy zachować ostrożność.10
Inne interakcje farmakokinetyczne
Leki wpływające na pH żołądka, takie jak wodorotlenek magnezu, wodorotlenek glinu czy omeprazol, nie wpływają na dostępność biologiczną atomoksetyny.11
Leki silnie wiążące się z białkami osocza były badane pod kątem interakcji z atomoksetyną. Badania in vitro wykazały, że warfaryna, kwas acetylosalicylowy, fenytoina i diazepam nie wpływają na wiązanie się atomoksetyny z albuminą ludzką. Podobnie atomoksetyna nie wpływa na wiązanie się tych związków z albuminą ludzką.12
Interakcje atomoksetyny z alkoholem
Chociaż w dostępnej charakterystyce produktu leczniczego Konaten nie zawarto szczegółowych informacji dotyczących interakcji atomoksetyny z alkoholem, należy zauważyć, że łączenie tych substancji może być potencjalnie niebezpieczne. Alkohol może wpływać na układ nerwowy oraz układ sercowo-naczyniowy, a w połączeniu z atomoksetyną efekty te mogą zostać nasilone.
Należy poinformować pacjenta o potencjalnym ryzyku związanym z jednoczesnym spożywaniem alkoholu i przyjmowaniem atomoksetyny, w szczególności o możliwym nasileniu działań niepożądanych ze strony układu nerwowego (zawroty głowy, senność) oraz układu sercowo-naczyniowego (zmiany ciśnienia tętniczego, przyspieszenie akcji serca).
Tabela interakcji atomoksetyny z innymi lekami
| Grupa leków/substancji | Przykłady | Opis interakcji | Stopień istotności klinicznej | Zalecenia |
|---|---|---|---|---|
| Inhibitory monoaminooksydazy (IMAO) | Fenelzyna, tranylcypromina, moklobemid | Ryzyko poważnych, potencjalnie zagrażających życiu interakcji | Bardzo wysoki | Bezwzględnie przeciwwskazane jednoczesne stosowanie |
| Inhibitory CYP2D6 | Fluoksetyna, paroksetyna, chinidyna, terbinafina | Zwiększenie ekspozycji na atomoksetynę 6-8 razy, zwiększenie stężenia maksymalnego 3-4 razy | Wysoki | Wolniejsze zwiększanie dawki, zmniejszenie dawki docelowej atomoksetyny, monitorowanie |
| Leki wydłużające odstęp QT | Leki przeciwarytmiczne IA i III, neuroleptyki, moksyfloksacyna, erytromycyna, metadon, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne | Zwiększone ryzyko wydłużenia odstępu QT, możliwe zaburzenia rytmu serca | Wysoki | Ostrożne stosowanie, monitorowanie EKG |
| Leki obniżające próg drgawkowy | Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, SSRI, neuroleptyki, meflochina, chlorochina, bupropion, tramadol | Zwiększone ryzyko wystąpienia napadów drgawkowych | Średni do wysokiego | Zachować ostrożność, rozważyć monitorowanie |
| Agoniści receptorów beta-2 | Salbutamol, formoterol | Potencjalne nasilenie działania na układ sercowo-naczyniowy, zwiększenie rytmu serca i ciśnienia tętniczego | Średni | Monitorowanie parametrów sercowo-naczyniowych, w razie potrzeby modyfikacja dawek |
| Leki przeciwnadciśnieniowe | Inhibitory ACE, sartany, beta-blokery | Możliwe zmniejszenie skuteczności leków przeciwnadciśnieniowych | Średni | Monitorowanie ciśnienia tętniczego, w razie potrzeby dostosowanie dawek |
| Leki zwiększające ciśnienie tętnicze | Pseudoefedryna, fenylefryna | Możliwe nasilenie działania presyjnego | Średni | Monitorowanie ciśnienia tętniczego, unikanie stosowania, jeśli to możliwe |
| Leki noradrenergiczne | Imipramina, wenlafaksyna, mirtazapina | Addytywne lub synergistyczne działanie farmakologiczne | Średni | Ostrożne stosowanie, monitorowanie |
| Benzodiazepiny (przy odstawieniu) | Diazepam, alprazolam, klonazepam | Zwiększone ryzyko napadów drgawkowych podczas odstawiania benzodiazepiny | Średni | Ostrożne odstawianie benzodiazepiny, stopniowa redukcja dawki |
| Leki wpływające na pH żołądka | Wodorotlenek magnezu/glinu, omeprazol | Brak wpływu na dostępność biologiczną atomoksetyny | Niski | Można stosować bez dostosowywania dawki atomoksetyny |
| Leki silnie wiążące się z białkami | Warfaryna, kwas acetylosalicylowy, fenytoina, diazepam | Brak istotnego wypierania z miejsc wiązania z białkami | Niski | Można stosować bez dostosowywania dawki |
| Alkohol | Napoje alkoholowe | Potencjalne nasilenie działań niepożądanych ze strony OUN i układu sercowo-naczyniowego | Średni | Zaleca się unikanie spożywania alkoholu podczas leczenia atomoksetyną |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania